‏فوزیه کوفی، عضو پیشین مجلس نمایندگان افغانستان می‌گوید که هیچ روند سیاسی در باره‌ی افغانستان بدون مشارکت معنادار زنان، نیروهای سیاسی و جامعه مدنی، مشروع و پایدار نخواهد بود. خانم کوفی خواستار ایجاد یک روند سیاسی فراگیر برای بازگشت نظام قانون اساسی، تشکیل حکومت مبتنی بر اراده‌ی مردم و احیای کامل حقوق و مشارکت زنان شده است. او در بخشی از پیامش از جامعه‌ی جهانی خواسته است که حمایت از یک روند سیاسی واقعی را در کنار تعاملات پروژه‌محور ادامه دهد. وی در ادامه تاکید کرده است که افغانستان تنها از مسیر یک روند فراگیر و ملی می‌تواند به شریک مشروع و پایدار منطقه‌ای و بین‌المللی تبدیل شود. ‏نشست «فرمت مسکو» یک سازوکار منطقه‌ای برای گفتگو و رأی‌زنی میان کشورهای منطقه و طرف‌های مرتبط در باره‌ی وضعیت سیاسی، امنیتی و آینده افغانستان است. ‏این نشست امروز، دوشنبه ۵ اکتبر ۲۰۲۶، در مسکو آغاز شده و قرار است پس از پایان گفتگوها، بیانیه مشترک صادر شود.

برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که استفاده از انرژی خورشیدی در مکاتب و مراکز صحی، دسترسی صدها هزار زن و دختر در افغانستان به آموزش و خدمات صحی را بهبود بخشیده است. این برنامه امروز (دوشنبه، ۱۳ میزان) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که این حمایت‌ها از جنوری ۲۰۲۳ میلادی تا سپتامبر ۲۰۲۶ میلادی ادامه داشته و در مجموع ۷۴۳ هزار و ۴۷۰ زن و دختر را در سراسر افغانستان پوشش داده است. برنامه توسعه سازمان ملل متحد در ادامه تاکید کرد که تامین انرژی خورشیدی برای این مراکز بخشی از تلاش‌ها برای بهبود دسترسی به خدمات اساسی در افغانستان بوده است. افغانستان با کمبود و دسترسی نابرابر به انرژی، به‌ویژه در مناطق دوردست و روستایی، مواجه است. مرکز‌های صحی و مکتب‌ها در برخی مناطق برای تامین برق مورد نیاز خود با مشکلات روبرو اند و استفاده از انرژی خورشیدی یکی از راهکارهایی است که برای تامین برق این مراکز و بهبود ارایه خدمات اساسی به کار گرفته می‌شود.

نصیراحمد اندیشه، نماینده دایمی افغانستان در دفتر سازمان ملل متحد در ژنو می‌گوید که حمایت از حقوق و صدای زنان و دختران افغانستان نباید به‌عنوان کمک یا خیرات تلقی شود، بلکه مسوولیتی مشترک و بخشی از عدالت است. آقای اندیشه گفته است که با وجود محدودیت‌ها بر حضور و فعالیت زنان و دختران در بخش‌های مختلف جامعه ادامه دارد، نهادهای حقوق بشری و ناظران بین‌المللی با مستندسازی وضعیت حقوق بشر و بازتاب صدای زنان افغانستان، نقش مهمی در آگاهی‌رسانی جهانی دارند. وی در تاکید کرده است که روایت مربوط به زنان افغانستان نباید تنها بر قربانی‌بودن آنان متمرکز باشد، بلکه مبارزات، ایستادگی و تلاش‌های آنان برای حفظ حقوق‌شان نیز باید برجسته شود. نماینده دایمی افغانستان در ژنو افزوده است که جامعه جهانی باید در کنار زنان و دختران افغانستان برای دفاع از حقوق اساسی آنان و فراهم‌سازی زمینه مشارکت‌شان در جامعه ایستادگی کند. اندیشه در نشست شصت‌وسوم شورای حقوق بشر سازمان ملل نیز بر دفاع از حقوق مردم افغانستان، به‌ویژه زنان و دختران تاکید کرده و از جامعه جهانی خواسته بود این حمایت را نه تنها در سخن، بلکه در عمل دنبال کند. در حالی نصیراحمد اندیشه از حقوق زنان و دختران افغانستان دفاع می‌کند که حکومت سرپرست پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند. بر بنیاد گزارش‌ها، اگر این ممنوعیت ادامه یابد، تا سال ۲۰۳۰ نزدیک به چهار میلیون دختر ممکن است از آموزش محروم شوند.

بخش زنان سازمان ملل متحد اعلام کرد که زنان و دختران در افغانستان ۶۰ درصد افرادی را تشکیل می‌دهند که در پی تشدید درگیری‌ها در خاورمیانه ممکن است با ناامنی غذایی مواجه شوند. این نهاد با نشر گزارشی گفته است که تا پایان سال ۲۰۲۶ میلادی حدود ۱۱.۷ میلیون زن و دختر دیگر در ۲۸ کشور، از جمله افغانستان، ممکن است با ناامنی غذایی مواجه شوند. بخش زنان سازمان ملل در ادامه تاکید کرده است که حدود ۹۵ درصد زنان در افغانستان خارج از بازار کار هستند. در گزارش آمده است که حدود ۸۰ درصد زنان شاغل نیز در مشاغل آسیب‌پذیر فعالیت دارند. بخش زنان سازمان ملل افزوده است که افزایش هزینه‌های انرژی، کود، حمل‌ونقل و مواد غذایی در پی اختلال در مسیرهای تجاری می‌تواند فشار بیشتری بر خانواده‌ها و عملیات بشردوستانه وارد کند. این نهاد تاکید کرده است که برای کاهش پیامدهای ناامنی غذایی، دسترسی زنان به غذا و منابع معیشتی باید حفظ شود و در برنامه‌های پاسخ‌گویی، نیازها و تجربه‌های زنان و دختران بیشتر مورد توجه قرار گیرد. همچنین این نهاد خواستار کاهش تنش‌ها و رعایت قوانین بین‌المللی شده است. سازمان ملل متحد پیش از این پیش‌بینی کرده بود که بیش از ۱۷ میلیون نفر از کل جمعیت افغانستان، امسال با «ناامنی غذایی حاد» روبه‌رو خواهند شد و این بحران به‌طور نامتناسبی بر زنان و کودکان تأثیر می‌گذارد. سازمان ملل برای رسیدگی به این وضعیت ۱.۷۱ میلیارد دالر بودجه درخواست کرده بود، اما در نیمه‌ی نخست سال جاری میلادی، کم‌تر از ۲۰ درصد این بودجه تأمین شده است.

شبانه بسیج راسخ، فعال آموزش و بنیان‌گذار مکتب رهبری افغانستان (سوله) به عنوان یکی از رهبران تاثیرگذار جهان سال ۲۰۲۶ میلادی در بخش «مدافعان» این فهرست قرار گرفته است. خانم راسخ با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است: «مجله تایم نام من را به‌عنوان یکی از اعضای TIME100 Next 2026 اعلام کرده است.» این فعال آموزش اهل افغانستان از قرارگرفتن نامش در فهرست ۱۰۰ چهره تأثیرگذار مجله‌ی تایم ابراز خوشحالی کرده و می‌گوید که این افتخار مربوط زنان افغانستان است. او تاکید کرد: «افتخار می‌کنم، سپاسگزارم و می‌دانم که اگرچه این افتخار به من تعلق دارد، اما از آن من نیست. این افتخار مربوط زنان افغانستان و امیدی است که آنان همچون آتشی در دستان‌شان با خود حمل می‌کنند.» شبانه راسخ افزوده است: «زنان و دختران افغانستان هرگز تسلیم نخواهند شد. روی خود را برنگردانید.» همچنین مجله‌ی تایم نیز در مطلبی نوشته است که شبانه بسیج‌ راسخ، در سال ۲۰۲۱ میلادی، زمانی که حکومت سرپرست دوباره به قدرت بازگشتند، تعهد خود به دانش‌آموزانش را به‌خوبی نشان داد. این مجله نوشته است که شبانه راسخ، پنج سال پیش سوابق تمامی دانش ‌آموزانش را برای محافظت از آن‌ها سوزاند تمامی آن‌ها را به کشور رواندا منتقل کرد. به گفته‌ی مجله‌ی تایم، مکتب زیر نظر شبانه راسخ، همراه با آکادمی آنلاینش، اکنون به بیش از ۴۳ هزار دانش‌آموز دارد. این مجله‌ گفته است که در سال ۲۰۲۶ میلادی، رهبری شبانه راسخ باعث شده است که جایزه معتبر Elevate Prize را دریافت کند. تایم تصریح کرد که محافظت از حق هر دختر برای آموختن، رشد کردن و رهبری کردن نباید امری استثنایی باشد؛ بلکه باید عادی‌ترین چیز ممکن باشد. تا زمانی که چنین نباشد، این تلاش ادامه خواهد داشت. قابل ذکر است که حکومت سرپرست پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند.

برنامه‌ توسعه‌ای سازمان ملل متحد در افغانستان در تازه‌ترین مورد اعلام کرد که از کسب‌وکارهای تحت رهبری زنان و تقویت تاب‌آوری در برابر سیلاب‌ها در بغلان حمایت کرده است. این نهاد امروز (چهارشنبه، ۸ میزان) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که حمایت از کسب‌وکارهای زنان و افزایش آمادگی در برابر سیلاب‌ها، برای ایجاد معیشت امن‌تر در بغلان ضروری است. برنامه‌ توسعه‌ای سازمان ملل متحد از جاپان و صندوق امانی ویژه‌ی افغانستان به‌دلیل حمایت از این برنامه قدردانی کرده است. این کمک در حالی صورت می‌گیرد که زنان در افغانستان با محدودیت‌های گسترده در زمینه کار و فعالیت‌های اقتصادی روبرو هستند و فرصت‌های درآمدزایی آنان کاهش یافته است. هم‌چنان سیلاب‌ها در بخش‌هایی از افغانستان به خانه‌ها، زمین‌های زراعتی و منابع درآمد مردم آسیب زده و خانواده‌های آسیب‌پذیر را با دشواری‌های بیشتر معیشتی روبرو کرده است. بغلان از ولایت‌هایی است که در سال‌های اخیر بارها شاهد سیلاب‌های شدید بوده است. قابل ذکر است که این رویدادها در کنار خسارت به خانه‌ها و زمین‌های زراعتی، زندگی و منابع درآمد خانواده‌های آسیب‌پذیر را نیز متاثر کرده‌ است.

بخش زنان سازمان ملل متحد در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که پس از کاهش کمک‌های خارجی به افغانستان، نهادهای تحت رهبری زنان و نهادهای مدافع حقوق زنان در این کشور با کاهش شدید بودجه مواجه شده‌ و ۸۲ درصد نهادها در معرض خطر تعطیلی قرار دارند. این سازمان با نشر گزارشی گفته است که بر اساس یک نظرسنجی از ۷۴ نهاد زنان در ماه اپریل ۲۰۲۶ میلادی، تهیه کرده، نشان می‌دهد این نهادها از سال ۲۰۲۵ میلادی به بعد با کاهش بودجه مواجه شدند. بخش زنان سازمان ملل متحد گزارشی تحت عنوان «تأثیر کاهش کمک‌ها بر نهادهای تحت رهبری زنان و نهادهای مدافع حقوق زنان» تهیه کرده و نشان می‌دهد که کاهش کمک‌های خارجی فعالیت این نهادها را محدود کرده و خطر تعطیلی شماری از آن‌ها را افزایش داده است. در گزارش آمده است در حدی که ۶۱ نهاد، معادل ۸۲ درصد نهادهای تحت تحقیق گفته‌اند در معرض «خطر تعطیلی» قرار دارند. در این بررسی، مسوولان نهادها در مورد پی‌آمدهای کاهش کمک‌های مالی بر فعالیت‌های‌شان از جنوری ۲۰۲۵ به بعد، پاسخ داده‌اند. بر اساس یافته‌های این گزارش، ۷۲ درصد نهادهای مورد بررسی در سال ۲۰۲۵ کاهش بودجه را تجربه کرده‌اند. همچنین ۴۹ نهاد، معادل ۶۶ درصد پاسخ‌دهندگان، گفته‌اند که وضعیت مالی‌شان در سال ۲۰۲۶ نسبت به سال گذشته «بدتر» یا «بحرانی» شده است. بخش زنان سازمان ملل متحد دریافته است که از مجموع ۷۴ نهاد تحت تحقیق، یک نهاد «به‌طور دائمی» تعطیل شده و ۴۰ نهاد، معادل ۵۴ درصد، گفته‌اند طی ۱۲ ماه آینده احتمال تعلیق فعالیت یا تعطیلی کامل آن‌ها وجود دارد. بخش زنان سازمان ملل می‌گوید کاهش بودجه بر «توانایی و ظرفیت ارائه‌ی خدمات» نهادهای زنان و مدافع حقوق زن در افغانستان نیز اثر گذاشته است. در گزارش آمده است که ۷۷ درصد پاسخ‌دهندگان در گزارش سازمان ملل گفته‌اند ظرفیت آنان برای پاسخ‌گویی به نیازهای زنان و دختران «کم‌تر از سطح نیاز موجود» است و ۸۳ درصد نیز گزارش داده‌اند که نیازهای زنان و دختران به کمک‌ها نسبت به سال‌های گذشته «افزایش» یافته است. بر اساس این گزارش، ۶۲ درصد نهادهای مورد بررسی، اکنون زنان و دختران کم‌تری را نسبت به پیش از جنوری ۲۰۲۵ تحت پوشش قرار می‌دهند. همچنین ۵۴ درصد نهادها گفته‌اند که به‌دلیل محدودیت ظرفیت، ناچار شده‌اند زنان و دختران را در «فهرست انتظار» قرار دهند یا از پذیرش آنان خودداری کنند. قابل ذکر است که این وضعیت پس از بازگشت دونالد ترامپ، رییس‌جمهور امریکا به کاخ سفید در جنوری ۲۰۲۵ حاکم شده است. دقیقا از زمانی که ترامپ همه‌ی کمک‌های خارجی امریکا، به‌ویژه کمک‌های بشردوستانه به افغانستان را قطع کرد.

سفارت اسپانیا در بریتانیا، در تازه‌ترین مورد بر حمایت از حقوق زنان و دختران در افغانستان تاکید کرده است. این سفارت امروز (دوشنبه، ۶ میزان) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که در شرایط کنونی، بیش از هر زمان دیگری باید از حقوق آنان پشتیبانی و برای آن دادخواهی شود. سفارت اسپانیا در بریتانیا در ادامه تاکید کرد: «اکنون بیش از هر زمان دیگری، باید برای حقوق زنان و دختران افغانستان مبارزه کنیم.» این سفارت تصریح کرد که در جهانی مملو از چالش‌ها، نباید زنان و دختران افغانستان به فراموشی سپرده شوند. در این پیام آمده است: «آن‌ها باید الهام‌بخش همهٔ ما باشند تا برای ساختن جهانی بهتر تلاش کنیم.» زنان و دختران از پنج سال به این طرف، با محدودیت‌های گسترده‌ای در زمینه‌ی آموزش، کار و حضور در عرصه‌های اجتماعی و عمومی روبرو هستند. قابل ذکر است که این محدودیت‌ها بارها از سوی نهادهای بین‌المللی و شماری از کشورها بارها مورد انتقاد قرار گرفته است.