نادر یاراحمدی، رییس مرکز امور اتباع وزارت داخله ایران می‌گوید که شمار دانش‌آموزان خارجی در این کشور از حدود ۶۰۰ هزار به ۳۲۰ هزار نفر کاهش یافته است. آقای یاراحمدی گفته است که جمهوری اسلامی برای تمدید اقامت مهاجران شرایط سخت‌گیرانه‌تری وضع کرده است. وزارت آموزش و پرورش جمهوری اسلامی ایران پیش از این اعلام کرده بود که حدود ۶۰۰ هزار دانش‌آموز اهل افغانستان در این کشور مشغول آموزش‌اند، اما نادر یاراحمدی از کاهش حدود ۲۸۰ هزار نفری این آمار خبر داده است. نادر یاراحمدی گفته است که در سال گذشته نزدیک به ۱.۸ میلیون مهاجر بدون مدرک از ایران اخراج شدند و جمعیت اتباع خارجی در این کشور نیز از ۶.۱ میلیون نفر به کمتر از پنج میلیون نفر کاهش یافته است. این گزارش در حالی منتشر می‌شود که نظام آموزشی افغانستان با محدودیت‌های گسترده روبرو است و بیش از دو میلیون دختر از آموزش بالاتر از صنف ششم محروم‌اند. همچنین پیش از این گزارش‌های متعددی درباره ممنوعیت یا محدودیت ثبت‌نام دانش‌آموزان اهل افغانستان در مکاتب ایران از جمله در استان‌های فارس، کرمان و کهگیلویه و بویراحمد، منتشر شده بود. جمهوری اسلامی روند اخراج مهاجران بدون مدرک را از ماه‌ها پیش آغاز کرده و این روند همچنان ادامه دارد. شهروندان افغانستان مقیم ایران، بارها از بدرفتاری پولیس جمهوری اسلامی، محدودیت در دسترسی به خدمات، بازداشت و اخراج اجباری به افغانستان شکایت کرده‌اند. رئیس مرکز امور اتباع و مهاجران خارجی ایران گفت سیاست جمهوری اسلامی، قانونی‌سازی حضور مهاجران با تمرکز بر تامین نیروی کار است.

مقام‌های ایرانی در تازه‌ترین مورد گفته‌اند که سه شهروند افغانستان هنگام شنا در ساحل بابلسر در شمال ایران غرق شدند. مهدی حبیب‌الله‌پور، رییس هیأت نجات غریق و غواصی بابلسر، به ‏خبرگزاری مهران گفته است که این رویداد شامگاه (جمعه، ۶ سنبله) رخ ‏داده و نیروهای امدادی پس از ساعت‌ها جستجو جسد هر سه نفر را در بخش‌های مختلف ساحل پیدا کردند. او تاکید کرد که یک شهروند دیگر افغانستان از این حادثه نجات یافته است. وی تصریح کرد که یکی از این افراد به دلیل وضعیت جسمی از سه همراهش عقب مانده بود و پس از مدتی متوجه شد که همراهانش دیگر در محل حضور ندارند. این فرد از آب بیرون آمد و موضوع را به هیئت نجات غریق اطلاع داد. سید کاظم جلیلیان، مسوول اورژانس بابلسر نیز می‌گوید که یکی از چهار شهروند افغانستان در همان لحظات نخست نجات یافت و جستجو برای پیدا کردن سه نفر دیگر آغاز شد. جسد نخستین قربانی عصر شنبه در ساحل سنگ‌چین بابلسر پیدا شد. جسد دومین شهروند افغانستان نیز شامگاه شنبه در منطقه ممنوعه شنا در نزدیکی اسکله پیدا شد. عملیات جستجو برای یافتن نفر سوم روز یکشنبه ادامه یافت. جسد او پس از ساعت‌ها جستجو در ساحل منطقه علی‌آباد میر در بابلسر پیدا شد. مقام‌های ایرانی تاکنون نام، سن و محل اصلی زندگی سه قربانی را منتشر نکرده‌اند. گزارش‌های منتشرشده تنها می‌گویند که این افراد شهروندان افغان بودند و با هم برای شنا وارد دریا شده بودند. قابل ذکر است که این دومین حادثه مرگبار غرق‌شدن شهروندان افغانستان در سواحل مازندران در ماه‌های اخیر است.

همزمان با هزار و ۸۰۴مین روز بسته‌ماندن مکتب‌های دخترانه‌ی بالاتر از صنف ششم در افغانستان، دیدبان حقوق افغانستان بار دیگر خواستار دادخواهی برای بازگشایی مکتب‌های دخترانه شد. دیدبان حقوق افغانستان با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود، بر حق آموزش دختران تاکید کرده و خواستار بازگشایی دروازه‌های مکتب به روی آنان شده است. این نهاد تاکید کرده است که با گذشت پنج سال از محرومیت دختران از آموزش، آنان همچنان خواهان بازگشت به صنف‌های درسی و دنبال‌کردن رویاها و هدف‌های‌شان هستند. دیدبان حقوق افغانستان در پیام خود به نقل از یک دانش‌آموز دختر نوشته است: «من یک دختر افغانستانی‌ام که هنوز آرزوی نشستن دوباره در صنف درسی را دارم. کتاب‌هایم منتظرم و رویاهایم زنده‌اند.» دید‌بان حقوق افغانستان در ادامه خواستار بازگشایی مکتب‌ها به روی دختران شده و تاکید کرده که آموزش حق دختران افغانستانی است که باید به آنان بازگردانده شود. محرومیت دختران از آموزش با واکنش گسترده نهادهای حقوق بشری و سازمان‌های بین‌المللی روبرو شده است. نهادهای مدافع حقوق بشر بارها از حکومت سرپرست خواسته‌اند محدودیت‌های آموزشی علیه دختران و زنان را لغو کنند. حکومت سرپرست پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند. بر بنیاد گزارش‌ها، اگر این ممنوعیت ادامه یابد، تا سال ۲۰۳۰ نزدیک به چهار میلیون دختر ممکن است از آموزش محروم شوند.

سازمان ملل متحد در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که کاهش بودجه کمک‌های بشردوستانه در افغانستان باعث تعطیلی بیش از ۱۰۰ مرکز درمانی سوءتغذیه کودکان شده است. ملیسا فلمینگ، معاون دبیرکل سازمان ملل در امور ارتباطات جهانی با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که ۳.۷ میلیون کودک در افغانستان دچار سوءتغذیه حاد هستند. وی در ادامه تاکید کرده است که حدود یک میلیون کودک با سوءتغذیه شدید و تهدیدکننده زند‌گی مواجه هستند. فلمینگ در ادامه افزوده است که تعطیلی این مراکز، دسترسی کودکان مبتلا به سوءتغذیه به درمان و خدمات تغذیه‌ای حیاتی را دشوارتر کرده است. این وضعیت در حالی ادامه دارد که میلیون‌ها کودک در افغانستان برای دسترسی به خدمات درمانی و تغذیه‌ای به کمک‌های بشردوستانه وابسته‌اند. این در حالی است که پیشتر یونیسف گفته بود که افزایش سوءتغذیه شدید کودکان، فشار بر بیمارستان‌های افغانستان را افزایش داده است. یونیسف تصریح کرد که  نباید منتظر ماند تا کودکان به وضعیت خطرناک برسند و نیازمند بستری در بیمارستان شوند.

صحرا کریمی، فیلم‌ساز اهل افغانستان، از ساخت فیلم کوتاه ۱۲دقیقه‌ای «خاطره‌ای از کابل» در برلین خبر داده است. خانم کریمی با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که این اثر درباره‌ی افغانستان و تجربه زنان و دختران این کشور ساخته شده است. او در ادامه تاکید کرد که ایده ساخت این فیلم در ۱۵ آگوست، هنگام قدم‌زدن در خیابان‌های برلین، در ذهنش شکل گرفته است. صحرا کریمی در ادامه افزوده است که برای تولید فیلم، همکارانش را از هند، جمهوری چک، فنلند و برلین گردهم آمده و فیلم‌برداری آن را در سه روز انجام داده است. «خاطره‌ای از کابل» با حضور آرزو آریاپور، حسینه اکبر و عمران کاکر ساخته شده است. صحرا کریمی نویسندگی و کارگردانی این اثر را بر عهده دارد و هِرسیمران آنند فیلم‌بردار آن است. کریمی درباره این پروژه گفته که ساخت این فیلم، فرصتی برای او و همکارانش بوده تا اثری کوتاه اما مهم درباره‌ی افغانستان خلق کنند؛ روایتی که در مرکز آن، تجربه و وضعیت زن افغانستان قرار دارد. بر اساس اطلاعات منتشرشده از سوی کریمی، تدوین فیلم در امریکا انجام خواهد شد و مراحل تصحیح رنگ و صداگذاری آن در پراگ صورت می‌گیرد. او در ادامه تاکید کرده است که قرار است خاطره‌ای از کابل تا پایان دسامبر آماده شود.

برنامه جهانی غذا در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که اتحادیه‌ اروپا ۱۵ میلیون یورو برای تقویت تاب‌آوری در برابر تغییرات اقلیمی و سیستم‌های غذایی محلی به افغانستان کمک کرده است. این سازمان با نشر اعلامیه‌ای در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که این پشتیبانی مالی، از معیشت شهروندان افغانستان حمایت خواهد کرد و همین گونه فرصت‌های اقتصادی را برای زنان و جوانان ایجاد می‌کند. برنامه‌ جهانی غذا در ادامه تاکید کرده است که بسته کمکی تازه‌ی اتحادیه اروپا برای افغانستان، به تقویت برنامه خوراکی این نهاد برای مکتب‌ها نیز کمک خواهد کرد. این در حالی است در روزهای اخیر نهادهای کمک‌رسان به ویژه صندوق پشتیبانی از کودکان سازمان ملل متحد، از افزایش سوءتغذیه و نیاز به منابع مالی فوری هشدار داده است. اخیراً نگرانی نهادهای بین‌المللی از گسترش گرسنگی همزمان با کاهش بودجه‌ی انسان‌دوستانه در افغانستان ابراز نگرانی دارند. برنامه جهانی غذا پیشتر برای تأمین نیازهای افراد دچار گرسنگی در افغانستان خواستار تأمین فوری ۵۰۰ میلیون دالر تا پیش از زمستان شده است.

یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که افزایش سوءتغذیه شدید کودکان، فشار بر بیمارستان‌های افغانستان را افزایش داده است. این سازمان امروز (شنبه، ۷ سنبله) با نشر گزارشی گفته است که نباید منتظر ماند تا کودکان به وضعیت خطرناک برسند و نیازمند بستری در بیمارستان شوند. داکتر تاج‌الدین اویواله، نماینده یونیسف در افغانستان می‌گوید که برای جلوگیری از وخامت وضعیت کودکان، باید پیش از رسیدن آنان به مرحله بحرانی مداخله شود. آقای اویواله تاکید کرد که یونیسف و شرکای این نهاد برای مقابله با بحران سوءتغذیه در افغانستان به «کمک‌های مالی بیشتر، انعطاف‌پذیر و پایدار» نیاز دارند. او افزوده است: «در سراسر افغانستان، ۳.۷ میلیون کودک در حال حاضر از لاغری مفرط رنج می‌برند، آنها به شدت دچار سوءتغذیه هستند، از جمله حدود یک میلیون نفر که دچار سوءتغذیه شدید و تهدیدکننده هستند.» در ادامه آمده است: «این بحرانی است که به طور نامتناسبی جوان‌ترین و آسیب‌پذیرترین افراد را تحت تأثیر قرار می‌دهد: تقریباً ۴۰ درصد از کودکانی که با لاغری مفرط و عوارض پزشکی در بیمارستان بستری می‌شوند، نوزادان زیر شش ماه هستند. کودکان زیر دو سال ۸۳ درصد از موارد سوءتغذیه شدید و حاد را تشکیل می‌دهند.» آقای اویواله تصریح کرد: «ما در حال حاضر شاهد فشار زیادی بر بیمارستان‌ها هستیم، از ابتدای سال بیش از نیم میلیون کودک به دلیل لاغری مفرط و شدید در معرض خطر بالا بستری شده‌اند. موارد سوءتغذیه شدید و حاد که با عوارض پزشکی بستری شده‌اند، نسبت به مدت مشابه سال گذشته یک سوم افزایش یافته است.» افزایش سوءتغذیه کودکان در افغانستان در حالی نگرانی‌ها را افزایش داده است که بسیاری از خانواده‌ها برای دسترسی به خدمات صحی و نیازهای اساسی با چالش مواجه‌اند.

منیژه باختری، نویسنده، استاد دانشگاه و سفیر پیشین افغانستان در اتریش اعلام کرد که از سومین رُمانش تحت عنوان «دفی برای گلسا در همایشی در کانادا رونمایی شد. در این همایش که در شهر لنگلی ولایت بریتیش کولمبیای کانادا از سوی اکادمی «درخت دانش» برگزار شده بود، شماری از پژوهشگران افغانستانی و ایرانی، روزنامه‌نگاران و علاقه‌مندان اشتراک کرده بودند. در اعلامیه آمده است که در این همایش، فرزان سجودی، زبان‌شناس و نشانه‌شناس ایرانی، محمد محق، پژوهشگر دیپلمات پیشین، مجیب خلوتگر، روزنامه‌نگار و مسوول نهاد رسانه‌ای نی، عبدالرحیمم احمد پروانی، مسوول منابع آموزشی اکادمی درخت دانش و مریم زارع‌نژاد، پژوهشگر ایرانی در پیوند به رمان «دفی برای گلسا» سخن گفتند. گفتنی است که منیژه باختری، پیش از این دو رمان دیگر به نام‌های «خاکستر شیرین» و «چهار دختر زردشت» منتشر کرده است. منیژه باختری آثار متعددی نیز در زمینه تاریخ خبرنگاری افغانستان نگاشته است.

سازمان جهانی صحت (WHO) در تاره‌ترین مورد از افزایش برخی بیماری‌های ساری تا بیش از ۸۵ درصد در سراسر افغانستان خبر داده است. این نهاد امروز (پنجشنبه، ۵ سنبله) با نشر گزارشی تازه از وضعیت صحی در افغانستان در ماه گذشته میلادی گفته است که در این گزارش به ضعیت صحی در سراسر افغانستان پرداخته است. در گزارش آمده است که واقعات زیادی از بیماری‌های ساری مثل اسهالات حاد آبکی، عفونت حاد تنفسی، تب دنگی، سرخکان، کووید-۱۹ و  تب خونریزی دهنده کریمه-کانگو، در نقاط مختلف افغانستان شناسایی شده است. سازمان جهانی صحت تاکید کرد که در ماه گذشته میلادی واقعات اسهال حاد آبی ۳۱.۶ درصد، عفونت حاد تنفسی ۱۸.۹ درصد، تب دنگی مشکوک ۸۵.۵ درصد، سرخکان ۶.۱ درصد، و کووید-۱۹، ۷۹.۳ درصد افزایش یافته است. با این حال، آمار ارایه شده نشان می‌دهد که واقعات تب خون‌ریزی دهنده کریمه-کانگو، در مقایسه با زمان مشابه، ۳۷.۵ درصد در ماه جولای کاهش یافته است. این در حالی است شکایت‌ها از کاهش چشم‌گیر خدمات صحی پس از سلطه دوباره حکومت سرپرست بر افغانستان، افزایش یافته است. قابل ذکر است که میزان مرگ‌ومیر مادران در این کشور ۵۲۱ مورد در هر ۱۰۰ هزار تولد زنده است. این در حالی است که نظام بهداشت افغانستان از دهه‌ها به این‌سو با چالش‌های گسترده از جمله کم‌بود مرکزهای درمانی، پزشکان متخصص و دارو روبرو است. در بسیاری از ولایت‌های دوردست این کشور هنوز هم مرکزهای درمانی وجود ندارد.