اوچا یا دفتر هماهنگی کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل متحد در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که مادران و کودکان در منطقه «پنگانی» بدخشان به خدمات اساسی صحی در نزدیک محل زند‌گی‌شان دسترسی پیدا کرده‌اند. این سازمان با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که در بدخشان، دسترسی به خدمات صحی می‌تواند تفاوت میان مرگ و زند‌گی را رقم بزند. دفتر هماهنگی کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل متحد در ادامه تاکید کرد که حمایت‌های بشردوستانه این سازمان زمینه ارائه خدمات صحی ضروری برای مادران و کودکان در «پنگانی» را فراهم کرده است. این سازمان در ادامه افزوده است که خدمات صحی ارائه شده شامل زایمان مصون و درمان سوءتغذیه برای کودکان و مادران می‌باشد. اوچا تصریح کرد که نزدیک‌تر شدن خدمات صحی به مناطق دورافتاده، نقش مهمی در بهبود دسترسی مردم به مراقبت‌های درمانی دارد. قابل ذکر است که میزان مرگ‌ومیر مادران در این کشور ۵۲۱ مورد در هر ۱۰۰ هزار تولد زنده است. این در حالی است که نظام بهداشت افغانستان از دهه‌ها به این‌سو با چالش‌های گسترده از جمله کم‌بود مرکزهای درمانی، پزشکان متخصص و دارو روبرو است. در بسیاری از ولایت‌های دوردست این کشور هنوز هم مرکزهای درمانی وجود ندارد.

جنبش فریاد زنان افغانستان در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که کانکور بدون حضور دختران، نمی‌تواند بازتاب‌دهنده‌ی عدالت آموزشی و برابری فرصت‌ها باشد. این جنبش امروز (پنج‌شنبه، ۱۸ سرطان) با نشر اعلامیه‌ای در واکنش به اعلام نتایج کانکور ۱۴۰۵ در افغانستان، گفته است که دوام ممنوعیت حق آموزش و تحصیل دختران، نقض آشکار حق آموزش و تشدید تبعیض ساختاری در برابر دختران و زنان است. در اعلامیه آمده است که محروم‌کردن دختران از آموزش، تنها سلب یک  حق فردی نیست؛ بلکه ضربه‌ای سنگین بر رشد علمی، اجتماعی و اقتصادی افغانستان است؛ زیرا جامعه‌ای که زنان آن از آموزش باز بمانند، از بخش بزرگی از توانایی، استعداد و ظرفیت انسانی خود محروم می‌ماند. جنبش فریاد زنان افغانستان در ادامه از نهادهای بین‌المللی، سازمان‌های مدافع حقوق بشر و دولت‌ها، خواسته است که برای پایان‌دادن به محرومیت آموزشی دختران در افغانستان، اقدام‌های مسئولان و مؤثر را روی دست بگیرند و اجازه‌ ندهند که این بحران ادامه یابد. همچنین این جنبش افزوده است که دسترسی برابر به آموزش، از بنیادی‌ترین حقوق هر انسان است و تحقق عدالت و توسعه‌ی پایدار، بدون تضمین این حق امکان‌پذیر نخواهد بود. در حالی این جنبش خواهان آموزش برابر می‌شود که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند. بر بنیاد گزارش‌ها، اگر این ممنوعیت ادامه یابد، تا سال ۲۰۳۰ نزدیک به چهار میلیون دختر ممکن است از آموزش محروم شوند.

صندوق جمعیت سازمان ملل متحد در تازه‌ترین مورد هشدار داده است که دورافتادگی، جغرافیای دشوار و دسترسی محدود به خدمات صحی در افغانستان، به‌ویژه در منطقه‌های کوهستانی، همچنان جان مادران، نوزادان و کودکان را با خطرهای جدی روبرو کرده است. این نهاد امروز (پنج‌شنبه، ۱۸ سرطان) با نشر گزارشی نوشته است که پراکندگی روستاها، مسیرهای دشوار و موانع فصلی مانند برف و سیلاب، دسترسی ساکنان ولایت‌های دوردست به خدمات صحی را با مشکل روبرو کرده و در بسیاری از موردها، دریافت مراقبت‌های به‌موقع را ناممکن می‌کند. در گزارش آمده که بسیاری از زنان در منطقه‌های دورافتاده، به دلیل نبود مرکزهای صحی نزدیک، ناچار می‌شوند در خانه یا در مسیر انتقال به مرکزهای درمانی زایمان کنند؛ وضعیتی که خطر مرگ‌ومیر مادران و نوزادان را افزایش می‌دهد. صندوق جمعیت سازمان ملل در ادامه تاکید کرد که افغانستان همچنان یکی از بالاترین نرخ‌های مرگ‌ومیر مادران را در منطقه دارد. قابل ذکر است که میزان مرگ‌ومیر مادران در این کشور ۵۲۱ مورد در هر ۱۰۰ هزار تولد زنده است. این در حالی است که نظام بهداشت افغانستان از دهه‌ها به این‌سو با چالش‌های گسترده از جمله کم‌بود مرکزهای درمانی، پزشکان متخصص و دارو روبرو است. در بسیاری از ولایت‌های دوردست این کشور هنوز هم مرکزهای درمانی وجود ندارد.

حامد کرزی، رییس‌جمهور پیشین افغانستان، با ابراز تاسف از محرومیت دختران از آزمون کانکور، خواستار بازگشایی مکتب‌ها و دانشگاه‌ها به روی آنان شده است. آقای کرزی با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که پیشرفت کشور به دانش و تخصص دختران و پسران وابسته است. او بر اهمیت آموزش همگانی تاکید کرده و گفته است که دختران نیز هرچه زودتر باید فرصت ادامه‌ی آموزش و تحصیل را به دست آورند تا بتوانند در کنار پسران در توسعه و پیشرفت کشور نقش ایفا کنند. همچنین وی به پذیرفته‌شدگان و راه‌یافته‌های آزمون کانکور امسال به موسسه‌های تحصیلات عالی تبریک گفته و برای آنان آرزوی موفقیت کرده است. کرزی از این جوانان خواسته است که با فراگیری دانش و دست‌یابی به مراحل عالی علمی، در آینده در خدمت آبادانی افغانستان باشند. این در حالی‌ است که دختران از ماه سنبله ۱۴۰۰ از آموزش بالاتر از صنف ششم محروم شده‌اند و از اواخر سال ۱۴۰۱ نیز اجازه ورود به دانشگاه‌ها را از دست داده‌اند. به همین دلیل، آزمون کانکور ۱۴۰۵ نیز برای چهارمین سال پیاپی بدون حضور دختران برگزار شد و تنها داوطلبان پسر اجازه‌ی شرکت در این آزمون را داشتند. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند. بر بنیاد گزارش‌ها، اگر این ممنوعیت ادامه یابد، تا سال ۲۰۳۰ نزدیک به چهار میلیون دختر ممکن است از آموزش محروم شوند.

حنان بلخی، مسوول منطقه‌ای سازمان جهانی صحت در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که از آغاز سال جاری میلادی تا کنون ۱۵۰ مرکز صحی در افغانستان که تحت حمایت نهادهای بشردوستانه بودند، به‌دلیل کمبود بودجه فعالیت خود را یا تعلیق و یا تعطیل کرده‌اند. خانم بلخی با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که این وضعیت باعث شده است که کارکنان صحی توانایی کم‌تری برای واکسیناسیون کودکان داشته باشند، مادران با دشواری بیشتری به مراقبت‌های ایمن دسترسی پیدا کنند و بیماران برای دریافت خدمات صحی ضروری، با مشکلات بیشتری مواجه شوند. وی در ادامه تاکید کرده است: «این خسارت‌ها را نمی‌توان نادیده گرفت.» او تصریح کرد که بیش از ۲۲ میلیون نفر در افغانستان به کمک‌های بشردوستانه نیاز دارند و از این میان ۱۴.۴ میلیون نفر نیازمند خدمات صحی هستند. حنان بخلی افزوده است که برنامه‌ی پاسخ‌گویی صحی برای سال ۲۰۲۶ میلادی برای افغانستان با کمبود شدید بودجه مواجه است و تا ماه جون امسال تنها ۱۷ درصد از بودجه‌ی مورد نیاز آن تأمین شده بود. مسوول منطقه‌ای سازمان جهانی صحت گفت که تداوم سرمایه‌گذاری جامعه‌ی جهانی برای حفظ ارائه‌ی خدمات صحی، حفاظت از دست‌آوردها و ارائه‌ی خدمات به افرادی که بیش از همه به آن نیاز دارند، حیاتی است. او تاکید کرده که سرمایه‌گذاری در نظام صحی افغانستان نه‌تنها امروز جان انسان‌ها را نجات می‌دهد، بلکه تاب‌آوری این نظام را افزایش می‌دهد، نظارت بر بیماری‌ها را تقویت می‌کند و تضمین می‌کند که میلیون‌ها نفر همچنان به خدمات اساسی صحی دسترسی داشته باشند. این در حالی است که برنامه‌های بشردوستانه در افغانستان پس از قطع کمک‌های مالی امریکا توسط اداره‌ی دونالد ترامپ، همواره با کمبود بودجه و چالش‌های متعدد مواجه بوده است. سال گذشته‌ی میلادی نیز ده‌ها مرکز صحی در افغانستان به‌دلیل کمبود بودجه فعالیت خود را متوقف کرده بودند.

ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان، خواستار حمایت و به‌رسمیت‌شناسی تیم کریکت زنان و دختران افغانستان شده است. آقای بنت امروز (چهارشنبه، ۱۷ سرطان) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که تیم کریکت زنان افغانستان از سال ۲۰۲۱ میلادی در تبعید به‌سر می‌برد و بودجه آن در ماه آگوست سال جاری پایان می‌یابد. همچنین وی با آغاز مجمع عمومی سالانه (AGM) شورای بین‌المللی کریکت (ICC)، تاکید کرده است که هنوز راهکاری برای حمایت دوامدار از این تیم ایجاد نشده است. گزارشگر ویژه سازمان ملل تاکید کرد که فدراسیون بین‌المللی فوتبال (فیفا) توانسته است راهی برای حمایت از فوتبالیست‌های زن افغانستان پیدا کند و کریکت نیز می‌تواند اقدام مشابهی انجام دهد. او افزوده است که به‌رسمیت‌شناسی و حمایت دوامدار از ورزشکاران زن افغانستان، کمترین چیزی است که انتظار می‌رود. باید گفت که از زمان تسلط حکومت فعلی، قوانین سخت‌گیرانه‌ای علیه زنان وضع شده است؛ حضور زنان در ورزشگاه‌ها ممنوع و فعالیت در بسیاری از رشته‌های ورزشی زنان ممنوع شده است.

برهم صالح، کمیسر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان که به افغانستان سفر کرده است به محدودیت‌های حکومت سرپرست واکنش نشان داده و می‌گوید که توسعه‌ی افغانستان بدون زنان و دختران امکان‌پذیر نیست. کمیسر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان به خبرگزاری فرانسه گفته است: «ما باید از ظرفیت‌های این جامعه استفاده کنیم و این امر مستلزم آن است که مردان، زنان، پسران و دختران همگی بتوانند برای ساختن آینده‌ی کشورشان بسیج شوند.» او به ممنوعیت ورود کارمندان زن اهل افغانستان به دفترهای سازمان ملل متحد نیز اشاره کرده و گفته است: «بدون تردید، این موضوع محدودیت بزرگی بر توانایی ما در ارائه‌ی خدمات به مردم افغانستان ایجاد کرده است.» او به خبرگزاری فرانسه گفته است: «افغانستان شایسته‌ی حمایت است، اما برای این‌که بتوانیم این حمایت را ارائه دهیم، همکاری و مشارکت نیاز است.» همچنین الکساندر دی کرو، رییس برنامه‌ی توسعه‌ سازمان ملل متحد نیز با اشاره به بحران‌های جاری در افغانستان گفته است: «برای مقابله با این شرایط، به مشارکت همه نیاز است؛ باید از تمام استعدادهای موجود استفاده شود، و این شامل استعدادهای مردان و همچنین زنان می‌شود.» براساس گزارش خبرگزاری فرانسه، او این سخنان را در جریان بازدید از یک مرکز قالین‌بافی در ولسوالی نهرشاهی ولایت بلخ ایراد کرده است؛ جایی که در آن زنان بازگشت‌کننده به افغانستان مشغول کار هستند. رییس عمومی برنامه‌ی توسعه سازمان ملل متحد از حکومت سرپرست خواسته است که دسترسی زنان و دختران به آموزش، کار و کارآفرینی را تضمین کنند. این در حالی است که حکومت فعلی از زمان تسلط دوباره بر افغانستان، آموزش و کار زنان را ممنوع و محدودیت‌های گسترده‌ای بر حضور و مشارکت آنان در جامعه وضع کرده‌اند. همچنین حکومت سرپرست ورود کارمندان زن اهل افغانستان را به دفترهای سازمان ملل متحد ممنوع و با وجود درخواست‌های مکرر، تا کنون این ممنوعیت را لغو نکرده است.

الکساندر دی‌کرو، رییس برنامه‌ی توسعه‌ای سازمان ملل متحد، در سفرش به بلخ و دیدار با زنان تجارت‌پیشه می‌گوید که حمایت این نهاد از یک کارگاه پروسس میوه‌های خشک در مزارشریف، مرکز این ولایت به رشد این کسب‌وکار و ایجاد فرصت‌های کاری برای بیش از ۳۰۰ زن کمک کرده‌است. آقای دی‌کرو این کارگاه را نمونه‌ای از سرمایه‌گذاری در روند بهبود اقتصادی افغانستان دانسته ‌و گفته است که ایجاد شغل در بخش خصوصی می‌تواند به تقویت اقتصاد محلی کمک کند. او با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که در بازدید از کارگاه «میو‌ه‌های خشک تک» در مزارشریف، تأثیر رویکرد حمایتی این برنامه در بخش‌های مختلف اقتصادی را دیده ‌است. وی تاکید کرد که حمایت از کشاورزان، زیربناهای محلی و شرکت‌های خصوصی، به رشد این کارگاه کمک کرده و زمینه‌ی کار برای زنان را فراهم ساخته‌است. این در حالی‌ست که رییس برنامه‌ی توسعه‌ای سازمان ملل متحد، به تاز‌گی در افغانستان سفر کرده که هدف آن بررسی مستقیم وضعیت بشردوستانه و توسعه‌ای، گفتگو با مردم و ارزیابی راه‌های حمایت از جوامع محلی عنوان شده‌است. سازمان ملل گفته است که این سفر بر یافتن راه‌حل‌های عملی برای حمایت از زنان، عودت‌کنندگان، بی‌جاشدگان داخلی و جوامع میزبان متمرکز است.

برنامه اسکان بشر ملل متحد (UN-Habitat) در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که بازگشت میلیون‌ها مهاجر به افغانستان، فشار بر مناطق شهری، حاشیه‌شهری و روستایی این کشور را افزایش داده است. این سازمان امروز (سه‌شنبه، ۱۶ سرطان) با نشر گزارشی گفته است که تنها در سال ۲۰۲۵ میلادی حدود ۲.۸ میلیون تن به این کشور بازگشته‌اند. برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد در ادامه تاکید کرده است که احتمال دارد نزدیک به دو میلیون تن دیگر نیز در سال ۲۰۲۶ میلادی به کشور بازگردند. این نهاد تصریح کرد که افزایش شمار بازگشت‌کنند‌گان، نیاز به ایجاد سکونت‌گاه‌های پایدار، تامین مسکن و توسعه زیرساخت‌های اجتماعی را افزایش داده است. برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد افزوده است که هدف از این بررسی‌ها، کمک به برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری درباره سرمایه‌گذاری در شهرک‌ها برای حمایت از ادغام مجدد بازگشت‌کنندگان در افغانستان است. همچنین پیشتر سازمان ملل در گزارشی اعلام کرده بود که افغانستان با یکی از بزرگ‌ترین بحران‌های آوار‌گی در جهان روبرو است.

شورای پناهندگان ناروی اعلام کرده است که با حمایت اداره‌ی حفاظت مدنی و کمک‌های بشردوستانه‌ی اتحادیه‌ی اروپا، یک‌هزار و ۶۱۴ دانش‌آموز، از جمله ۸۹۷ دختر، در مناطق دورافتاده‌ی ولایت‌های هرات و بادغیس از فرصت‌های آموزشی برخوردار شده‌اند. این شورا با نشر پیامی گفته است که صنف درسی تنها مکانی برای آموزش نیست، بلکه فضایی است که دانش‌آموزان در آن رشد می‌کنند، اعتماد‌به‌نفس به دست می‌آورند و مهربانی و همدلی را در خود پرورش می‌دهند. شورای پناهندگان ناروی درباره‌ی نوع برنامه‌های آموزشی یا سطح صنف‌های تحت پوشش این پروژه، جزییات بیش‌تری ارائه نکرده است. این حمایت در حالی صورت می‌گیرد که دختران بالاتر از صنف ششم در افغانستان برای پنجمین سال پیاپی از آموزش متوسطه و دانشگاهی محروم‌اند و محدودیت‌ها دسترسی میلیون‌ها دختر به آموزش را به‌شدت محدود کرده است. در چنین شرایطی، برنامه‌های آموزشی در سطح ابتدایی و در مناطق دورافتاده، همچنان یکی از معدود فرصت‌های آموزشی برای بسیاری از کودکان، به‌ویژه دختران، به شمار می‌رود. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند. بر بنیاد گزارش‌ها، اگر این ممنوعیت ادامه یابد، تا سال ۲۰۳۰ نزدیک به چهار میلیون دختر ممکن است از آموزش محروم شوند.