حامد کرزی، رییس‌جمهور پیشین افغانستان درتازه‌ترین مورد گفته است که رشد و توسعه‌ی جامعه‌ی بشری در ابعاد مختلف، مستلزم نقش‌آفرینی زنان و دختران است و این در صورتی ممکن است که زنان و دختران به علم دسترسی داشته باشند. آقای کرزی این اظهارات را به‌مناسبت روز جهانی زنان و دختران در علم با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود، مطرح کرده و از نقش زنان و دختران افغانستان در زندگی اجتماعی قدردانی کرده است. آقای کرزی به زنان و دختران کشور در ادامه توصیه کرده است که برای دسترسی به علم و آموزش و مشارکت در رشد و توسعه‌ی کشور، از هر راه ممکن تلاش کنند. این در حالی است که هزار و ۶۰۸ روز می‌شود که حکومت سرپرست دختران در افغانستان را از رفتن به مکتب‌های متوسطه و لیسه منع کرده‌اند. همچنان حکومت فعلی دروازه‌ی دانشگاه‌ها و انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران بسته و کار آنان را ممنوع کرده‌اند. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

نمایندگی اتحادیه اروپا در افغانستان همزمان با روز جهانی زنان و دختران در علوم اعلام کرده است که زنان و دختران افغانستان باید در کانون آموزش قرار داشته باشند. اتحادیه اروپا امروز (چهارشنبه، ۲۲ دلو) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که از پرستاران و قابله‌ها گرفته تا پژوهشگران، نقش فعال آن‌ها برای داشتن افغانستان سالم و شکوفا حیاتی است. نمایندگی اتحادیه اروپا در بخشی از پیامش بر حمایت خود از زنان و دختران افغانستان تاکید کرده است. روز جهانی زنان و دختران در علوم در حالی فرا رسیده است که حکومت سرپرست دختران و زنان را از مکتب و دانشگاه محروم کرده‌اند. همچنین حکومت فعلی زنان و دختران را از تحصیل در رشته‌های پزشکی محروم کرده است. طبق گزارش یونیسف، بیش از دو میلیون دختر جوان از مکتب محروم شده‌اند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

یوناما هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان، هم‌زمان با روز جهانی زنان و دختران در علم گفته است که یک هزار و ۶۰۷ روز از روزی می‌گذرد که دختران بالاتر از ۱۲ سال از مکتب منع شدند. این نهاد امروز (چهارشنبه، ۲۲ دلو) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که بیش از چهار سال فرصت از دست رفته و بدون زنان و دختران آینده تاریک است. هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان بار دیگر از حکومت سرپرست خواسته است که ممنوعیت آموزش دختران را لغو کنند. دفتر سازمان ملل در افغانستان هم گفته است که برابری در علوم برای پیشرفت بشریت اهمیت اساسی دارد، اما بیش از چهار سال است که دختران و زنان افغانستان از آموزش و کار منع شدند. اعلامیه‌ای این نهاد آمده است که این محرومیت نه‌تنها زنان و دختران را به حاشیه می‌راند، بلکه مانع جدی در برابر توسعه‌ی کشور و رفاه بلندمدت نیز به شمار می‌رود. قابل ذکر است که حکومت فعلی پس از بازگشت به قدرت، در نخست دختران بالاتر از صنف ششم را از مکتب محروم کردند. این گروه در ادامه دانشگاه‌ها و انستیتوت‌های طبی را نیز به‌روی زنان و دختران بست. در چهار سال، با وجود درخواست‌های جهانی برای احترام به حقوق زنان و دختران، حکومت فعلی محدودیت‌های خود را تشدید کرده‌اند. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

راشد خان، ستاره جهانی کریکت اهل افغانستان می‌گوید که مشتاق است افغانستان در آینده تیم ملی کریکت زنان خود را وارد میدان سبز کند. راشد خان این اظهارات را پیش از دیدار افتتاحیه جام جهانی ۲۰ آووره، در پاسخ به این سوال که آیا دوست دارد افغانستان تیمی متشکل از زنان به رقابت‌ها بفرستد، گفت :«بله، قطعا. داشتن تیم زنان، از جمله شرایط و معیارهای شورای جهانی کریکت برای پذیرفتن افغانستان به‌عنوان عضو کامل نیز هست.» وی در ادامه تاکید کرده است: «شورای جهانی کریکت و هیئت کریکت افغانستان بهتر می‌دانند، اما ما دوست داریم هر کسی را که از افغانستان نمایندگی می‌کند، روی صحنه ببینیم.» راشد خان در ادامه افزوده است که حضور زنان در کریکت به تصمیم هیئت کریکت افغانستان و شورای جهانی کریکت بستگی دارد. آقای خان تاکید کرد که او به عنوان بازیکن، اختیارات زیادی ندارد و تنها به چیزهایی می‌اندیشد که قابل کنترول‌اند. او تصریح کرد: «ما در وضعیتی قرار داریم که واقعا نمی‌توانی چندان نقش داشته باشی. با این حال، بله، حمایت همیشه بوده است. اما در نهایت افراد قدرتمندتر تصمیم می‌گیرند.» اظهارات آقای خان با واکنش تند فیروزه افغان، بازیکن تیم ملی کریکت زنان افغانستان که اکنون از فعالیت بازمانده، روبه‌رو شده است. خانم افغان در یادداشتی در اینستاگرام خود نوشته است که شورای جهانی کریکت در سال ۲۰۱۷ میلادی به طور آگاهانه با اعطای عضویت کامل به افغانستان بدون داشتن یک تیم کریکت زنان، مقررات بین‌المللی خود را نقض کرد. او این تصمیم را ضربه‌ای مستقیم و ویرانگر به کریکت زنان در افغانستان توصیف کرد و افزود: «سپس هیئت کریکت افغانستان از این ناکامی بهره‌برداری کرد و این روایت را تقویت بخشید که فقط تیم مردان شایسته این دستاوردها بوده و وجود یک تیم زنان غیرضروری است.» خانم افغان در ادامه خطاب به راشد خان با اشاره با این اقدامات نوشت که با تصمیمی به این اندازه «بی‌پروا و آسیب‌زا»، نمی‌توان ادعا کرد که شورای جهانی کریکت و هیئت کریکت افغانستان «بهتر می‌دانند». او افزود: «اگر واقعاً چنین بود، کریکت زنان افغانستان به حاشیه رانده و خاموش نمی‌شد. به‌صورت نظام‌مند نادیده گرفته نمی‌شد. افغانستان از قبل یک تیم کریکت زنان دارد.» این در حالی است که حکومت سرپرست پس از بازگشت به قدرت، در کنار محدودیت‌های دیگر، زنان و دختران را از ورزش منع و تمام تیم‌های ملی زنان را منحل کرد. باید گفت که هیئت کریکت افغانستان در سال ۲۰۲۰ دارای ۲۵ بازیکن زن بود، اما پس از تسلط حکومت فعلی، اکثر این بازیکنان اکنون در استرالیا، کانادا و بریتانیا در تبعید زندگی می‌کنند. شمار زیاد از اعضای تیم زنان کریکت افغانستان در شهرهای کانبرا و ملبورن مقیم شده‌اند و برای باشگاه‌های محلی بازی می‌کنند.

نهاد «افغانستان عاری از پولیو» درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که کودکان زیر پنج سال در مناطق مختلف کشور با خطر بالای ابتلا به فلج اطفال یا بیماری پولیو مواجه هستند. این نهاد امروز (سه‌شنبه، ۲۱ دلو) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که سطح ایمنی این کودکان پایین است و به همین دلیل ضروری است که آنان در همه کمپین‌ها و هنگام جابه‌جای از یک محل به محل دیگر توسط تیم‌های واکسیناسیون، واکسن شوند. همچنین پیش از این نیز سازمان صحی جهان (WHO) اعلام کرده بود که برای حفاظت از سلامت کودکان، در مناطق مرزی افغانستان هزاران کودک را در برابر بیماری‌های مختلف از جمله پولیو و سرخکان واکسن کرده است. همچنین در افغانستان بسیاری از مناطق دورافتاده و محروم با خطر شیوع فلج اطفال و دیگر بیماری‌های قابل پیشگیری با واکسن مواجه‌ هستند. سازمان ملل نیز بارها تاکید کرده است که واکسیناسیون منظم کودکان، به‌ویژه در مناطق دورافتاده و محروم، نقش حیاتی در پیشگیری از شیوع فلج اطفال و سایر بیماری‌ها دارد. این در حالی است که در سال ۲۰۲۵ میلادی، نُه مورد مثبت بیماری فلج اطفال یا پولیو در افغانستان ثبت شده بود. از این میان، یک مورد در ارزگان، سه مورد در هلمند، یک مورد در بادغیس، یک مورد در نورستان، دو مورد در پکتیکا و یک مورد در فراه گزارش شده بود. باید گفت که در سال جاری میلادی تا اکنون گزارشی از ثبت موارد مثبت بیماری پولیو در افغانستان منتشر نشده است. در حال حاضر، افغانستان و پاکستان تنها کشورهای جهان‌اند که بیماری فلج اطفال در آن‌ها به‌طور کامل ریشه‌کن نشده است.

سازمان جهانی صحت درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که بیماری عفونت حاد تنفسی (ذات‌الریه) در افغانستان در ماه دسامبر ۲۴.۶ درصد افزایش یافته و جان ۳۵۲ تن را گرفته است. این سازمان در گزارش ماهانه‌ی خود درباره‌ی وضعیت صحی در افغانستان گفته است که ر طول ماه دسامبر، در مجموع ۱۸۳ هزار و ۳۰۲ مورد ابتلا به عفونت حاد تنفسی/ذات‌الریه و ۳۵۲ مورد مرگ‌ومیر مرتبط با آن گزارش شده است. سازمان جهانی صحت در بخشی از گزارش ماهانه خود تاکید کرده است که موارد گزارش‌شده افزایش ۲۴.۶ درصدی را در مقایسه با ماه قبل نشان می‌دهد. براساس آمار این سازمان، در ماه نوامبر ۱۴۷ هزار و ۱۳۸ مورد ابتلا به بیماری عفونت حاد تنفسی و ۲۴۸ مورد مرگ‌ومیر ناشی از آن گزارش شده بود. همچنین در ادامه آمده است که در طول ماه دسامبر، دو هزار و ۹۵ مورد مشکوک جدید به سرخک گزارش شد که منجر به ۱۰ مورد مرگ شد. این نشان‌دهنده‌ی کاهش ۱.۵ درصدی تعداد موارد در مقایسه با ماه قبل است. در طول ماه دسامبر، نیز یک هزار و ۲۲۸ مورد مشکوک جدید به مالاریا نیز گزارش شده است که هیچ مورد مرگی در آن ثبت نشد. این نشان‌دهنده‌ی کاهش ۷۴.۴ درصدی تعداد موارد در مقایسه با ماه قبل است. سازمان جهانی صحت در ادامه افزوده است که در طول ماه دسامبر، ۳۴۰ مورد جدید تب دنگی گزارش شد که هیچ مورد مرگی در آن ثبت نشد. این نشان‌دهنده‌ی کاهش ۸۵.۶ درصدی تعداد موارد در مقایسه با ماه قبل (دو هزار و ۳۵۷) است. همچنین براساس آمار سازمان جهانی صحت، تا ۲۰ دسامبر ۲۰۲۵ میلادی، در مجموع ۴۴۵ مرکز درمانی به‌دلیل محدودیت‌های بودجه به حالت تعلیق درآمده یا بسته شده‌اند. این سازمان تصریح کرد که انتظار می‌رود این اختلال تقریبا ۳.۰۸ میلیون نفر را در ۳۰ ولایت تحت تأثیر قرار دهد. باید گفت که کاهش کمک‌ها، بخش صحت افغانستان را به‌شدت متأثر کرده است. اوچا یا دفتر سازمان ملل متحد در امور هماهنگی کمک‌های بشردوستانه می‌گوید که تخمین زده می‌شود در سال ۲۰۲۶ میلادی، حدود ۱۴.۴ میلیون نفر نیاز به کمک صحی داشته باشند.

برنامه جهانی غذا درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که در سراسر افغانستان، ۳.۷ میلیون کودک و ۱.۲ میلیون زن از سوءتغذیه حاد رنج می‌برند. این برنامه امروز (سه‌شنبه، ۲۱ دلو) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که در یک کلینیک تحت حمایت‌اش در کابل، افزایش سوءتغذیه هر روز کودکان بیشتری را به این کلینیک می‌کشاند. برنامه جهانی غذا در ادامه تاکید کرده است که با افزایش نیازها، این سازمان بین‌المللی به ارائه‌ی حمایت‌های تغذیه‌ای نجات‌بخش ادامه می‌دهد و به مادران و کودکان کمک می‌کند تا به درمان‌های فوری مورد نیاز خود دسترسی پیدا کنند. در ادامه آمده است که پیش‌بینی می‌شود در سال جاری میلادی، ۱۷.۴ میلیون نفر با ناامنی غذایی حاد مواجه شوند، از جمله ۴.۷ میلیون نفر با وضعیت اضطراری (فاز چهارم) دست‌وپنجه نرم خواهند کرد. در حالی که بحران عمیق‌تر می‌شود، کمک‌های بشردوستانه به افغانستان در حال کاهش است. باید گفت که نهادهای امدادرسان همواره هشدار دادند که بدون حمایت و رسیده‌گی فوری، وضعیت تغذیه‌ای کودکان و زنان در افغانستان می‌تواند بدتر شود و پیامدهای طولانی‌مدت برای سلامت و رشد آنان را به همراه داشته باشد. یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل همچنان اعلام کرده بود که ۹۴۲ هزار کودک در افغانستان دچار سوءتغذیه شدید و حدود ۷۰۰ هزار کودک دیگر در معرض سوءتغذیه متوسط قرار دارند.