بخش زنان سازمان ملل متحد درتازه‌ترین مورد خواستار اقدامات جسورانه برای برابری حقوق و توانمندسازی زنان و دختران روستایی در افغانستان شده است. این سازمان با نشر اعلامیه‌ای به مناسبت روز جهانی زنان روستایی گفته است: «زنان و دختران روستایی، هر روز به جوامع غذا می‌دهند، از محیط زیست محافظت می‌کنند و توسعه پایدار را تقویت می‌کنند.» بخش زنان سازمان ملل متحد در ادامه تاکید کرده است که زنان و دختران در مناطق روستایی نسل‌هاست که جنبش‌های جمعی را برای تغییر هدایت می‌کنند. در ادامه آمده است که تا سال ۲۰۳۰ میلادی حدود ۳۵۱ میلیون زن و دختر در جهان همچنان در فقر شدید زندگی خواهند کرد. براساس گزارش رسانه‌های مختلف زنان و دختران در مناطق روستایی کشور، علاوه بر تربیت فرزندان و انجام کارهای خانه، بخش قابل توجهی از نیروی کار کشاورزی را نیز تشکیل می‌دهند. با این وجود، حکومت سرپرست در سراسر کشور، محدودیت‌های علیه زنان و دختران وضع کرده است. اکنون دختران و زنان اجازه آموزش بالاتر از صنف‌ ششم، کار در اداره‌های داخلی و بین‌المللی و گشت‌گذار را ندارند.

منابع محلی از ولایت غور می‌گویند که جسد یک زن میان‌سال در مرکز ولسوالی لعل‌وسرجنگل این ولایت پیدا شده است. دست‌کم دو منبع به رسانه گوهرشاد گفته‌اند که این زن باشنده روستای «حسین‌آباد» از مربوطات مرکز ولسوالی لعل‌وسرجنگل بوده و جسد آن صبح روز (دوشنبه، ۲۱ میزان) از «باغ سرکاری» پیدا شده است. منبع در ادامه تاکید کرده است که این زن بی‌سرپرست بوده و شوهرش بهار سال جاری فوت شده بود. منبع افزوده است که تا اکنون مشخص نیست، این زن چگونه به قتل رسیده است. منبع تصریح کرد که این زن شش فرزند به شمول سه دختر نیز دارد. مسوولان محلی حکومت سرپرست در ولسوالی لعل‌وسرجنگل غور نیز تا اکنون در این مورد چیزی نگفته‌اند. همچنین چندی پیش، یک زن جوان در ولسوالی خواجه‌سبزپوش ولایت فاریاب، به دلیل مقا‌ومت در برابر ازدواج اجباری، توسط برادرش تیرباران شد. پس از تسلط دوباره‌ی حکومت سرپرست بر افغانستان، قتل‌های مرموز زنان، کودکان و جوان در در سراسر کشور افزایش کم‌پیشینه یافته است. بیماری‌های روانی، خصومت شخصی، ازدواج‌های اجباری، خشونت خانوادگی و فشار‎های روحی ناشی از فقر و بیکاری عوامل اصلی این قتل‌ها بیان شده است. همچنین با تسلط حکومت سرپرست بر افغانستان اکثریت نهادهای حامی حقوق زنان متوقف شده است. زنان در افغانستان چون گذشته با مراجعه به نهادهای عدلی و قضایی، دیگر نمی‌توانند برای خشونت‌های وارده‌ی شان شکایت کنند و این‌گونه خشونت‌‌ها پایدار باقی مانده و افزایش پیدا می‌کند.

سازمان‌های یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل و یونسکو اعلام کرده‌اند که حکومت سرپرست افغانستان پس از بازگشت به قدرت در آگوست ۲۰۲۱ میلادی تا‌ اکنون ‏حدود ۲.۲ میلیون دختر نوجوان را از آموزش محروم کرده است. این سازمان‌ها با نشر گزارشی مشترک در مورد وضعیت آموزش در ‏افغانستان گفته‌اند که سالانه ۳۹۷ هزار کودک در هر سال تحصیلی از ادامه‌ی ‏آموزش باز می‌مانند. در گزارش یونیسف و یونسکو آمده است که تا سال ۲۰۲۴ میلادی، بیش از ۲.۱۳ ‏میلیون کودک در سن مکتب ابتدایی از مکتب محروم بودند که ۶۰ درصد آنان ‏دختر هستند.‏ همچنین در بخشی از گزارش آمده است که بخش آموزش افغانستان تحت فشار شدید ناشی ‏از شوک‌های بشردوستانه‌ی هم‌زمان است. ‏ در ادامه آمده است که در سال ۲۰۲۵ میلادی، تخمین زده می‌شود که ۸.۹ میلیون کودک، از جمله ۸۸۸ هزار ‏نفر دارای معلولیت، به پشتیبانی آموزشی اضطراری نیاز خواهند داشت.‏ در عین حال حدود ۲.۷ میلیون نفر از ایران و پاکستان از سال ۲۰۲۳ به این‌طرف اخراج شده‌اند که ۴۰ درصد آنان کودک هستند.‏ در گزارش آمده است که بسیاری از کودکان بازگشته ،به‌ویژه دختران بالای ۱۲ سال، به‌دلیل کمبود ‏زیرساخت‌ها و ممنوعیت‌های موجود، برای جذب در مکاتب با مشکل مواجه ‏هستند.‏ در گزارش یونیسف و یونسکو آمده است که بازگشت مهاجران فشار بیشتری را ‏بر سیستم آموزشی افغانستان وارد می‌کند و بر تعداد کودکان و نوجوانان خارج ‏از مکتب می‌افزاید.‏ همچنین حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. حکومت فعلی در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران بست، در حالی که ‏بخش صحت افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

برنامه انکشافی سازمان ملل متحد (UNDP)، درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که زلزله‌زدگان در ولایت کنر نیازمند کمک‌های بشری هستند و شمار زنان امدادگر در افغانستان هنوز اندک است. این نهاد با نشر گزارشی گفته است که هزاران خانواده آسیب‌دیده از زمین‌لرزه منبع درآمد و غذای خود را از دست دادند و نیاز فوری به غذای گرم، آب پاک و پشتیبانی روانی دارند. در بخشی از گزارش برنامه انکشافی سازمان ملل متحد آمده است که این موضوع ریشه در سال‌ها سرمایه‌گذاری ناچیز و محدودیت‌های سخت بر رفت‌وآمد و مشارکت زنان و دختران دارد. در گزارش آمده که این نهاد توانسته زنان و دختران را در محور ارائه خدمات اساسی قرار دهد. برنامه انکشافی سازمان ملل متحد در ادامه تاکید کرده است که ۲۸ زن از قریه‌های آسیب‌دیده در جایگاه‌های رهبری گماشته شده‌اند تا فعالیت آشپزخانه‌های محلی را هماهنگ کنند و اطمینان دهند که کمک‌ها به نیازهای زنان پاسخ می‌دهد. در ادامه آمده است که در پی زلزله شش ریشتری ماه اسد در شرق افغانستان، دست‌کم دو‌ هزار و ۲۰۰ تن جان باخته و سه‌ هزار و ۶۰۰ تن دیگر زخمی شدند. همچنین در بخشی از گزارش آمده است که هشت‌ هزار و ۵۰۰ خانه ویران شده و نزدیک به هفت‌ هزار رأس مواشی نیز تلف شده است. در حالی این نهاد از محدودیت‌ها انتقاد می‌کند که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. حکومت فعلی در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران بست، در حالی که ‏بخش صحت افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

وزارت صحت عامه‌ی حکومت سرپرست درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که برای نخستین‌بار آزمایشگاه ‏معاینات «دی‌ان‌ای» در کشور ایجاد شده است. نورجلال جلالی، وزیر صحت عامه‌ گفته است که با افتتاح لابراتوار ‏معاینات «دی‌ان‌ای»، تسهیلات زیادی در بخش طب عدلی کشور فراهم خواهد ‏شد. آقای جلالی در ادامه تاکید کرده است که با فعال شدن این لابراتوار، شناسایی اجسادی که براساس ‏ظاهر دشوار است، آسان خواهد شد. این در حالی است که ‏دولت پیشین افغانستان در ماه حوت ۱۳۹۸ از ایجاد نخستین آزمایشگاه ‌‏«دی‌ان‌ای» در کشور خبر داده بود.‏ فیروزالدین فیروز، وزیر صحت عامه‌ آن زمان اعلام کرده بود که با راه افتادن این ‏مرکز، مشکلاتی که در زمینه‌های پزشکی، عدلی، قضایی و نیز امنیتی وجود ‏داشت برطرف می‌شود.‏ قابل ذکر است که طب عدلی افغانستان در گذشته براساس قرارداد، آزمایش‌های «دی‌ان‌ای» را در ‏کانادا انجام می‌داد. حکومت سرپرست در حالی از ایجاد آزمایشگاه «دی‌ان‌ای» خبر می‌دهند که نظام صحی ‏افغانستان به‌دلیل کاهش کمک‌ها با بحران مواجه است. ‏ سازمان ملل متحد بارها هشدار داده است که صدها مرکز صحی به‌دلیل قطع کمک‌ها، تعطیل شده و ‏سایر مراکز صحی نیز با کمبود امکانات و کارمند مواجه‌اند.‏ آزمایش دی‌ان‌ای (DNA) با جمع‌آوری نمونه‌ای از سلول‌های فرد انجام می‌شود و سپس DNA از این سلول‌ها استخراج و تجزیه و تحلیل می‌شود. روش‌های رایج نمونه‌گیری شامل سواب دهانی (نمونه‌گیری از داخل گونه با سواب پنبه‌ای)، نمونه خون، و نمونه بزاق است که همه آنها برای استخراج DNA استفاده می‌شوند.

منابع محلی از ولایت کابل می‌گویند که یک مرد جوان در منطقه‌‌ی «۳۱۵ خیرخانه» از مربوطات شهر کابل توسط برادر همسرش به قتل رسیده است. دست‌کم دو منبع رسانه گوهرشاد گفته‌اند که این جوان «هجرت» نام داشت و حوالی ساعت ۱۲:۰۰ چاشت روز (یک‌شنبه، ۲۰ میزان) در منطقه‌ی خیرخانه به شکل فجیع به قتل رسیده است. منبع تاکید کرد که این مرد جوان حدود چهار ماه قبل همراه همسرش از خانه فرار کرده بود. منبع در ادامه افزوده است که این دو جوان پس از شکایت خانواده‌ی دختر توسط نیروهای حکومت سرپرست بازداشت و زندانی شده بود. همچنین رسانه‌ها گزارش داده‌اند که مسوولان حکومت فعلی این مرد جوان را در روزهای اخیر به نکاح هم‌ درآورده و سپس آزاد کرده بودند. منبع می‌گوید که این زوج بعد از مدتی از زندان آزاده شده بودند، اما هجرت توسط برادر همسرش با شلیک گلوله‌ی تفنگچه به قتل رسیده است. مسوولان محلی حکومت فعلی در کابل تا اکنون در مورد این رویداد اظهارنظر نکرده‌اند. قابل ذکر است که چندی پیش یک رویداد مشابه در ولایت سرپل رخ داد و یک پسر که به اتهام ارتباط تلفنی با یک دختر زندانی شده بود، پس از آزادی از زندان توسط برادر دختر به قتل رسید. پس از قتل پسر، دختر نیز خود را حلق‌آویز کرد و به زندگی‌اش پایان داد.

یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که چالش‌ها در مکاتب ابتدایی افغانستان همچنان پابرجا هستند و بسیاری از پسران به دلیل فقر ترک تحصیل می‌کنند. این نهاد با نشر اعلامیه‌ای گفته است: «آخرین تحلیل ما پیشرفت اندکی را در آموزش ابتدایی افغانستان نشان می‌دهد، اما چالش‌ها همچنان پابرجا هستند. بسیاری از پسران به دلیل فقر ترک تحصیل می‌کنند و وضعیت دختران نیز شکننده است.» در بخشی از اعلامیه‌ آمده است که ۲.۱۳ میلیون کودک در افغانستان هنوز به مکتب نمی‌روند. صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد در ادامه تاکید کرده است که سرمایه‌گذاری مداوم در آموزش افغانستان بسیار مهم است. همچنین یونیسف در گزارشی مشترک با یونسکو اعلام کرد که بررسی‌های آن‌ها نشان می‌دهد که آموزش در مقطع متوسطه هم‌ برای دختران و‌ هم پسران دچار بحران است و آن را معضل عمیق «یاد نگرفتن در مکتب» توصیف کرده است. یونیسف این وضعیت را پیامد سیاست‌های ضعیف و محدودکننده حکومت سرپرست در نظام آموزشی دانسته است. یونیسف و یونسکو از مقامات حکومت فعلی خواسته‌‌اند که ممنوعیت آموزش متوسطه و عالی دختران و زنان را فوراً لغو کنند. در گزارش پیش‌بینی شده است که اگر این ممنوعیت ادامه پیدا کند تا سال ۲۰۳۰ میلادی، نزدیک به چهار میلیون دختر از آموزش متوسطه محروم خواهند شد. در گزارش آمده است که امر پیامدهای عمیقی برای آینده کشور خواهد داشت.