صندوق جمعیت سازمان ملل متحد در تازه‌ترین مورد هشدار داده است که دورافتادگی، جغرافیای دشوار و دسترسی محدود به خدمات صحی در افغانستان، به‌ویژه در منطقه‌های کوهستانی، همچنان جان مادران، نوزادان و کودکان را با خطرهای جدی روبرو کرده است. این نهاد امروز (پنج‌شنبه، ۱۸ سرطان) با نشر گزارشی نوشته است که پراکندگی روستاها، مسیرهای دشوار و موانع فصلی مانند برف و سیلاب، دسترسی ساکنان ولایت‌های دوردست به خدمات صحی را با مشکل روبرو کرده و در بسیاری از موردها، دریافت مراقبت‌های به‌موقع را ناممکن می‌کند. در گزارش آمده که بسیاری از زنان در منطقه‌های دورافتاده، به دلیل نبود مرکزهای صحی نزدیک، ناچار می‌شوند در خانه یا در مسیر انتقال به مرکزهای درمانی زایمان کنند؛ وضعیتی که خطر مرگ‌ومیر مادران و نوزادان را افزایش می‌دهد. صندوق جمعیت سازمان ملل در ادامه تاکید کرد که افغانستان همچنان یکی از بالاترین نرخ‌های مرگ‌ومیر مادران را در منطقه دارد. قابل ذکر است که میزان مرگ‌ومیر مادران در این کشور ۵۲۱ مورد در هر ۱۰۰ هزار تولد زنده است. این در حالی است که نظام بهداشت افغانستان از دهه‌ها به این‌سو با چالش‌های گسترده از جمله کم‌بود مرکزهای درمانی، پزشکان متخصص و دارو روبرو است. در بسیاری از ولایت‌های دوردست این کشور هنوز هم مرکزهای درمانی وجود ندارد.

تاج‌الدین اویوالی، نماینده یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که افغانستان در مبارزه با فلج اطفال پیشرفت‌های مهمی داشته، اما تلاش‌ها برای ریشه‌کن کردن این بیماری همچنان ادامه دارد. آقای اویوالی با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که در سفر به قندهار با کودکان و خانواده‌هایی دیدار کرده که در برنامه‌های واکسیناسیون فلج اطفال اشتراک داشتند. وی در ادامه تاکید کرده است که دسترسی هر کودک به واکسن، افغانستان را یک گام به سوی آینده عاری از فلج اطفال نزدیک‌تر می‌کند. یونیسف از همکاری شرکای ابتکار جهانی «ریشه‌کنی فلج اطفال» در حمایت از برنامه‌های واکسیناسیون در افغانستان قدردانی کرده است. همچنین یونیسف همواره بر تلاش‌ها برای رساندن واکسن به همه کودکان، برای جلوگیری از شیوع دوباره این بیماری تاکید کرده است. افغانستان و پاکستان همچنان تنها دو کشور جهان هستند که ویروس پولیوی وحشی در آن‌ها بومی باقی مانده است. در گزارش آمده است که افغانستان از آغاز سال جاری تا اکنون شش مورد پولیو و پاکستان سه مورد را ثبت کرده‌اند. در سال ۲۰۲۵ نیز افغانستان ۲۱ مورد و پاکستان ۳۱ مورد ابتلا را گزارش کرده بودند. همچنین گزارش از ادامه گردش ویروس در محیط خبر می‌دهد. بر بنیاد این آمار، افغانستان در سال ۲۰۲۶ تا اکنون ۳۴ نمونه محیطی مثبت و پاکستان ۹۰ نمونه مثبت ثبت کرده‌اند. در نظارت محیطی، نمونه‌های فاضلاب برای شناسایی نشانه‌های انتقال ویروس پولیو آزمایش می‌شوند. این آمار در مقایسه با سال ۲۰۲۵ میلادی کاهش را نشان می‌دهد؛ سالی که افغانستان ۹۴ نمونه محیطی مثبت و پاکستان ۶۵۱ نمونه مثبت ثبت کرده بودند. سازمان جهانی صحت گفته است که یکی از موارد اخیر پولیو در افغانستان از طریق ردیابی افراد در تماس با بیمار شناسایی شده که اهمیت نظام‌های نظارتی در کشف زنجیره انتقال ویروس را برجسته می‌سازد.

حامد کرزی، رییس‌جمهور پیشین افغانستان، با ابراز تاسف از محرومیت دختران از آزمون کانکور، خواستار بازگشایی مکتب‌ها و دانشگاه‌ها به روی آنان شده است. آقای کرزی با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که پیشرفت کشور به دانش و تخصص دختران و پسران وابسته است. او بر اهمیت آموزش همگانی تاکید کرده و گفته است که دختران نیز هرچه زودتر باید فرصت ادامه‌ی آموزش و تحصیل را به دست آورند تا بتوانند در کنار پسران در توسعه و پیشرفت کشور نقش ایفا کنند. همچنین وی به پذیرفته‌شدگان و راه‌یافته‌های آزمون کانکور امسال به موسسه‌های تحصیلات عالی تبریک گفته و برای آنان آرزوی موفقیت کرده است. کرزی از این جوانان خواسته است که با فراگیری دانش و دست‌یابی به مراحل عالی علمی، در آینده در خدمت آبادانی افغانستان باشند. این در حالی‌ است که دختران از ماه سنبله ۱۴۰۰ از آموزش بالاتر از صنف ششم محروم شده‌اند و از اواخر سال ۱۴۰۱ نیز اجازه ورود به دانشگاه‌ها را از دست داده‌اند. به همین دلیل، آزمون کانکور ۱۴۰۵ نیز برای چهارمین سال پیاپی بدون حضور دختران برگزار شد و تنها داوطلبان پسر اجازه‌ی شرکت در این آزمون را داشتند. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند. بر بنیاد گزارش‌ها، اگر این ممنوعیت ادامه یابد، تا سال ۲۰۳۰ نزدیک به چهار میلیون دختر ممکن است از آموزش محروم شوند.

یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد اعلام کرده است که در ماه می ۲۰۲۶ میلادی، نزدیک به ۴۳ هزار کودک در افغانستان، که ۶۰ درصد آنان را دختران تشکیل می‌دهند، از برنامه‌های آموزشی مبتنی بر جامعه بهره‌مند شدند. این نهاد در گزارش وضعیت بشردوستانه افغانستان برای دوره‌ی اول تا ۳۱ می ۲۰۲۶ میلادی گفته است که همراه با شرکای خود، به ۲۲۹ هزار و ۵۳ نفر خدمات حمایت از کودکان و رسیدگی به خشونت مبتنی بر جنسیت ارائه کرده است. در گزارش آمده است که این خدمات شامل حمایت‌های روانی و اجتماعی، مدیریت پرونده‌ها و پیوند دوباره‌ی اعضای خانواده بوده است. بر اساس این گزارش، بیش از سه هزار و ۵۰۰ مرکز ارائه خدمات تغذیه، ۲۵ هزار و ۷۳۸ کودک مبتلا به سوءتغذیه شدید و متوسط را برای درمان پذیرش کرده‌اند. در بخش کمک‌های نقدی نیز یونیسف اعلام کرده است که ۲۰ هزار و ۸۲۱ خانواده در چهار ولایت کمک نقدی دریافت کرده‌اند که در مجموع ۱۳۲ هزار و ۱۰۳ نفر، از جمله ۸۴ هزار و ۹۸۸ کودک و یک‌هزار و ۱۱۴ فرد دارای معلولیت، از این کمک‌ها بهره‌مند شده‌اند. همچنین صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل تاکید کرد که در ماه می، از ارائه‌ی خدمات اساسی صحی در تمامی ۳۴ ولایت افغانستان از طریق دو هزار و ۳۹۳ مرکز صحی ثابت و ۱۶ مرکز سیار حمایت کرده و زمینه‌ی دست‌رسی بیش از ۶.۵ میلیون نفر به خدمات اساسی صحی را فراهم ساخته است. بر اساس برنامه‌‌ی کمک‌های بشردوستانه‌ی سازمان ملل متحد برای سال ۲۰۲۶، حدود ۲۲.۹ میلیون نفر در افغانستان به کمک‌های بشردوستانه نیاز دارند که در میان آنان، نزدیک به ۱۲ میلیون کودک قرار دارند. سازمان ملل هشدار داد که بحران اقتصادی، ناامنی غذایی، سوءتغذیه و محدودیت‌های گسترده، به‌ویژه برای زنان و کودکان، هم‌چنان از عوامل اصلی تشدید نیازهای بشردوستانه در این کشور است. در همین حال، دختران در افغانستان همچنان از آموزش بالاتر از صنف ششم محروم‌اند و محدودیت‌ها بر آموزش و اشتغال زنان ادامه دارد.

دفتر «کمک‌های بشردوستانه اتحادیه اروپا در آسیا و اقیانوسیه» نسبت به بحران گرسنگی در افغانستان هشدار داده و می‌گوید که بحران گرسنگی در این کشور از راه رسیده است. اين نهاد با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود خواستار توجه جهان به بحران گرسنگی در افغانستان شده است. این نهاد در ادامه تاکید کرده است که بسته شدن مرزها، اختلال در زنجیره‌های تامین، وخامت معیشت و کاهش بودجه بشردوستانه، بحران امنیت غذایی و تغذیه را تشدید می‌کند. دفتر «کمک‌های بشردوستانه اتحادیه اروپا در آسیا و اقیانوسیه» افزوده است که جهان باید با بودجه، اقدام و همبستگی بیشتر برای رسیدگی‌ به بحران گرسنگی در افغانستان، گام بردارد. همچنین دو روز قبل اوچا یا دفتر هماهنگ‌کننده‌‌ی کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل متحد در افغانستان نیز در گزارشی نوشت که بحران در افغانستانِ شاید دیگر سرخط خبرها نباشد، اما تأثیر آن هر روز توسط میلیون‌ها خانواده احساس می‌شود. اوچا افزوده است که بسیاری از خانواده‌ها در افغانستانِ در قسمت تأمین نیازهای معیشتی‌شان به مشکل برمی‌خوردند. این در حالی است که پس از قطع شدن بودجه کمکی آمریکا به نهادهای امدادرسان در افغانستان، این نهادها بارها از وقوع و تشدید بحران انسانی در افغانستان هشدار داده‌اند. اوایل سال جاری خورشیدی برنامه جهانی غذای سازمان ملل متحد (WFP) با اشاره به بحران انسانی در افغانستان، گفته بود که برای ادامه عملیات نجات‌بخش خود در افغانستان طی شش ماه آینده، به ۳۵۰ میلیون دالر بودجه نیاز دارد. همچنین برنامه جهانی غذا قبلا هشدار داده بود که توقف یا کاهش بیشتر کمک‌ها می‌تواند کودکان و مادران بیشتری را به مرحله سوءتغذیه حاد بکشاند و خانواده‌ها را در برابر شوک‌های اقتصادی و اقلیمی آسیب‌پذیر بسازد. در گزارش آمده است که در بسیاری از مناطق افغانستان، خانواده‌ها برای تامین غذای روزانه با دشواری شدید روبرو هستند و بسیاری از آنان منبع درآمدی ندارند.

برهم صالح، کمیسر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان که به افغانستان سفر کرده است به محدودیت‌های حکومت سرپرست واکنش نشان داده و می‌گوید که توسعه‌ی افغانستان بدون زنان و دختران امکان‌پذیر نیست. کمیسر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان به خبرگزاری فرانسه گفته است: «ما باید از ظرفیت‌های این جامعه استفاده کنیم و این امر مستلزم آن است که مردان، زنان، پسران و دختران همگی بتوانند برای ساختن آینده‌ی کشورشان بسیج شوند.» او به ممنوعیت ورود کارمندان زن اهل افغانستان به دفترهای سازمان ملل متحد نیز اشاره کرده و گفته است: «بدون تردید، این موضوع محدودیت بزرگی بر توانایی ما در ارائه‌ی خدمات به مردم افغانستان ایجاد کرده است.» او به خبرگزاری فرانسه گفته است: «افغانستان شایسته‌ی حمایت است، اما برای این‌که بتوانیم این حمایت را ارائه دهیم، همکاری و مشارکت نیاز است.» همچنین الکساندر دی کرو، رییس برنامه‌ی توسعه‌ سازمان ملل متحد نیز با اشاره به بحران‌های جاری در افغانستان گفته است: «برای مقابله با این شرایط، به مشارکت همه نیاز است؛ باید از تمام استعدادهای موجود استفاده شود، و این شامل استعدادهای مردان و همچنین زنان می‌شود.» براساس گزارش خبرگزاری فرانسه، او این سخنان را در جریان بازدید از یک مرکز قالین‌بافی در ولسوالی نهرشاهی ولایت بلخ ایراد کرده است؛ جایی که در آن زنان بازگشت‌کننده به افغانستان مشغول کار هستند. رییس عمومی برنامه‌ی توسعه سازمان ملل متحد از حکومت سرپرست خواسته است که دسترسی زنان و دختران به آموزش، کار و کارآفرینی را تضمین کنند. این در حالی است که حکومت فعلی از زمان تسلط دوباره بر افغانستان، آموزش و کار زنان را ممنوع و محدودیت‌های گسترده‌ای بر حضور و مشارکت آنان در جامعه وضع کرده‌اند. همچنین حکومت سرپرست ورود کارمندان زن اهل افغانستان را به دفترهای سازمان ملل متحد ممنوع و با وجود درخواست‌های مکرر، تا کنون این ممنوعیت را لغو نکرده است.

الکساندر دی‌کرو، رییس برنامه‌ی توسعه‌ای سازمان ملل متحد، در سفرش به بلخ و دیدار با زنان تجارت‌پیشه می‌گوید که حمایت این نهاد از یک کارگاه پروسس میوه‌های خشک در مزارشریف، مرکز این ولایت به رشد این کسب‌وکار و ایجاد فرصت‌های کاری برای بیش از ۳۰۰ زن کمک کرده‌است. آقای دی‌کرو این کارگاه را نمونه‌ای از سرمایه‌گذاری در روند بهبود اقتصادی افغانستان دانسته ‌و گفته است که ایجاد شغل در بخش خصوصی می‌تواند به تقویت اقتصاد محلی کمک کند. او با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که در بازدید از کارگاه «میو‌ه‌های خشک تک» در مزارشریف، تأثیر رویکرد حمایتی این برنامه در بخش‌های مختلف اقتصادی را دیده ‌است. وی تاکید کرد که حمایت از کشاورزان، زیربناهای محلی و شرکت‌های خصوصی، به رشد این کارگاه کمک کرده و زمینه‌ی کار برای زنان را فراهم ساخته‌است. این در حالی‌ست که رییس برنامه‌ی توسعه‌ای سازمان ملل متحد، به تاز‌گی در افغانستان سفر کرده که هدف آن بررسی مستقیم وضعیت بشردوستانه و توسعه‌ای، گفتگو با مردم و ارزیابی راه‌های حمایت از جوامع محلی عنوان شده‌است. سازمان ملل گفته است که این سفر بر یافتن راه‌حل‌های عملی برای حمایت از زنان، عودت‌کنندگان، بی‌جاشدگان داخلی و جوامع میزبان متمرکز است.

برنامه اسکان بشر ملل متحد (UN-Habitat) در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که بازگشت میلیون‌ها مهاجر به افغانستان، فشار بر مناطق شهری، حاشیه‌شهری و روستایی این کشور را افزایش داده است. این سازمان امروز (سه‌شنبه، ۱۶ سرطان) با نشر گزارشی گفته است که تنها در سال ۲۰۲۵ میلادی حدود ۲.۸ میلیون تن به این کشور بازگشته‌اند. برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد در ادامه تاکید کرده است که احتمال دارد نزدیک به دو میلیون تن دیگر نیز در سال ۲۰۲۶ میلادی به کشور بازگردند. این نهاد تصریح کرد که افزایش شمار بازگشت‌کنند‌گان، نیاز به ایجاد سکونت‌گاه‌های پایدار، تامین مسکن و توسعه زیرساخت‌های اجتماعی را افزایش داده است. برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد افزوده است که هدف از این بررسی‌ها، کمک به برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری درباره سرمایه‌گذاری در شهرک‌ها برای حمایت از ادغام مجدد بازگشت‌کنندگان در افغانستان است. همچنین پیشتر سازمان ملل در گزارشی اعلام کرده بود که افغانستان با یکی از بزرگ‌ترین بحران‌های آوار‌گی در جهان روبرو است.

نهادهای سازمان ملل متحد در تازه‌ترین مورد هشدار داده‌اند که افغانستان با یکی از بزرگ‌ترین بحران‌های بی‌جاشدگان در جهان روبرو است. اداره‌های سازمان ملل امروز (سه‌شنبه، ۱۶ سرطان) با نشر گزارشی گفته‌اند که افغانستان در میان فقر، خشک‌سالی و زمین‌لرزه‌ها با یکی از بی‌سابقه‌ترین بحران‌های بی‌جاشدگان مواجه است. در بخشی از این گزارش، به نقل از دفتر برنامه توسعه سازمان ملل متحد (UNDP) آمده است که اقتصاد شکننده افغانستان، چهار دهه جنگ، بازگشت ۲.۷ میلیون تن، تشدید پیامدهای تغییرات اقلیمی و کاهش مشارکت زنان، فشار بر معیشت مردم و خدمات عمومی را افزایش داده است. الکساندر دی کرو، رییس برنامه توسعه سازمان ملل که همراه با برهم صالح، کمیشنر کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهند‌گان، در جریان دیدار از بازگشت‌کنند‌گان، نهادهای امدادرسان و مقام‌های خکومت سرپرست سخن می‌گفت، اظهار داشته است که در افغانستان، بحران‌ها به‌ندرت به‌تنهایی رخ می‌دهند. او در ادامه تاکید کرده است که اين سفر، بار دیگر نشان دهنده تعهد مشترک سازمان ملل به تقويت تاب‌آورى و يافتن راه‌حل‌هاى پايدار است. این در حالی است که افغانستان سال‌ها است با بحران‌های پی‌درپی از جمله جنگ، فقر، خشک‌سالی، رویدادهای طبیعی و بازگشت گسترده مهاجران روبرو است که میلیون‌ها تن را بی‌جا کرده و فشار بر خدمات عمومی و جوامع میزبان را افزایش داده است.