برچسب: زنان و دختران

1 ماه قبل - 140 بازدید

دانشگاه موناش ملبورن، از کتابی تازه با محوریت نقش زنان افغانستان در روند صلح و مقاومت جمعی رونمایی کرده است، اثری که برگزارکنندگان آن را یکی از جامع‌ترین پژوهش‌ها در حوزه «زنان، صلح و امنیت» در بستر افغانستان می‌دانند. این اثر پژوهشی توسط فرخنده اکبری و پروفیسور جاکی‌ترو نوشته شده که نقش مقاومت و ایستادگی زنان و دختران افغانستان را برجسته می‌سازد و مراسم رونمایی آن (روز جمعه، ۱۴ قوس) در مرکز عالی محو خشونت علیه زنان دانشگاه موناش برگزار شده است. نویسندگان این کتاب آن را نخستین پژوهش جامع درباره دستور کار «زنان، صلح و امنیت» در بستر افغانستان توصیف کرده‌اند. در مراسم رونمایی، نویسند‌گان کتاب درباره یافته‌ها و اهمیت این پژوهش توضیحاتی ارائه کردند. بانو اکبری، پژوهشگر مرکز عالی محو خشونت علیه زنان و از فعالان شناخته‌شده حقوق زنان، و پروفیسور جاکی‌ترو، مدیر این مرکز و از چهره‌های برجسته پژوهش در حوزه خشونت جنسیتی، در این نشست ابعاد مختلف کتاب را معرفی کردند. خانم اکبری در سخنانش تاکید کرد که روایت زنان و دختران افغانستان در سال‌های اخیر «یا نادیده گرفته شده یا سطحی بازتاب یافته» و هدف این کتاب مستندسازی نقش واقعی آنان در مقاومت مدنی است. همچنین پروفیسور ترو نیز این اثر را تلاشی برای روشن‌ساختن پیامدهای سیاست‌های جنسیتی و واکنش جامعه زنان خواند. پس از صحبت‌های نویسند‌گان، گفتگوی آزاد میان مهمانان نیز صورت گرفته است. این رونمایی بخشی از تلاش‌های علمی و دانشگاهی برای مستندسازی تجربه‌ها و مبارزات زنان افغانستان در شرایط کنونی عنوان شده است.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 85 بازدید

یافته‌های تازه پژوهشکده «پیو» مستقر در آمریکا نشان می‌دهد که حدود ۲۴ درصد از جوانان ۱۸ تا ۲۹ ساله همیشه یا بیشتر اوقات احساس تنهایی و دورافتادگی از اطرافیان می‌کنند. پژوهشگران دریافتند جوانان مورد مطالعه عمدتا زنان، به‌رغم داشتن ارتباطات اجتماعی قوی، احساس تنهایی شدید دارند. نتایج این پژوهش در مجله علمی بین‌المللی «پلوس وان» منتشر شده است. پژوهشگران که با ۴‌ هزار‌ و ۸۱۲ نفر در سنین ۱۸ تا ۹۵ سال گفتگو کرده‌اند، دریافتند که جوانان به‌طور کلی درگیر تغییرات زیاد هستند و شرکت‌کنندگان جوان‌تر از تحولاتی چون آغاز و یا ختم یک رشته تحصیلی، پایان یک رابطه عاطفی یا نقل مکان به‌عنوان تغییرات تازه در زندگی‌شان یاد کرده‌اند. جفری هال، استاد ارتباطات در دانشگاه کانزاس آمریکا در این پژوهش گفته است که این جابه‌جایی‌های پی‌هم، یک «تجربه بسیار تنهاکننده» به‌وجود می‌آورد؛ چون فرد مدام از جایی به جایی می‌رود و مجبور است هر بار راه‌های تازه‌ای برای ارتباط با دیگران پیدا کند. وی در ادامه تاکید کرد که زنان در دوستی‌ها انتظارات بیشتری نسبت به مردان دارند؛ مثلا می‌خواهند احساس کنند دوستان‌شان واقعا آن‌ها را دوست دارند، با آن‌ها وقت خوب و باکیفیت می‌گذرانند و از همراهی با آن‌ها خوشحال می‌شوند. همچنین هال می‌گوید حتی اگر دوستان زیادی هم داشته باشید، این انتظارات می‌تواند باعث شود که احساس کنید چیزی در روابط‌تان کم است. جفری هال معتقد است که برای کاهش تنهایی جوانان، باید الزامات فرهنگی بر موفقیت مالی و حرفه‌ای افراد کمتر شود و اهمیت بیشتری به ارتباط اجتماعی داده شود. او می‌گوید: «ما از جوانان انتظار داریم که هم‌زمان با تلاش برای رسیدن به موقعیت شغلی بهتر، تمام دوستی‌های خود را نیز حفظ کنند.» هال می‌گوید احساس تنهایی به‌معنای وجود مشکل نیست؛ بلکه فقط نشان می‌دهد که انسان نیاز دارد با دیگران ارتباط داشته باشد. او می‌افزاید: «احساس تنهایی بخشی از یک سیستم سالم است. مهم این است که با این احساس چه می‌کنید.»

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 90 بازدید

برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) اعلام کرده است که افغانستان در یکی از سخت‌ترین دوران‌های تاریخ معاصر خود قرار دارد، زنان، دختران و کودکان بیش‌ترین فشار را به دلیل بحران انسانی تحمل می‌کنند. این نهاد با نشر گزارشی گفته است که میلیون‌ها تن بدون دارایی و باامید به یافتن امنیت و شروع تازه به افغانستان بازگشته‌اند، اما بازگشت‌کنند‌گان اغلب به جامعه‌ی روبرو می‌شوند که خود با فقر، کم‌بود شغل و عدم ارائه خدمات اساسی دست‌وپنجه نرم می‌کنند. برنامه توسعه سازمان ملل متحد در ادامه هشدار داده است که بیش‌تر زنان، دختران و کودکان بدون حمایت، درآمد و مکان امن وارد افغانستان می‌شوند. در بخشی از گزارش آمده است که محدودیت‌ها در حرکت، آموزش و کار سبب می‌شود گزینه‌های زنان بازگشت‌کننده بسیار محدود باشد. در گزارش آمده است که خانواده‌ها مجبور به تصمیمات دشوار می‌شوند و برخی دختران تحصیل را ترک کرده یا به ازدواج زودهنگام سوق داده می‌شوند. این نهاد هشدار داده است که بدون کمک‌های فوری، این خانواده‌ها در معرض بحران شدیدتر قرار خواهند گرفتند و شماری از خانواده‌ها ممکن است مجبور شوند دوباره مهاجرت کنند، تنش‌های محلی افزایش یابد، خدمات از بین رفته و چرخه آوار‌گی ادامه پیدا کند. برنامه توسعه سازمان ملل متحد افزوده است که با همکاری جوامعی، تلاش می‌کند تا با حمایت عملی و انسان محور، به بازسازی زند‌گی خانواده‌ها کمک کرده و زمینه بهبود بلندمدت را برای آنان فراهم کند. این سازمان تصریح کرد که این حمایت‌ها شامل سه نوع اقدام است که خانواده‌ها را در بازسازی زندگی و مقابله با بحران‌ها کمک می‌کند. همچنین برنامه توسعه سازمان ملل متحد چندی پیش نیز اعلام کرده بود که بازگشت گسترده افغانستانی‌ها در ماه‌های اخیر فشار شدیدی بر جوامع میزبان وارد کرده و بیش‌تر خانواده‌ها در شرایط دشواری قرار دارند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 68 بازدید

برنامه اسکان بشر سازمان ملل (UN-Habitat) اعلام کرده است که برای پیش‌گیری از مرگ‌ومیر مادران، نوزادن و سایر بیماران در سراسر افغانستان، نیاز اساسی به امکانات صحی مناسب وجود دارد. این سازمان امروز (پنج‌شنبه، ۱۳ قوس) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود بر حمایت و اراه خدمات صحی مورد نیاز برای مادران و نوزادان و سایر بیماران تاکید کرده است. برنامه اسکان بشر سازمان ملل در ادامه تاکید کرده است که همراه با شرکای خود، برای ارتقای زیرساخت‌ها تلاش می‌کند تا مادران، نوزادان و سایر بیماران بتوانند به خدمات حیاتی و نجات‌بخش دسترسی پیدا کنند. این در حالی است که دسترسی مادران و زنان به خدمات صحی در بسیاری از نقاط افغانستان محدود می‌باشد و نبود تجهیزات و نیروی متخصص، خطر مرگ‌ومیر را افزایش داده است. علاوه بر این، کمبود مراکز صحی مجهز و راه‌های طولانی بین روستاها و شفاخانه‌ها، مادران را با دشواری‌های جدی برای دریافت خدمات درمانی نیز روبرو کرده است. همچنین چندی پیش، ولکر ترک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد اعلام کرده بود که افغانستان به دلیل محدودیت‌ها بر دسترسی زنان و دختران به خدمات صحی، یکی از بالاترین نرخ‌های مرگ‌ومیر مادران در جهان را دارد. آقای ترک این سخنان در آغاز شصتمین نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد مطرح کرده و گفته بود که حکومت سرپرست افغانستان نه‌تنها دسترسی زنان به خدمات صحی را محدود کرده‌، بلکه بسیاری از حقوق بشری آنان را نیز نقض کرده است. قابل ذکر است که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. حکومت فعلی در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران بست، در حالی که ‏بخش صحت افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 103 بازدید

نمایندگی اتحادیه اروپا برای افغانستان درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که زنان و دختران در افغانستان بیش‌ترین بار فقر و فقدان معیشت اولیه را بر دوش می‌کشند. این نمایندگی امروز (پنج‌شنبه، ۱۳ قوس) با نشر پیامی به مناسبت «OrangeTheWorld» در حساب کاربری ایکس خود بر حمایت از زنان افغانستان تاکید کرده است. نمایند‌گی اتحادیه اروپا در بخشی از پیامش تاکید کرده است که زنان و دختران افغانستان با فقدان معیشت پایدار روبرو هستند. در این پیام آمده است: «اتحادیه اروپا از پروژه‌های حمایت از کسب‌وکارهای کوچک و متوسط زنان و تقویت تاب‌آوری اقتصادی آنان حمایت می‌کند.» نمایندگی اتحادیه اروپا در بخشی از پیامش افزوده است که حمایت اقتصادی ابزاری قدرتمند برای کاهش آسیب‌پذیری زنان است. همچنین بخش زنان سازمان ملل به مناسبت روز جهانی افراد دارای معلولیت گفته است که زنان افغانستان بیش‌ترین رنج معلولیت را متحمل می‌شوند. در حالی اتحادیه اروپا هشدار داده است که زنان و دختران بار فقر را بر دوش می‌کشند که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 134 بازدید

بخش زنان سازمان ملل (UN Women) در افغانستان اعلام کرده است که زنان و دختران دارای معلولیت در کشور با موانع جدی و «نادیده گرفته شدن» از سوی خانواده‌ و جامعه روبرو هستند. این نهاد همزمان با روز جهانی افراد دارای معلولیت، با نشر اعلامیه‌ای در حساب کاربری ایکس خود نوشته است: «براساس برآورد سازمان ملل، زنان ۲۰ درصد بیشتر از مردان احتمال دارد گزارش دهند که با معلولیت زندگی می‌کنند و تقریباً از هر شش زن، یک نفر دچار معلولیت شدید است.» در اعلامیه بر «نیازهای فوری و اغلب نادیده‌گرفته‌شده‌ی زنان و دختران دارای معلولیت» در افغانستان تاکید شده است. سوزان فرگوسن، نماینده ویژه این نهاد در افغانستان، در ادامه تاکید کرده است که زنان و دختران دارای معلولیت در افغانستان با شدیدترین تبعیض‌ها و بزرگ‌ترین موانع در دسترسی به حمایت و خدمات لازم برای داشتن یک زندگی با کرامت مواجه‌اند. وی افزوده است که افزایش شمار زنان دارای معلولیت در افغانستان به عواملی چون افزایش موانع در دسترسی به خدمات صحی و کمک‌های بشردوستانه، افزایش خطر خشونت مبتنی بر جنسیت و تأثیرات عمیق روانی محدودیت‌ها بر حقوق آنان نسبت داده می‌شود. بخش زنان سازمان ملل متحد می‌گوید: «در حالی که تقریباً نیمی از جمعیت افغانستان در سال ۲۰۲۵ میلادی به کمک‌های بشردوستانه نیاز داشتند، بسیاری از زنان و دختران دارای معلولیت برای رسیدن به مراکز توزیع کمک‌ها با مشکل مواجه‌اند.» این نهاد گفته که براساس یک نظرسنجی از بیش از دو هزار زن در سال جاری، سه‌چهارم آنان وضعیت روانی خود را «بد» یا «بسیار بد» توصیف کرده‌اند. همچنین بخش زنان سازمان ملل در بخشی از اعلامیه‌اش، بر لزوم سرمایه‌گذاری فوری‌ برای حمایت و خدمات به زنان و دختران دارای معلولیت در افغانستان تاکید کرده و خواستار افزایش خدمات بشردوستانه برای پاسخ‌گویی به نیازهای آنها شده است. با این وجود یوناما گفته است که حدود ۱.۵ میلیون تن در افغانستان با معلولیت‌های جدی زندگی می‌کنند و بسیاری از این ‏معلولیت‌ها پیامدهای چندین دهه جنگ است.‏ این نهاد گفته بود که کودکان معلول ‏بیشترین بار درد معلولیت ناشی از جنگ را بر دوش می‌کشند. ‏

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 76 بازدید

بخش زنان سازمان ملل متحد درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که مدافعان حقوق زن در افغانستان در معرض ریسک‌های بزرگ فردی جدی قرار دارند. این نهاد با نشر پیامی به مناسبت «کارزار ۱۶ روزه مبارزه علیه خشونت مبتنی بر جنسیت» در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که مدافعان حقوق زن در افغانستان همچنان به سازماندهی و حفاظت از جوامع خود ادامه می‌دهند، هرچند اغلب با خطرات فردی جدی روبرو هستند. بخش زنان سازمان ملل متحد، زنان و دختران افغانستان را شجاع توصیف کرده است. این سازمان در بخشی از پیامش تاکید کرده است که بر حمایت از زنان و دختران در افغانستان ادامه می‌دهد. با این وجود، اتحاد فعالان حقوق بشر نیز به مناسبت «روز جهانی مبارزه با خشونت علیه زنان» اعلام کرده بود که حمایت از حقوق زنان، اولویت اصلی برای مقابله با خشونت علیه زنان در افغانستان است. این نهاد تاکید کرده بود که زنان و دختران افغانستان در چهار سال گذشته با شدیدترین محدودیت‌ها و سیاست‌های خاموش‌سازی روبرو شده‌اند. همچنین حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 141 بازدید

رسانه‌های آمریکایی گزارش داده‌اند که گیتی سادات، زن ۳۱ ساله اهل افغانستان، در ایالت واشنگتن این کشور در داخل خانه‌اش توسط همسرش سید نظیر سادات، ۳۷ ساله، به قتل رسیده است. نشریه «آبرن ایگزماینر» با نشر گزارشی گفته است که گیتی سادات به تاریخ ۲۳ نوامبر داخل آپارتمان‌شان در شهر آبرن شهرستان کینگ در ایالت واشنگتن آمریکا در برابر چشمان فرزندانش توسط شوهرش به قتل رسیده است. در گزارش آمده است که این زوج سه فرزند ۶، ۹ و ۱۱ ساله داشته‌اند. گزارش در مورد جنسیت این زوج جزییات ارائه نکرده است. در گزارش نشریه «آبرن ایگزماینر» آمده است که گیتی و سید نظیر در سال ۲۰۱۳ میلادی در افغانستان باهم ازدواج و دو سال قبل به ایالات متحده مهاجرت کرده‌ بودند. همچنین نشریه «کرونیکل» در گزارشی نوشته که قرار است امروز (چهارشنبه، ۱۲ قوس/۳ دسامبر) سید نظیر در دادگاه محلی آبرن محاکمه شود. طبق گزارش، دادستان پرونده، این مرد افغانستانی را به «قتل درجه یک» متهم کرده است. سید نظیر در نخستین بازجویی‌ها به قتل همسرش اعتراف کرده است. او انگیزه‌ی کار خود را «رابطه نامشروع» همسرش با یک مردی از خویشاوندان خود بیان کرده است. اما دادستان پرونده به «آبرن ایگزماینر» گفته که سید نظیر تا هنوز هیچ سندی برای اثبات رابطه گیتی با مرد دیگری، ارائه نتوانسته است. پزشکی قانونی پس از بررسی جسد گیتی گفته است که این زن جوان در اثر خفگی ناشی از فشار بر رگ‌های گردن جان باخته است. قتل گیتی سادات موجی از واکنش‌ها را در میان جامعه مهاجران افغان در امریکا برانگیخته و بار دیگر موضوع خشونت خانوادگی و حمایت از زنان مهاجر در جامعه غربی را به بحث روز تبدیل کرده است.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 69 بازدید

در گوشه‌ای خاموش از شهر کابل، جایی‌ که کوچه‌ها با خاک و باد آشنا هستند و خانه‌ها مانند سنگرهای صبور در کنار هم نشسته‌اند، دکان کوچکی وجود دارد که اگر رهگذری بی‌خبر از کنارش بگذرد، شاید هرگز به ارزش و معنای واقعی آن پی نبرد. تخته‌چوبی ساده‌ای بر فراز دروازه نصب شده که روی آن با خطی بی‌آرایش نوشته‌اند: «لبنیات محلی مادرگل». اما پشت این نام ساده، قصه‌ای تنیده شده از رنج، تلاش، صبر و امید چند زن نهفته است؛ زنانی که دنیا بارها خواست خاموش‌شان کند، اما آن‌ها در کنج همین شهر، زندگی را دوباره آفریدند. مادرگل، زنی است با چادری خاکستری‌رنگ، چشمانی که برق مهربانی و زحمت را هم‌زمان در خود دارند، و دستانی که پینه‌های‌شان روایتگر سال‌های سخت کار و زندگی‌اند. او اصالتاً از یکی از قریه‌های دورافتاده‌ی ولایت میدان‌وردک است؛ جایی‌ که خاک، دود، آفتاب و رنج با روح مردم درآمیخته. سال‌ها پیش، مادرگل شوهرش را در انفجار یک ماین از دست داد؛ روزی که زمین زیر پایش خالی شد و تاریکی بر خانه‌ی کوچک‌شان سایه انداخت. چهار کودک خردسال، یک طویله‌ی کوچک با چند گاو به جا مانده از پدر، و زنی تنها که باید از نو معنای زندگی را بیابد… آن روزها که صبح‌ها با اشک از خواب برمی‌خاست و شب‌ها با دل‌نگرانی فردا به خواب می‌رفت، مادرگل تنها یک چیز را با تمام وجود درک کرده بود: اگر خودش نایستد، زندگی کودکانش فرو می‌ریزد. شیر گاوها، نخستین روزنه‌ی امید او شد. او لبنیات‌سازی را از مادرش آموخته بود؛ هنر تبدیل شیر به ماست، قیماق، کشک، کره و روغن را با همان دست‌های خسته اما استوار تمرین کرده بود. هر دبه‌ی شیر برای او فقط یک محصول نبود، یک دبه‌ی امید بود. با فروش آن‌ها، زندگی‌اش را دانه‌دانه از زیر آوار رنج بیرون کشید؛ بی‌صدا، بی‌منت، اما با صبری که تنها یک مادر می‌فهمد. سال‌ها گذشت تا کابل برای مادرگل و کودکانش به خانه‌ای امن بدل شد؛ اما با تغییرات بزرگ در کشور و بسته شدن دروازه‌های مکتب به روی هزاران دختر، زخم کهنه‌ای دوباره در سینه‌اش تازه شد؛ زخم محرومیت، زخم خاموشی اجباری، زخم آینده‌ای که چون چراغی خاموش، در دل تاریکی گم می‌شود. در همان کوچه، چند دختر جوان بودند که روزگاری با کتاب در بغل و آرزو در چشم می‌رفتند و می‌آمدند، اما حالا در سکوت خانه‌ها گم شده بودند. نازیه، همیشه کنار پنجره می‌نشست و با نگاهی خاموش بیرون را می‌پایید. ریحانه، با چشمانی گودافتاده، نگران نان شب بود؛ پدرش بیکار شده بود و او زودتر از سنش، طعم سنگینی زندگی را چشیده بود. و بنفشه… بنفشه‌ای که سال‌ها خواب داکتر شدن دیده بود، حالا دفترچه درسی‌اش را پنهان در صندوق نگه می‌داشت، و هر شب با نگاهی پرحسرت آن را ورق می‌زد؛ گویی هنوز ته‌مانده‌ای از امید در میان کلمات مانده بود. مادرگل که خودش سال‌ها پیش طعم تلخ بسته شدن راه‌ها را چشیده بود، طاقت دیدن خاموش شدن امید در چشمان دختران را نداشت. یک روز عصر، هنگامی که آفتاب سرخ‌رنگ آرام‌آرام پشت کوه‌های کابل پنهان می‌شد و باد سرد کوچه‌ها را در سکوتی سنگین فرو می‌برد، چند دختر را به حویلی‌اش دعوت کرد. زیر سایه‌ی درخت زالزلک، برایشان چای سبز ریخت و با لحنی آرام گفت: «دخترایم، اگر مکتب بسته شد، زندگی‌تان بسته نشده. خدا همیشه یک دروازه‌ی دیگر را باز می‌گذارد. بیایین دست‌به‌کار شویم. همین لبنیات، همین کار کوچک، شاید راه فرداهای بهترتان باشه.» آن عصر، صدای فروخورده‌ی گریه‌ها با خنده‌های خفیف امید در هم آمیخت؛ و از همان لحظه، آغازی تازه شکل گرفت. مادرگل از مدت‌ها پیش به فکر باز کردن یک دکان کوچک بود؛ جایی برای فروش لبنیات تازه از شیر گاوهایش. اما حالا، هدفش فقط فروش نبود. او می‌خواست فضایی بسازد برای دخترانی که مکتب از آن‌ها گرفته شده؛ جایی برای یاد گرفتن، کار کردن، و مهم‌تر از همه، زنده نگه‌داشتن آرزوهایی که کسی اجازه نداده بود شکوفا شوند. دکان کوچک لبنیات‌فروشی، که حالا شش زن و دختر در آن سرگرم کارند، در یک صبح سرد پاییزی آغاز به کار کرد. آن روز، مادرگل ظرف‌های شیر را با سه‌چرخه‌ی کهنه‌اش تا دکان آورد، و دخترها با دستانی لرزان اما مشتاق، به کمکش شتافتند. از همان ساعت نخست، بوی شیر تازه، صدای جوشیدن دیگ‌های بزرگ، بخار گرم آب، و خنده‌های دختران، فضای دکان را زنده کرد. کار میان‌شان تقسیم است: نازیه شیر را صاف می‌کند؛ ریحانه و بنفشه مسئول جوشاندن و آماده‌سازی ماست و کشک‌اند؛ زهرا روغن می‌گیرد؛ مهتاب بسته‌بندی می‌کند؛ و مریم، که کوچک‌تر است، قفسه‌ها را تمیز و آماده نگه می‌دارد. دست‌های‌شان شاید کوچک و جوان باشد، اما کارشان بزرگ و پُرمعناست. هر دبه‌ی ماست، هر قالب کشک و هر ظرف روغن‌دان، محصول همدلی و تلاش است. آن‌ها فقط برای نان کار نمی‌کنند؛ کار می‌کنند تا خود را از فراموشی و خاموشی نجات دهند. اما مسیر هموار نیست. چند بار طالبان به دکان آمده‌اند؛ با نگاه‌هایی سنگین و لحن‌هایی که دلهره را در دل دخترها می‌اندازد. مادرگل، اما، همیشه با وقار و آرامی پاسخ می‌دهد: «ما فقط دنبال روزی حلال هستیم. جز شیر و لبنیات، چیزی نداریم که خلاف شریعت باشد.» با آن‌که دکان‌شان تا امروز بسته نشده، اما سایه‌ی ترس همیشه بالای سر این زنان جوان گسترده است. روزهایی بوده که با شنیدن صدای موتر در کوچه، بنفشه با دستان لرزان ظرف‌ها را پنهان کرده و ریحانه آهسته زیر لب دعا خوانده است. در کنار همه‌ی این نگرانی‌ها، چالش‌های اقتصادی هم وجود دارد. قیمت علوفه بالا رفته، شیر گاوها کمتر شده، برخی مشتری‌ها پرداخت نکرده‌اند و بعضی روزها فروش چندانی نیست. با این‌همه، مادرگل نه نالیده و نه تسلیم شده. همیشه با همان صدای آرام و محکمش می‌گوید: «زن اگر بایستد، خانه می‌ماند. زن اگر بیفتد، زندگی می‌میرد.» حالا دخترها کم‌کم به خود باور پیدا کرده‌اند. هر کدام‌شان رویایی در دل دارد: ریحانه می‌خواهد روزی دکاندار مستقلی شود. بنفشه هنوز هم آرزوی داکتر شدن را کنار نگذاشته و شب‌ها بی‌صدا درس می‌خواند. نازیه امیدوار است یک روز مکتب‌ها دوباره باز شوند. مریم می‌خواهد خوشنویسی یاد بگیرد. و تمام این رؤیاها، زیر سقف ساده‌ی همان دکان لبنیات‌فروشی جان گرفته‌اند؛ جایی‌که زنان نه‌فقط لبنیات می‌فروشند، که دوباره زندگی را معنا می‌کنند. شب‌ها که کار پایان می‌یابد و دخترها خسته اما خوشحال راهی خانه می‌شوند، مادرگل روی چوکی چوبی‌اش می‌نشیند، دستش را روی میز می‌گذارد و به لبنیاتی که روی قفسه‌ها باقی مانده نگاه می‌کند. در تاریکی دکان، وقتی آخرین چراغ خاموش می‌شود، حس می‌کند روزش بیهوده نگذشته. او تنها لبنیات نفروخته؛ او امید فروخته، زندگی ساخته، دختری را از افسردگی نجات داده، و شعله‌ی ایستادگی را در دل جوانی دوباره روشن کرده است. دکان کوچک «لبنیات مادرگل» شاید در میان صدها دکان کابل گم باشد، اما برای شش دختری که در آن کار می‌کنند، این‌جا خانه‌ی دوم است؛ خانه‌ای گرم در دل شهری سرد. این دکان ثابت کرده که حتی اگر هزار در بسته شود، حتی اگر هزار محدودیت وضع گردد، باز هم زن افغان می‌تواند راهی تازه پیدا کند؛ راهی شاید کوچک، اما روشن. و مادرگل، با دستان پینه‌بسته و قلبی بزرگ، هر روز این چراغ کوچک امید را دوباره روشن می‌کند تا هیچ دختر دیگری در تاریکی خاموش نشود. نویسنده: سارا کریمی

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 112 بازدید

تاج‌الدین اویوالی، نماینده‌ی یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل اعلام کرده است که هر زن و دختر در افغانستان شایسته آینده‌ای است که در آن سلامت، آموزش و امنیت تضمین شده باشد. آقای اویوالی امروز (سه‌شنبه، ۱۱ قوس) با نشر پیامی به مناسبت ۱۶ روز کارزار مبارزه با خشونت علیه زنان، در حساب کاربری ایکس خود بر اهمیت سلامت و آموزش زنان در افغانستان تاکید کرده است. وی در ادامه تاکید کرده است که در این دوره ۱۶ روزه، برای «بازگرداندن امید»، باید در خدماتی که توسط زنان و دختران رهبری و هدایت می‌شوند، سرمایه‌گذاری شود. نماینده‌ی صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد گفته است: «با هم می‌توانیم این هدف را محقق کنیم برای تمام زنان و دختران افغانستان.» این سخنان در حالی مطرح می‌شود که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

ادامه مطلب