برچسب: زنان و دختران

1 ماه قبل - 98 بازدید

غده تیروئید، این غده کوچک در جلوی گردن ما، نقش حیاتی در تنظیم سوخت‌وساز بدن، ضربان قلب، دمای بدن و حتی خلق‌وخو ایفا می‌کند. هنگامی که این غده بیش از حد فعال شده و هورمون‌های بیشتری نسبت به نیاز بدن ترشح می‌کند، وضعیتی به نام هیپرتیروئیدی یا پرکاری تیروئید رخ می‌دهد. این اختلال به‌ویژه در زنان که به دلایل هورمونی و ژنتیکی بیشتر مستعد مشکلات تیروئیدی هستند، شیوع بالاتری دارد. پرکاری تیروئید اگر به‌درستی تشخیص داده و مدیریت نشود، می‌تواند کیفیت زندگی فرد را به‌شدت تحت تأثیر قرار دهد. در این مقاله، به بررسی جامع این وضعیت در زنان، از علائم پنهان تا روش‌های درمانی نوین، می‌پردازیم. چرا زنان بیشتر در معرض پرکاری تیروئید هستند؟ آمارها نشان می‌دهد که زنان تقریباً ۵ تا ۸ برابر بیشتر از مردان دچار اختلالات تیروئیدی می‌شوند. اگرچه مکانیسم دقیق این تفاوت کاملاً مشخص نیست، اما دو عامل اصلی نقش کلیدی ایفا می‌کنند: عوامل هورمونی: نوسانات هورمونی در دوران قاعدگی، بارداری و به‌ویژه یائسگی می‌تواند بر عملکرد تیروئید تأثیر بگذارد. بیماری‌های خودایمنی: شایع‌ترین علت پرکاری تیروئید، بیماری گروِیوز (Graves’ Disease) است که یک اختلال خودایمنی محسوب می‌شود. در این حالت، سیستم ایمنی بدن به‌اشتباه به گیرنده‌های هورمون محرک تیروئید (TSH) حمله کرده و آن‌ها را تحریک می‌کند تا هورمون بیشتری تولید کنند. این بیماری‌ها اغلب در زنان شایع‌تر هستند. تظاهرات بالینی: علائم پرکاری تیروئید را بشناسید علائم پرکاری تیروئید می‌تواند بسیار متنوع باشد و اغلب به‌تدریج ظاهر می‌شوند که همین امر تشخیص زودهنگام را دشوار می‌سازد. این علائم به دلیل افزایش متابولیسم کلی بدن رخ می‌دهند: تغییرات جسمی و حرکتی: تپش قلب سریع و نامنظم، تعریق بیش از حد، عدم تحمل گرما (حتی در هوای سرد)، لرزش دست‌ها (ترمور ظریف). تغییرات عصبی و روانی: اضطراب، تحریک‌پذیری، بی‌قراری، دشواری در تمرکز و گاهی اوقات حملات پانیک. تغییرات وزنی و گوارشی: کاهش وزن سریع علی‌رغم اشتهای زیاد، افزایش تعداد دفعات اجابت مزاج یا اسهال. تغییرات پوستی و مویی: نازک شدن و ریزش مو، پوست گرم و مرطوب. علائم خاص در زنان: اختلال در چرخه قاعدگی (قاعدگی سبک یا قطع آن) و گاهی اوقات مشکلات باروری. در موارد پیشرفته، ممکن است علائمی مانند بیرون‌زدگی چشم‌ها (به‌ویژه در بیماری گروِیوز) و تورم در جلوی گردن (گواتر) نیز مشاهده شود. ریشه‌های بیماری: دلایل اصلی پرکاری تیروئید اگرچه بیماری گروِیوز شایع‌ترین علت است، دلایل دیگری نیز می‌توانند منجر به افزایش ترشح هورمون‌های تیروئیدی شوند: بیماری گروِیوز (Graves’ Disease): شایع‌ترین علت که یک بیماری خودایمنی است. ندول‌های سمی تیروئید (Toxic Nodules): تشکیل گره‌های خوش‌خیم در غده تیروئید که به‌طور مستقل و بدون نیاز به تحریک TSH شروع به تولید هورمون می‌کنند. تیروئیدیت (التهاب تیروئید): در مراحل اولیه التهاب، ممکن است هورمون‌های ذخیره‌شده به‌طور ناگهانی در خون آزاد شوند که حالتی موقتی ایجاد می‌کند. مصرف بیش از حد ید: مصرف بیش از حد مکمل‌های حاوی ید یا داروهایی که ید زیادی دارند، می‌تواند تیروئید را تحریک کند. تشخیص: چگونه پرکاری تیروئید تأیید می‌شود؟ تشخیص دقیق نیازمند ترکیبی از ارزیابی بالینی و آزمایش‌های آزمایشگاهی است. پزشک معمولاً با شرح حال و معاینه فیزیکی (بررسی نبض، دمای بدن، وضعیت چشم‌ها و لمس غده تیروئید) شروع می‌کند. آزمایش‌های کلیدی عبارت‌اند از: آزمایش TSH (هورمون محرک تیروئید): در پرکاری تیروئید، سطح TSH بسیار پایین است، زیرا بدن تلاش می‌کند با کاهش این هورمون، ترشح هورمون‌های T3 و T4 را متوقف کند. آزمایش‌های T3 و T4 آزاد: این هورمون‌ها در پرکاری تیروئید به‌طور قابل‌توجهی بالا هستند. تست‌های تکمیلی: در صورت مشاهده ناهنجاری، ممکن است تست‌های آنتی‌بادی (برای تأیید بیماری گروِیوز) و اسکن تیروئید برای بررسی میزان جذب ید (جهت تشخیص ندول‌ها) تجویز شود. مدیریت سبک زندگی و نکات ضروری برای زنان در کنار درمان پزشکی، تغییراتی در سبک زندگی می‌تواند به مدیریت علائم کمک کند: تغذیه: مصرف غذاهای غنی از سلنیوم و ویتامین D توصیه می‌شود. همچنین کاهش مصرف غذاهای حاوی ید بالا (مانند مصرف بیش از حد نمک یددار یا برخی مکمل‌ها) ممکن است تحت نظر پزشک لازم باشد. مدیریت استرس: از آنجا که استرس می‌تواند بر سیستم غدد درون‌ریز تأثیر بگذارد، تکنیک‌های آرام‌سازی، مدیتیشن و یوگا برای کنترل اضطراب ناشی از بیماری بسیار مفید هستند. پیگیری منظم: زنان مبتلا به پرکاری تیروئید، به‌ویژه آن‌هایی که بیماری گروِیوز دارند، باید به‌طور منظم آزمایش‌های دوره‌ای (معمولاً هر ۶ تا ۱۲ هفته در ابتدا) را انجام دهند تا دوز داروها تنظیم شود و از افت شدید هورمون‌ها (کم‌کاری) پیشگیری گردد. نتیجه‌گیری پرکاری تیروئید یک وضعیت پزشکی قابل‌مدیریت است، اما نیاز به آگاهی و تعهد بیمار دارد. زنان باید علائم هشداردهنده را جدی بگیرند و در صورت مشاهده هرگونه تغییر ناگهانی در وزن، خلق‌وخو یا ضربان قلب، سریعاً به پزشک مراجعه کنند. با تشخیص زودهنگام و انتخاب روش درمانی مناسب، می‌توان عملکرد تیروئید را به حالت طبیعی بازگرداند و از یک زندگی سالم و پرانرژی لذت برد. نویسنده: داکتر معصومه پارسا

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 108 بازدید

بخش زنان سازمان ملل متحد درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که با همکاری دولت جاپان از زنان مهاجر افغانستانی که از کشورهای ایران و پاکستان بازگشته‌اند، حمایت می‌کند. این نهاد امروز (یک‌شنبه، ۳ حوت) با نشر اعلامیه‌ای در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که ۸۲۶ هزار و ۶۶۶ دالر برای حمایت از زنان بازگشته اختصاص یافته است. بخش زنان سازمان ملل متحد در بخشی از اعلامیه‌اش تاکید کرده است که این ابتکار تلاش می‌کند زند‌گی زنان بازگشته را در افغانستان دوباره احیا کند. در اعلامیه آمده است که این خدمات در شرق و جنوب افغانستان برای زنان و دختران ارائه خواهد شد. سازمان ملل در ادامه افزوده است: «این پروژه از طریق ایجاد فضاهای امن ویژه زنان، کمک‌های معیشتی و خدمات حمایتی و حفاظتی ارائه خواهد کرد و به حفظ کرامت، تأمین امنیت و بهبود پایدار آنان کمک می‌کند.» همچنین نهادهای بین‌المللی گزارش داده‌اند که تنها در سال ۲۰۲۵ میلادی، بیش از ۲.۵ میلیون شهروند افغانستان از ایران و پاکستان بازگشته‌اند که ۴۲ درصد آنان را زنان و کودکان تشکیل می‌دهند. همچنین زنان و دخترانی که از ایران و پاکستان اخراج می‌شوند، در افغانستان با محدودیت‌های تحصیلی، کار و آزادی‌های فردی مواجه هستند. در کنار آن، اشتغال برای مردان نیز به شدت کاهش یافته و مردم افغانستان با بحران غذایی مواجه هستند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 104 بازدید

ریچارد لیندسی، نماینده ویژه بریتانیا برای افغانستان درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که عدالت اجتماعی وابسته به حقوق زنان و دختران، آزادی رسانه‌ها و حفاظت از حقوق اقلیت‌ها است. آقای لیندسی با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود به مناسبت روز جهانی عدالت اجتماعی نوشته است که در روز جهانی عدالت اجتماعی در کنار مردم افغانستان می‌ایستد. وی در بخشی از پیامش تاکید کرده است: «عدالت اجتماعی به حفاظت از حقوق زنان و دختران، پاسداری از آزادی رسانه‌ها و اطمینان از این‌ که آسیب‌پذیرترین افراد نادیده گرفته نشوند، وابسته است.» براساس اعلامیه‌های سازمان‌های بین‌المللی، در سال ۲۰۲۶ میلادی، روز جهانی عدالت اجتماعی با موضوع «تعهد مجدد به توسعه اجتماعی و عدالت اجتماعی» گرامی داشته می‌شود. همچنین یوناما یا دفتر هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان گفته است که عدالت اجتماعی بدون مشارکت زنان امکان‌پذیر نیست. در حالی نماینده بریتانیا برای افغانستان از عدالت اجتماعی برای همه دفاع می‌کند که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 87 بازدید

یوناما یا دفتر هیأت معاونت سازمان ملل در افغانستان به مناسبت روز جهانی عدالت اجتماعی بر اهمیت آموزش دختران و نقش گسترده زنان و دختران در تصمیم‌گیری تاکید کرده است. یوناما با نشر پیامی در حساب کاربری فیس‌بوک خود نوشته است که هیچ کشوری نمی‌تواند به عدالت اجتماعی دست یابد، در حالی که نیمی از جمعیت آن از آموزش متوسطه محروم باشند. دفتر هیأت معاونت سازمان ملل در افغانستان در ادامه تاکید کرده است که صلح پایدار زمانی حاصل می‌شود که زنان، جوانان، اقوام و افراد دارای معلولیت در تصمیم گیری‌ها سهیم باشند. یوناما در بخشی از پیامش افزوده است که هر شهروند افغانستانی حق دارد بدون تبعیض و با عزت کار نموده و درآمد کسب کند. در حالی یوناما بر آموزش زنان و دختران تاکید می‌کند که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 84 بازدید

رسانه‌های هالندی گزارش داده‌اند که فروغ کریمی، نویسنده افغانی‌الاصل هالندی، برنده «جایزه کتاب‌فروشان هالند» در سال ۲۰۲۶ میلادی شده است. برگزارکنندگان این جایزه با نشر اعلامیه‌ای گفته‌اند که رمان «در چشمانم ابرها را حمل می‌کنم» اثر فروغ کریمی، از سوی هیاتی متشکل از کتاب‌فروشان به‌عنوان اثر برگزیده سال انتخاب شده است. هیات داوران، این رمان را اثری «فوری، دلخراش و با ساختاری سنجیده» توصیف کرده و گفته‌اند که فروغ کریمی با این اثر به پناهند‌گان صدا بخشیده و روایت‌گر توانمندی است. قابل ذکر است که رمان «در چشمانم ابرها را حمل می‌کنم» سومین اثر داستانی کریمی است. در گزارش آمده است که داستان درباره روان‌پزشکی به‌نام ویدا است که در ۱۵ سالگی از کابل به هالند پناه برده و در آن‌جا زندگی تازه‌ای ساخته است. براساس معلومات موجود، جایزه کتاب‌فروشان هالند هر سال به یک کتاب اصیل هالندی‌زبان اهدا می‌شود که به باور کتاب‌فروشان شایسته مخاطبان گسترده‌تری است. این جایزه افزون بر یک کارزار تبلیغاتی و نسخه ویژه، امسال برای نخستین‌بار شامل پنج هزار یورو پول نقد نیز می‌شود. باید گفت که فروغ کریمی در سال ۱۹۷۱ میلادی در کابل به دنیا آمده است. او در سال ۱۹۹۶ میلادی و در ۲۵ سالگی، به‌دلیل جنگ افغانستان را ترک کرده و به هالند پناهنده شده بود. در حالی فروغ کریمی، برنده جایزه کتاب‌فروشان هالند در سال ۲۰۲۶ می‌شود که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 95 بازدید

کارشناسان سازمان ملل متحد درتازه‌ترین مورد خواستار اقدام فوری برای حفاظت از زنان در زندان‌ها و کاهش جرم‌انگاری‌ها علیه آنان شده و گفته‌اند هم‌اکنون بیش از ۷۴۰ هزار زن و دختر در جهان در بازداشت به‌سر می‌برند و شمار زنان زندانی از سال ۲۰۰۰ میلادی تا اکنون ۶۰ درصد افزایش یافته است. کارشناسان سازمان ملل در آستانه هفتادمین اجلاس کمیسیون مقام زن در بیانیه‌ای از کشورهای عضو خواسته‌اند تا اقداماتی را برای تقویت حمایت از زنان و دختران در نظام‌های کیفری انجام دهند. آنها هشدار دادند که دسترسی به عدالت، امنیت و کرامت برای زنانی که از آزادی محروم شده‌اند به‌شدت ناکافی است. به گفته‌ی سازمان ملل متحد، هم‌اکنون حدود هفت درصد از جمعیت زندانیان جهان را زنان تشکیل می‌دهند. در این بیانیه آمده است که جمعیت زنان و دختران زندانی از سال ۲۰۰۰ میلادی تا اکنون با رشدی چشمگیر روبرو بوده و سرعت افزایش آن تقریبا سه برابر مردان است. همچنین طبق این آمار، حدود ۱۹ هزار کودک نیز همراه با مادران خود در زندان‌ها زندگی می‌کنند. کارشناسان سازمان ملل تاکید کردند: «بیشتر زنان به دلیل جرایم غیرخشونت‌آمیز مرتبط با فقر، ناتوانی در پرداخت جریمه یا وثیقه و سیاست‌های تنبیهی مرتبط با مواد مخدر بازداشت می‌شوند.» آنان تصریح کردند که زنان در بازداشت با خطراتی از جمله خشونت به‌ویژه خشونت جنسی و مبتنی بر جنسیت، کمبود خدمات بهداشتی، ازدحام جمعیت و سایر شرایطی که ممکن است مصداق بدرفتاری یا شکنجه باشد، مواجه‌اند. کارشناسان سازمان ملل متحد خواستار بررسی تاثیر قوانین کیفری بر زنان و دختران، و تامین بودجه پایدار برای سازمان‌های جامعه‌محور تحت رهبری زنان شدند و تاکید کردند که کشورها‌ باید امنیت زنان در زندان‌ها و سایر مراکز بازداشت را تضمین کنند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 131 بازدید

رسانه‌های بین‌المللی اعلام کرده‌اند که مرضیه حمیدی، تکواندوکار اهل افغانستان جایزه بین‌المللی حقوق زنان و مسیح علی‌نژاد، فعال ایرانی جایزه شجاعت اجلاس ژنو را کسب کرده‌اند. مرضیه حمیدی از چهره‌های نام‌آور ورزش زنان افغانستان به شمار می‌آید. او پس از تسلط حکومت سرپرست در افغانستان در سال ۱۴۰۰ به فرانسه مهاجرت کرد. او اکنون در فرانسه ورزش تکواندو را ادامه می‌دهد. مسیح‌ علی‌نژاد، خبرنگار، نویسنده و فعال حقوق زنان و بنیانگذار کارزار «آزادی‌های یواشکی من» علیه حجاب اجباری است. او که مدتی خبرنگار مجلس نمایندگان ایران بود، پس از انتخابات جنجالی ۱۳۸۸ ایران را ترک کرد و در ایالات متحده زندگی می‌کند. او از چهره‌های شناخته شده اپوزیسیون خارج از کشور جمهوری اسلامی محسوب می‌شود و ریاست «کنگره جهانی آزادی» را بر عهده دارد. این دو فعال مدنی و حقوق زنان جایزه بین‌المللی حقوق زنان و شجاعت را در هجدهمین اجلاس ژنو برای حقوق بشر و دموکراسی کسب کردند. هر سال در آستانه نشست اصلی شورای حقوق بشر سازمان ملل، «اجلاس ژنو برای حقوق بشر و دموکراسی» صدها تن از مخالفان سیاسی، فعالان، قربانیان نقض حقوق بشر، دیپلومات‌ها، روزنامه‌نگاران و رهبران دانشجویی را گردهم می‌آورد تا توجه جهانیان را به بحران‌های فوری حقوق بشری جلب کند. این کنفرانس با حمایت ائتلافی از ۲۵ سازمان حقوق بشری برگزار می‌شود. در کنار مرضیه حمیدی و مسیح علی‌نژاد، پدرو اوروچورتو نوسلی نیز به دلیل فعالیت‌هایش شایسته دریافت جایزه شناخته شده است. پدرو اوروچورتو نوسلی، استاد دانشگاه، کارشناس علوم سیاسی و فعال سیاسی ونزوئلایی است. او هماهنگ‌کننده امور بین‌الملل حزب «ونته ونزوئلا» و از چهره‌های اصلی کارزار متحد اپوزیسیون برای گذار دموکراتیک در این کشور به شمار می‌رود. فعالیت‌های او در حمایت از رهبران سیاسی اپوزیسیون، او را به هدف پیگرد سیاسی رژیم مادورو تبدیل کرد. او در مارچ ۲۰۲۴ میلادی برای جلوگیری از بازداشت به سفارت آرژانتین در کاراکاس پناه برد و بیش از ۴۰۰ روز در آنجا ماند تا سرانجام در مه ۲۰۲۵ میلادی طی عملیاتی بین‌المللی آزاد شد.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 91 بازدید

صندوق امانی ویژه‌ی سازمان ملل متحد برای افغانستان درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که با تمرکز بر توان‌مندسازی زنان و دختران، برای آنان فرصت‌هایی فراهم می‌کند تا  کسب‌وکارهای خود را گسترش دهند و از این طریق از خانواده‌های‌شان حمایت کنند. این نهاد با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که سرمایه‌گذاری در مهارت‌ها و معیشت، نقش مهمی در تقویت تاب‌آوری بلندمدت دارد. در ادامه آمده است که برنامه‌های حمایتی با همکاری شرکا آن برای جوانان، زنان و مردان اجرا می‌شود تا زمینه‌ی کار و توسعه‌ی فعالیت‌های اقتصادی فراهم گردد. صندوق امانی ویژه‌ی سازمان ملل در بخشی از پیامش تاکید کرده است که حمایت از شغل‌های کوچک و ایجاد فرصت‌های کاری، می‌تواند به رشد اجتماعی و اقتصادی کمک کرده و وابستگی خانواده‌ها به کمک‌های اضطراری را کاهش دهد. در حالی نهادهای سازمان ملل متحد، بر توان‌مندسازی زنان و دختران از طریق شغل‌های آزاد تلاش دارد که حکومت فعلی افغانستان ساحه‌های کاری را به شدت برای زنان و دختران تنگ کرده است. زنان و دختران در افغانستان حق کار در بسیاری از بخش‌ها و حتا دفترهای سازمان ملل متحد را ندارند. با این حال، تجارت‌های کوچک و متوسط از اندک‌ترین فرصت‌های باقی مانده برای زنان و دختران است. باید گفت که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 96 بازدید

سازمان صحی جهان (WFP) درتازه مورد اعلام کرده است که نزدیک به دو سوم مرگ‌ومیر مادران در جهان در کشورهای رخ می‌دهد که با جنگ و بی‌ثباتی روبرو هستند. این سازمان با نشر گزارشی گفته است که تنها در سال ۲۰۲۳ میلادی حدود ۱۶۰ هزار زن در کشورهای درگیر بحران و محیط‌های شکننده به‌دلیل عوامل قابل پیشگیری مرتبط با بارداری جان باخته‌اند. در بخشی از سازمان جهانی صحت آمده است: «زنان باردار که در کشورهای جنگ‌زده زنده‌گی می‌کنند، در هر بارداری تا پنج برابر بیش‌تر از زنانی که در کشورهای باثبات زنده‌گی می‌کنند، در معرض خطر مرگ قرار دارند.» این سازمان در ادامه تاکید کرده است که میزان مرگ‌ومیر مادران در کشورهای درگیر جنگ به‌طور میانگین ۵۰۴ مرگ در هر ۱۰۰ هزار تولد تخمین زده می‌شود. در ادامه آمده است که در کشورهای که از لحاظ وضعیت اجتماعی شکننده هستند، این رقم به ۳۶۸ مرگ می‌رسد و در مقابل، کشورهای باثبات تنها ۹۹ مرگ در هر ۱۰۰ هزار تولد را ثبت کرده‌اند. سازمان صحی جهان می‌گوید که مرگ‌ومیر مادران همچنان در کشورهای کم‌درآمد و بحران‌زده به‌شکل نگران‌کننده‌ای بالا باقی مانده و نیاز به توجه فوری و اقدامات موثر انسانی و صحی دارند. قابل ذکر است که نگرانی از مرگ‌ومیر کودکان و زنان به‌دلیل سوءتغذیه در حالی مطرح می‌شود که با روی‌کارآمدن مجدد حکومت سرپرست در افغانستان، بخشی از کادر صحی کشور را ترک کرده‌اند و این موضوع سکتور صحت را به چالش جدی مواجه کرده است. از سویی هم، حکومت فعلی با اعمال محدودیت بر روند آموزش و کار زنان و دختران باعث شده‌ است که جامعه‌ی جهانی سطح کمک‌های خود را به افغانستان کاهش دهد.

ادامه مطلب


1 ماه قبل - 166 بازدید

از همان شبی که برای نخستین بار به خانه‌ی شوهرش قدم گذاشت، چیزی در دلش فرو ریخت؛ احساسی که آن زمان نمی‌توانست نامش را بگذارد، اما بعدها فهمید ترس بوده است؛ ترسی که آهسته و بی‌صدا، مثل رطوبت، در دیوارهای زندگی‌اش نفوذ می‌کرد و هر روز گسترده‌تر می‌شد. او فقط هجده سال داشت؛ دختری که هنوز بوی نوجوانی می‌داد و رویاهای ساده‌ای در سر داشت؛ رویاهایی مثل ادامه‌ی مکتب، خندیدن با دوستان، یا حتی یک زندگی معمولی با شوهری که دوستش داشته باشد. اما در فرهنگ خانواده‌اش، ازدواج بیشتر یک تصمیم جمعی بود تا انتخاب شخصی. وقتی پدرش گفت «خواستگار خوب است، زندگی‌ات تأمین می‌شود»، او فقط سرش را پایین انداخت و قبول کرد، چون از کودکی یاد گرفته بود که دختر خوب مخالفت نمی‌کند. پنج سال گذشت، اما آن پنج سال برای او به اندازه‌ی یک عمر دردناک طول کشید. خانه‌ی شوهرش بزرگ بود، اما در آن خانه برای او جایی امن وجود نداشت. از همان روزهای اول، مادرشوهرش با نگاه‌های سنگین و کلمات نیش‌دار به او فهماند که حضورش مطلوب نیست. هر کاری که می‌کرد، ایرادی پیدا می‌شد؛ اگر غذا می‌پخت، می‌گفتند بدمزه است؛ اگر خانه را تمیز می‌کرد، می‌گفتند هنوز کثیف است؛ اگر سکوت می‌کرد، می‌گفتند بی‌ادب است. خواهرشوهرش که چند سالی از او بزرگ‌تر بود، رفتاری تحقیرآمیز داشت و مدام او را با دختران دیگر مقایسه می‌کرد. پدرشوهرش هم مردی خشن بود که باور داشت زن باید با ترس «آموزش» ببیند. شوهرش در آغاز چندان بدرفتار نبود، اما مشکل اینجا بود که او هیچ‌وقت از همسرش دفاع نکرد؛ سکوتش به اندازه‌ی خشونت دیگران دردناک بود. کم‌کم آن سکوت تبدیل به بی‌تفاوتی شد و بی‌تفاوتی به نوعی همراهی خاموش با ظلم تبدیل شد. اولین بار که لت‌وکوب شد، فقط چند هفته از عروسی‌اش گذشته بود. دلیلش چیزی ساده بود؛ نمک غذا کمی زیاد شده بود. مادرشوهرش سیلی محکمی به صورتش زد، آن‌قدر که گوشش سوت کشید و اشک بی‌اختیار از چشمانش جاری شد. خواهرشوهرش موهایش را کشید و گفت «باید یاد بگیری»، و پدرشوهرش فقط نگاه کرد و گفت «زن باید ادب شود». آن شب او در اتاق کوچکشان نشست و بی‌صدا گریه کرد، اما هنوز امید داشت؛ امیدی کودکانه که شاید اگر بیشتر تلاش کند، اگر مهربان‌تر باشد، اگر اشتباه نکند، همه‌چیز بهتر می‌شود. اما اشتباه او همین بود که فکر می‌کرد مشکل از خودش است. سال اول باردار شد و اولین کودک به دنیا آمد. مادر شدن برایش هم‌زمان شیرین و دردناک بود. وقتی نوزادش را در آغوش می‌گرفت، احساس می‌کرد زندگی هنوز ارزش ادامه دادن دارد، اما همان زمان فشارها بیشتر شد. می‌گفتند «فقط بچه آوردن بلد است»، «هیچ هنر دیگری ندارد». شب‌ها با بدن دردناک از کارهای خانه و زخم‌های تازه، کودک را شیر می‌داد و در سکوت اشک می‌ریخت تا کسی نشنود. دو سال بعد کودک دوم و سپس سوم به دنیا آمدند، اما به‌جای این‌که جایگاهش در خانواده بهتر شود، خشونت شدیدتر شد. حالا او نه‌تنها عروس «بی‌ارزش» بود، بلکه مادری بود که به‌زعم آن‌ها «بار اضافی» آورده است. خشونت فقط به توهین محدود نبود. بارها با دست و چوب زده شد. یک بار آن‌قدر او را هل دادند که به دیوار خورد و چند دقیقه نفسش بند آمد. یک بار ظرف فلزی به طرفش پرتاب شد و پیشانی‌اش شکافت. بدنش پر از کبودی‌هایی بود که یاد گرفته بود پنهان کند. اما درد واقعی در روحش بود؛ تحقیر مداوم، شنیدن جملاتی مثل «تو هیچ نیستی»، «کاش پسر ما با تو ازدواج نمی‌کرد»، «تو بدبختی آوردی». کم‌کم خودش هم این حرف‌ها را باور می‌کرد و اعتمادبه‌نفسش نابود می‌شد. سه ماه قبل از فرارش، خشونت‌ها به اوج رسید. آن روز بهانه فقط لباس‌هایی بود که به‌زعم آن‌ها خوب شسته نشده بود. دعوا شروع شد و خیلی زود به لت‌وکوب تبدیل شد. مادرشوهرش موهایش را کشید، خواهرشوهرش او را هل داد و پدرشوهرش با چوب به او ضربه زد. شوهرش باز هم فقط ایستاده بود. در آن لحظه، چیزی در وجودش شکست؛ نه از ترس، بلکه از خستگی عمیق. احساس کرد اگر بماند، یا خواهد مرد یا کاملاً نابود خواهد شد. همان شب، وقتی همه خواب بودند، به اتاق کودکان رفت، هر سه را بوسید، صورتشان را لمس کرد و با اشک‌های بی‌صدا خداحافظی کرد. سپس در تاریکی خانه را ترک کرد و به سمت خانه‌ی پدرش رفت. وقتی به خانه‌ی پدر رسید، تصور می‌کرد بالاخره پناهگاهی پیدا کرده است، اما خیلی زود فهمید اشتباه کرده است. مادرش ابتدا گریه کرد و او را در آغوش گرفت، اما پدرش عصبانی شد. به‌جای همدردی گفت «زن از خانه‌ی شوهر فرار نمی‌کند». چند روز بعد، خبر رسید که شوهرش او را طلاق داده است؛ به همین سادگی، بدون گفت‌وگو، بدون تلاش. این خبر مثل ضربه‌ای دیگر بر روحش فرود آمد؛ نه به این دلیل که شوهرش را دوست داشت، بلکه چون فهمید حالا کاملاً بی‌پناه شده است. زندگی در خانه‌ی پدر هم آرامش نداشت. سرزنش‌ها شروع شد؛ «آبروی ما را بردی»، «تحمل می‌کردی بهتر بود»، «حالا چه می‌کنی با سه بچه؟». برادرانش گاهی با عصبانیت حرف می‌زدند و حتی او را مقصر می‌دانستند. مادرش میان دلسوزی و ترس از حرف مردم گرفتار بود. او احساس می‌کرد در هیچ جایی پذیرفته نیست؛ نه خانه‌ی شوهر، نه خانه‌ی پدر. کودکانش هم نزد پدرشان مانده بودند و دلتنگی برای آن‌ها قلبش را می‌فشرد. شب‌ها صدای «مادر» گفتنشان را در ذهنش می‌شنید و گریه می‌کرد. در این میان، ناامیدی آن‌قدر عمیق شد که چند بار تلاش کرد به زندگی‌اش پایان بدهد. هر بار فکر می‌کرد دیگر راهی نمانده، دیگر امیدی وجود ندارد. اما هر بار زنده ماند؛ گاهی به‌طور اتفاقی، گاهی به‌خاطر رسیدن ناگهانی یکی از اعضای خانواده. بعد از آخرین بار، فقط گریه می‌کرد و می‌گفت «چرا نمی‌میرم؟» اما در عمق وجودش چیزی هنوز زنده بود؛ عشق به فرزندانش. همین عشق، هرچند ضعیف، مانع شد که کاملاً تسلیم شود. اکنون سه ماه گذشته است. او هنوز در خانه‌ی پدر زندگی می‌کند، هنوز با سرزنش و فشار روبه‌رو است، هنوز آینده‌اش نامعلوم است. اما گاهی جرقه‌ای کوچک از امید در دلش روشن می‌شود؛ شاید بتواند کاری پیدا کند، شاید بتواند دوباره فرزندانش را ببیند، شاید بتواند زندگی تازه‌ای بسازد. او هنوز زخمی است، هنوز شکسته است، اما زنده است. و گاهی در زندگی انسان، زنده ماندن خودِ بزرگ‌ترین مبارزه است. نویسنده: سارا کریمی

ادامه مطلب