سازمانهای یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل و یونسکو اعلام کردهاند که حکومت سرپرست افغانستان پس از بازگشت به قدرت در آگوست ۲۰۲۱ میلادی تا اکنون حدود ۲.۲ میلیون دختر نوجوان را از آموزش محروم کرده است. این سازمانها با نشر گزارشی مشترک در مورد وضعیت آموزش در افغانستان گفتهاند که سالانه ۳۹۷ هزار کودک در هر سال تحصیلی از ادامهی آموزش باز میمانند. در گزارش یونیسف و یونسکو آمده است که تا سال ۲۰۲۴ میلادی، بیش از ۲.۱۳ میلیون کودک در سن مکتب ابتدایی از مکتب محروم بودند که ۶۰ درصد آنان دختر هستند. همچنین در بخشی از گزارش آمده است که بخش آموزش افغانستان تحت فشار شدید ناشی از شوکهای بشردوستانهی همزمان است. در ادامه آمده است که در سال ۲۰۲۵ میلادی، تخمین زده میشود که ۸.۹ میلیون کودک، از جمله ۸۸۸ هزار نفر دارای معلولیت، به پشتیبانی آموزشی اضطراری نیاز خواهند داشت. در عین حال حدود ۲.۷ میلیون نفر از ایران و پاکستان از سال ۲۰۲۳ به اینطرف اخراج شدهاند که ۴۰ درصد آنان کودک هستند. در گزارش آمده است که بسیاری از کودکان بازگشته ،بهویژه دختران بالای ۱۲ سال، بهدلیل کمبود زیرساختها و ممنوعیتهای موجود، برای جذب در مکاتب با مشکل مواجه هستند. در گزارش یونیسف و یونسکو آمده است که بازگشت مهاجران فشار بیشتری را بر سیستم آموزشی افغانستان وارد میکند و بر تعداد کودکان و نوجوانان خارج از مکتب میافزاید. همچنین حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و تحصیل محروم کرده است. حکومت فعلی در آخرین محدودیت خود، دروازههای انستیتوتهای طبی را بهروی دختران بست، در حالی که بخش صحت افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیونها دانشآموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به باشگاههای ورزشی، رستورانتها، حمامهای عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بینالمللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شدهاند.
