ادارهی ملی امتحانات که تحت کنترل حکومت سرپرست فعالیت میکند، تاریخ برگزاری آزمون کانکور سال ۱۴۰۳ بدون حضور دختران را اعلام کرد. عبدالباقی حقانی، سرپرست این اداره امروز (پنجشنبه، ۳ جوزا) در یک نشست خبری در کابل گفت که آزمون کانکور امسال در پنج مرحله تنظیم شده که مرحلهی اول آن از ۱۷ تا ۱۹ جوزا برگزار خواهد شد. وی تاکید کرد که آزمون ولایتهای میدان وردک، لوگر، پروان، کاپیسا، پنجشیر، غزنی، پکتیا، پکتیکا، کنر، زابل، بامیان، سمنگان، بادغیس، هرات، غور و نورستان در مرحلهی اول اخذ خواهد شد. او افزود که مرحلهی دوم به روزهای اول و دوم سرطان در کابل برگزار خواهد شد. آقای حقانی گفت که در مرحلهی سوم آزمون کانکور در ولایتهای تخار، قندوز، بلخ، جوزجان، سرپل، فاریاب، ارزگان، بغلان، دایکندی و بدخشان در تاریخ هفتم و هشتم سرطان برگزار میشود. سرپرست ادارهی ملی امتحانات میگوید که در مرحلهی چهارم از ۱۴ تا ۱۶ سرطان آزمون کانکور ولایتهای ننگرهار، لغمان، خوست، قندهار، هلمند، فراه و نیمروز اخذ خواهد شد. به گفتهی وی، در مرحلهی پنجم بهتاریخ ۲۲ سرطان آزمون کانکور متفرقه و دانشآموزان خارج از مرز برگزار خواهد شد. باید گفت که کانکور امسال نیز همانند سالهای گذشته بدون حضور دختران برگزار خواهد شد. در حالی امتحان کانکور برگزار میشود که حکومت فعلی نزدیک به سه سال گذشته، محدودیتهای شدیدی علیه دختران و زنان وضع کرده است. در حال حاضر دختران و زنان به مکتب و دانشگاه نمیتوانند. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیونها دانشآموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به باشگاههای ورزشی، رستورانتها، حمامهای عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بینالمللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شدهاند.
برچسب: دانشگاه
در ادامهی وضع محدودیت و بستهماندن مکاتب و دانشگاهها به روی دختران و زنان در افغانستان، در تازهترین مورد دانشگاه کابل از آغاز درسهای حضوری دانشجویان پسر این دانشگاه خبر داده است. ریاست امور دانشجویان دانشگاه کابل طی مکتوبی به دانشکدههای این دانشگاه اعلام کرده است که درسهای حضوری دانشجویان روز (سهشنبه، ۱ حوت) آغاز شده است. در این مکتوب آمده است که به مدت یک ماه درسهای دانشجویان این دانشگاه به صورت «جدی و تشدیدی» ادامه خواهد داشت. هرچند در این مکتوب در مورد حضور یا عدم حضور دانشجویان دختر چیزی گفته نشده، اما از بیشتر از دو سال به اینسو، زنان و دختران در کشور از ابتداییترین حق بشری و مدنیشان که فراگیری آموزش، تحصیل و کار است، محروم هستند. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیونها دانشآموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به باشگاههای ورزشی، رستورانتها، حمامهای عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بینالمللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شدهاند. علیرغم واکنشها و محکومیتهای جهانی، حکومت سرپرست تا اکنون از تصمیمشان دربارهی آموزش زنان و دختران عقبنشینی نکردهاند. حکومت فعلی کار زنان در ادارات دولتی و غیردولتی را نیز منع کرده است. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد در تازهترین واکنش خود به این تصمیم حکومت سرپرست گفته است که ممنوعیت ظالمانه دسترسی دختران به تحصیل و کار در افغانستان باید لغو شود. او تاکید کرد که زنان و دختران در افغانستان باید بهطور معنادار در همه عرصههای زندگی حضور داشته باشند.
یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد در تازهترین مورد اعلام کرده است که در سال گذشتهی میلادی ۵.۷ میلیون دانشآموز در مکاتب دولتی افغانستان کتابهای جدید درسی را دریافت کردند. این نهاد امروز (یکشنبه، ۲۲ دلو) در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد، کتابهای درسی و سایر مواد آموزشی را برای دانشآموزان ابتدایی در سراسر کشور فراهم میکند. در حال حاضر فقط دختران پایینتر از صنف ششم به مکتب میروند. حکومت سرپرست پس از تسلط بر افغانستان، آموزش و تحصیل دختران بالاتر از صنف ششم و زنان را منع کرده است. همچنین وزارت تحصیلات عالی حکومت فعلی، زنان و دختران افغان را از تحصیل در دانشگاهها و مراکز آموزشی نیز بازداشته است. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیونها دانشآموز دختر از آموزش باز بماند. در حال حاضر آمار معتبر از شمار دانشآموزان مکاتب افغانستان وجود ندارد، اما حکومت پیشین افغانستان تعداد کل دانشآموزان مکاتب این کشور را ۹.۷ میلیون نفر اعلام کرده بود.
در ادامهی بازداشت و سرکوب فعالان آموزش دختران، سازمان عفو بینالملل در نامهای عنوانی عبدالحق وثیق، رییس استخبارات حکومت سرپرست خواستار آزادی احمدفهیم عظیمی و صدیقالله افغان، فعالان حقوق آموزش دختران شده است. سازمان عفو بینالملل در نامه نوشته است که این دو نفر با سازمان «فکر بهتر» کار میکردند و در ۱۷ ماه اکتبر ۲۰۲۳ میلادی، توسط نیروهای استخبارات حکومت سرپرست از ساحهی کارته چهار از مربوطات شهر کابل بازداشت شدند. در ادامه آمده است که احمدفهیم عظیمی و صدیقالله افغان متهم به فعالیت علیه حکومت سرپرست است و در ۲۷ دسامبر توسط دادگاه حکومت محاکمه و بعد از آن به زندان پلچرخی منتقل شدهاند. این سازمان تاکید کرد که این دو نفر ۷۲ روز را در زندان ریاست چهل استخبارات حکومت سرپرست گذراندهاند. سازمان عفو بینالملل از وضعیت آنان ابراز نگرانی کرده و میگوید که بازداشت خودسرانه و زندانیکردن این فعالان آموزش خلاف قوانین بینالمللی حقوق بشر است و باید بدون قیدوشرط آزاد شوند. این سازمان در نامهی خود به رییس استخبارات حکومت فعلی دربارهی وضعیت فهیم عظیمی و صدیقالله افغان ابراز نگرانی کرده و گفته است که این دو نفر به دروغ به کمک به دختران تیم رباتیک برای خروج از کشور، تحریک زنان معترض و سازماندهی اعتراضات متهم شدهاند. در نامه آمده است که این فعال حقوق آموزش دختران و خانوادههای آنان اتهامات وارده را رد میکنند. سازمان عفو بینالملل افزود که آنان از محاکمهی عادلانه محروم بودند و محاکمهیشان را به چالش کشیدهاند. براساس معلومات این سازمان، حکومت فعلی در اقدامی تلافیجویانه، این دو فعال را تحت شکنجه و بدرفتاریها، از جمله محرومیت از خواب و سلول انفرادی قرار دادند تا از آنان اعتراف بگیرند. سازمان عفو بینالملل از حکومت فعلی خواسته است که بدون قیدوشرط این دو فعال حقوق آموزش را آزاد و اقدامات آدمربایی، بازداشتهای خودسرانه، شکنجه و سایر بدرفتاری با فعالان حقوق بشر را متوقف کنند. همچنین این سازمان در بخش از نامهاش خواستار رفع محدودیت بر آموزش زنان و دختران نیز شده است.
نویسنده: مهدی مظفری برای کشف نظر اسلام درباره موضوعی، از دو منبع باید کار گرفت؛ کتاب(قرآن) و سنت(حدیث و تقریر پیامبر). در شماره قبل این مقاله، نظر قرآن را در مورد تحصیل دختران بیان کردیم. در بخش قبلی استدلال شد که قرآن کریم چه در مقام تشویق و ترغیب و چه در مقام وجوب و الزام عموم انسانها را (فارغ از نژاد و جنسیت) به تحصیل علم فراخوانده است. همچنین تاکید شد که بیشتر آیات مرتبط با علم، علیرغم اینکه با صیغه مذکر بیان شده، اما مخاطبشان مرد و زن است. در این بخش از مقاله، با استفاده از سخنان پیامبر عظیمالشأن اسلام، جایگاه تحصیل دختران در آیین مقدس اسلام را بررسی میکنیم. پیامبر(ص): «تحصیل بر مرد و زن واجب است.» پیامبر گرامی(ص) اشارات بیشماری به علم و عالمان نموده است. ایشان هم در مقام سخن و هم در مقام عمل، دانش و دانشمندان را تکریم نموده، از این طریق، امت خود را به علمآموزی فرا خوانده است. پیامبر خدا(ص) در کشاندن انسانها بسوی علم و دانش، همان شیوه قرآن را پیش گرفته است. ایشان در جایی، تمام انسانها را به فراگیری دانش تشویق میکند و در جایی با به کار بردن واژگان دستوری امر به تحصیل علم مینماید. حضرت ختمی مرتبت(ص) مکررا در جمع مسلمین با بیان اهمیت دانش و ارزش طالب علم، مشوق آنان در فراگیری علم شده است. علم را سرچشمه همه خیرات نامیده، عالمان را وارث انبیاء، قلم عالم را برتر از خون شهید و نگاه به چهره دانشمندان را عبادت خوانده است. پیامبر اکرم (ص) بیان داشته که چگونه مَلَک، بالهای خویش را سرشار از رضا، زیر پای طالب علم میگستراند و هر آنچه در جهان است، حتی ماهی در دریا، برای او طلب آمرزش از خدا مینماید. پیامبر خدا (ص) در سخن گفتن درباره علم و دانش تا بدانجا میرود که به همه آنان که سخت در تکاپوی یافتن اثری از بهشتاند میگوید: «مَن كانَ في طَلَبِ العِلمِ كانَتِ الجَنَّةُ في طَلَبِهِ؛ کسی که در طلب دانش باشد، بهشت در طلب او است.» تأکید حضرت ختمی مرتبت بر دانش آموختن چنان است که همه افراد را به آن دعوت میکند، در هر نقطه دور و از هر نوع علم مفیدی که باشد: اُطلُبوا العِلمَ ولَو بِالصِّينِ؛ دانش را فرا گيريد، گرچه درچين باشد. العِلمُ أكثَرُ مِن أن يُحصى، فَخُذْ مِن كُلِّ شَيءٍ أحسَنَهُ؛ دانش بيش از آن است كه به شماره در آيد؛ بنابراين، از هر چيزى نيكوترين آن را فرا گير. اینها همه تعابیر حضرت محمد (ص) در مورد دانش و دانشمندان بود که انسان با خواندن این تعابیر، حقیقتا از ارزش والای علم باخبر میشود و در پی کسب آن میکوشد. نکته قابل تذکر اینست که در احادیث فوق و در بسیاری از سخنرانیهایی که پیامبر (ص) درباره دانش و دانشمندان ایراد فرموده، اطلاق وجود دارد. بدین معنی که پیامبر(ص) عموم انسانها (اعم از مرد و زن) را به فراگیری علم تشویق میکند. البته پیامبر(ص) در شماری از سخناناش که انسانها را به علمآموزی دستور میدهد، صراحتا جنس مرد و زن را نام میگیرد. آنجا که میفرماید: «طَلَبُ اَلْعِلْمِ فَرِيضَةٌ عَلَى كُلِّ مُسْلِمٍ وَ مُسْلِمَةٍ؛ تحصیل علم بر هر مرد و زن مسلمان واجب است.» این احادیث پیامبر درباره دانش و دانشمندان نشان میدهد که تحصیل علم، توسط دختران در اسلام از جایگاه فوقالعادهای برخوردار است و پیامبر عظیمالشأن اسلام صراحتا تحصیل علم را بر زن و مرد به عنوان فریضه شرعی یاد کرده و گفته که تحصیل علم نه فقط بر مردان، بلکه بر زنان و دختران نیز فرض است. چرا که زنان میتوانند از علم خود برای رشد و پیشرفت خود و جامعه استفاده کنند. علت وجوب تحصیل علم در اسلام، این است که علم همانند ایمان به انسان کمک میکند تا سعادت دنیا و آخرت خود را تأمین کند. علم چون نور پرفروغی است که انسان را از گمراهی و جهل نجات میدهد و به انسان کمک میکند تا در زندگی خود تصمیمات درستی بگیرد. علم است که فراگیریاش باعث مفیدیت و ارزشمندی مرد و زن در جامعه میشود.
همزمان با روز جهانی آموزش، حبیبالله آقا، سرپرست وزارت معارف حکومت سرپرست اعلام کرده است که آموزشهای عصری و دینی کنونی در افغانستان از «نظر کیفیت ضعیف» هستند. حبیبالله آقا این اظهارات را امروز (چهارشنبه، ۴ دلو) در نشستی با عنوان «کنفرانس ملی بهبود نهادهای تعلیمی و تحصیلی افغانستان» در کابل مطرح کرده است. وی تاکید کرد که حکومت فعلی در خصوص تقویت «مراکز آموزشی عصری» در افغانستان کار میکنند. او در این نشست بر اهمیت آموزشهای عصری در افغانستان تاکید کرده است. حبیبالله آقا میگوید: «بدون آموزشهای عصری، توسعه و دفاع از کشور ناممکن است.» از سویی هم، مولوی عبدالکبیر، معاون سیاسی رییسالوزرای حکومت سرپرست نیز در این نشست گفته است که نظام تعلیمی و تحصیلی کشور در ۴۰ سال گذشته با رکود مواجه شده بود. در حالی مقامهای حکومت سرپرست این اظهارات را مطرح که بیش از دو سال میشود که حکومت سرپرست دختران بالاتر از صنف ششم را در افغانستان از رفتن به مکتب منع کرده است. وزارت تحصیلات عالی حکومت فعلی، زنان و دختران افغان را از تحصیل در دانشگاهها و مراکز آموزشی نیز بازداشته است. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیونها دانشآموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به باشگاههای ورزشی، رستورانتها، حمامهای عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بینالمللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شدهاند. علیرغم واکنشها و محکومیتهای جهانی، حکومت سرپرست تا اکنون از تصمیمشان دربارهی آموزش زنان و دختران عقبنشینی نکردهاند. حکومت فعلی کار زنان در ادارات دولتی و غیردولتی را نیز منع کرده است.
امروز (۲۴ جنوری) روز جهانی آموزش است؛ روزی که در آن از نقش آموزش در صلح جهانی و توسعه پایدار تجلیل میشود. در افغانستان کنونی اما، آموزش و پرورش، روزگار دشوار و بس سیاهی را سپری میکند. از این روز، به عوان فرصتی، برای بررسی مسائل و مشکلات آموزشی در جوامع مختلف و پیدا کردن راهکارهای مناسب برای بهبود و رفع موانع فراروی آموزش و پرورش در سطح جهانی بهره گرفته میشود. با این وصف خوب است که همزمان با این روز، نگاهی به وضعیت آموزش در افغانستان انداخته و شرایط موجود بررسی شود. حقیقت امر این است که مشکلات و چالشهای علمی - آموزشی در افغانستان بیش از آن است که بشود تمام آن را یک به یک نام برده و در مقالهای جا داد، زیرا ظرف دو سال گذشته و با تغییر رژیم، نظام آموزش و پرورش در افغانستان دستخوش تغییرات چشمگیری شده است که شمار زیادی از آنها دردآور و خلاف ارزشهای انسانی و حقوق بشری بوده است. چالش برانگیزترین و بزرگترین مشکل آموزشی در افغانستان کنونی، مسئلهی «ممانعت تحصیل دختران» از سوی حکومت سرپرست است. بیش از دو سال است که زنان و دختران از آموزش و رفتن به مکتب و دانشگاه محروم شدهاند. وزارت تحصیلات عالی حکومت فعلی، در سوم حمل سال ۱۴۰۱، همزمان با آغاز سال تعلیمی در افغانستان و درست در زمانی که هزاران دانشآموز دختر بر اساس وعدههای قبلی، پشت دروازههای مکاتب منتظر بودند، اعلام کرد که تمام مکاتب دخترانه دورههای متوسطه و لیسه یعنی از صنف ششم به بالا «تا اطلاع ثانی» مسدود است. از آن زمان تاکنون، دسترسی زنان و دختران به آموزش، به صورت تدریجی از بین رفته و حالا تنها دختران در دوره ابتدایی اجازه دارند که به مکتب بروند. حکومت فعلی افغانستان از بدو قدرتگیری تا کنون، بیش از هشت فرمان را به شکل مکتوب به هدف محدود کردن زنان و دختران از آموزش صادر کرده است، این فرمانها از مسدود شدن مکتبهای متوسطه و لیسه بر روی دختران آغاز شد و با تفکیک جنسیتی کلاسهای درسی دانشگاهها، پوشش اجباری روبند و لباس سیاه بلند (حجاب)، محدودیت در انتخاب رشته در آزمون سراسری کانکور، منع دختران از برگزاری جشن فارغ التحصیلی، ممنوع شدن تحصیل دختران در دانشگاههای دولتی و خصوصی و ممنوع شدن آموزش دختران در آموزشگاههای خصوصی ادامه یافت و با منع دختران از اشتراک در آزمون سراسری کانکور در کشور به پایان رسید. در این مدت، بارها دانشجویان دختر به خیابانها برآمدند و برای احقاق حقوقشان دست به اعتراض خیابانی زدند، این اعتراضها اما با سرکوب شدید حکومت مواجه شد. اعتراضها تنها به داخل کشور محدود نشد، شمار زیادی از سازمانهای ملی و بینالمللی در حمایت از تعلیم و تحصیل دختران اعلامیه صادر کردند و بارها از مسوولان حکومت فعلی خواستند تا از این فرمان صرفنظر کنند و اجازه بدهند تا دختران به مکتب و دانشگاه بروند، اما تمام این درخواستها از سوی حکومت رد شد و حکومت فعلی در پاسخ به این درخواستها، از سایرسازمانها و کشورها خواست تا به امور داخلی افغانستان دخالت نکنند. محروم شدن دختران از مکتب و دانشگاه، پیامدهای بسیار زیادی برای دختران و زنان افغانستان به همراه داشت، شمار زیادی از دختران مجبور به ازدواج اجباری و زیر سن شدند، شماری مهاجرت کردند و اجبار ترک وطن را به جان خریدند، شماری نیز در داخل کشور باقی ماندند و مشغول به انجام کار شاقه شدند، خشونتهای خانوادگی افزایش یافت، آمار خودکشی دختران محروم از آموزش سیر صعودیاش در پیش گرفت و اینگونه هزاران آرزوی دانشآموز و دانشجوی دختر نابود شد. محروم شدن زنان و دختران از تعلیم و تحصیل، بخشی از تغییرات بوجود آمده در نظام آموزشی است، زیرا فرمانهای دیگری نیز از سوی وزارت معارف افغانستان در این مدت صادر شد که برای دانشآموزان پوشش مخصوصی را صادر کردند، محتوای آموزشی کتابهای درسی مکاتب مطابق به میل حکومت فعلی تغییر یافت، دهها مدرسهی جهادی ایجاد شد تا دانشآموزان بیشتری در عوض رفتن به مکتب، به مدارس بروند. این ممانعت و مخالفتهای حکومت فعلی در حالی است که دختران دانشآموز و دانشجو طی دو دههی گذشته موفقیتهای چشمگیری در زمینهی تحصیل بدست آوردند، دهها تن از دانشجویان دختر فارغ تحصیل از دانشگاه، معلم، خبرنگار، داکتر، انجینیر، مربی، خلبان و... شدند. این دستآوردها، بیانگر این است که در صورتی که به زنان و دختران افغانستان فرصت آموزش داده شود، توانمندی و پتانسیل کافی برای خلق بهترینها را دارند، فرصتی که اکنون از آنها گرفته شده است. این درحالی است که اگر شرایط به همین روان ادامه یابد و دختران نتوانند به مکتب و دانشگاه بروند و از آموزش همچنان محروم باقی بمانند، نه تنها آیندهی نظام آموزش و پرورش افغانستان به سمت نابودی خواهد رفت، که دورنمای افغانستان نیز تاریک و روزهای روشنی به همراه نخواهد داشت.
همزمان با روز جهانی آموزش و منع آموزش دختران در مکاتب و دانشگاهها، سازمان عفو بینالملل اعلام کرده است که دختران افغانستان خواستار بازگشایی فوری و بدون قیدوشرط مکاتبشان هستند. امروز (چهارشنبه، ۴ دلو) برابر با ۲۴ جنوری، مصادف با روز جهانی آموزش است که دختران بالاتر از صنف ششم و دانشجویان دختر در دانشگاههای افغانستان از آموزش و تحصیل محروم هستند. سازمان عفو بینالملل در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که دختران افغانستان در این روز داستان خود را به اشتراک میگذارند و دلشستگی شان را ابراز میکنند؛ زیرا حق بنیادی آنان برای تحصیل همچنان توسط حکومت سرپرست نقض میشود. این سازمان تاکید کرده است که دختران افغانستان خواستار بازگشایی فوری و بدون قیدوشرط مکاتب شان هستند. در حالی دختران خواستار بازگشایی مکاتب شان هستند که بیش از دو سال میشود که حکومت سرپرست دختران بالاتر از صنف ششم را در افغانستان از رفتن به مکتب منع کرده است. وزارت تحصیلات عالی حکومت فعلی، زنان و دختران افغان را از تحصیل در دانشگاهها و مراکز آموزشی نیز بازداشته است. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیونها دانشآموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به باشگاههای ورزشی، رستورانتها، حمامهای عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بینالمللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شدهاند. علیرغم واکنشها و محکومیتهای جهانی، حکومت سرپرست تا اکنون از تصمیمشان دربارهی آموزش زنان و دختران عقبنشینی نکردهاند. حکومت فعلی کار زنان در ادارات دولتی و غیردولتی را نیز منع کرده است.
ملا هبتالله آخوندزاده، رهبر حکومت فعلی در پیام جدید صوتی خود، از فرمانهای صادرشده علیه زنان و دختران دفاع و ادعا کرده است که هیچکدام از دولتهای پیشین افغانستان مانند حکومت سرپرست حقوق زنان را تامین نکرده است. آقای آخوندزاده از وضعیت فعلی زنان تحت حاکمیت حکومت سرپرست ابزار خوشحالی کرده و گفته است: «این فرمانها سبب شده است حقوق زنان در همه بخشها تامین شود.» او تاکید کرد که ۲۰ سال حاکمیت دموکراسی در افغانستان «تاثیر بد روی ذهن مردم گذاشته است» و اکنون ملاها باید برای عملی شدن فرمانهای صادرشده با مردم صحبت و تلاش کنند. این پیام صوتی ملا هبتالله آخوندزاده توسط تلویزیون خصوصی طلوع نیوز به صورت متنی منتشر شده است. وی در این پیام گفته است: «علما گفتهاند که همواره دعا میکردهاند، حکومتی در افغانستان مستقر شود که حقوق همه و بهویژه حقوق زنان در آن تامین شود و اکنون این نظام برقرار شده است.» او در این پیام صوتی هیچ اشارهای به بسته شدن مکاتب و دانشگاهها به روی دختران و زنان نکرده است. ملا هبتالله در این پیام صوتی از عملکرد دولتهای پیشین افغانستان در قسمت تامین حقوق افراد جامعه، بهویژه زنان انتقاد کرده و گفت: «ما سیستمی را برپا میکنیم که حقوق همه، بهویژه حقوق زنان، حفظ شود.» رهبر حکومت سرپرست در حالی این ادعا را مطرح میکند که در نتیجه صادر شدن بیش از ۵۰ فرمان محدودکننده، زنان و دختران از آموزش، اشتغال، سفر و فعالیتهای اجتماعی و سیاسی محروم شدهاند.
با وجود منع آموزش دختران بالاتر از صنف ششم، منصوراحمد حمزه، سخنگوی وزارت معارف حکومت سرپرست از تغییر نصاب آموزشی مکاتب در افغانستان تا صنف ششم خبر داده است. آقای حمزه در گفتگو با تلویزیون ملی که تحت کنترول حکومت فعلی قرار دارد، بدون ارائه جزییات گفته است که حکومت موارد «خلاف شریعت و فرهنگ افغانی» را از نصاب آموزشی مکاتب حذف کرده است. او در این گفتگو از ساخت ۹۷۲ مدرسه جهادی در دو سال اخیر نیز خبر داده است. وی افزود که در شش ماه گذشته ساخت ۶۰۰ مدرسه جهادی در کشور به بهرهبرداری سپرده شده و قرار است کار ساختوساز ۶۰ مدرسه دینی دیگر تا پایان سال جاری تکمیل شود. براساس اطلاعات، در دو سال گذشته حدود ۱۴ هزار مدرسه در وزارت معارف حکومت فعلی ثبت شده است. شماری از رسانهها وقت پیش به گزارشی دست یافته بود که از سوی «کمیته بازنگری نصاب مکاتب عصری» حکومت فعلی تهیه شده بود. در آن گزارش، در کنار حذف تعدادی از مضامین نصاب آموزشی، پیشنهادات زیادی مطرح شده است که محتوای کتابها را مانند حاکمیت قبلی حکومت فعلی، متناسب به ایدیولوژی آن دگرگون میکند. حذف تصاویر زندهجان، تشویق به جهاد، توجیه خونریزی و تخریب، منع صحبت از مردمسالاری و حقوق بشر، مخالفت با تعلیم و آزادیهای زنان، محدود کردن محتوا به دنیای اسلام و ستیز با جهان غیراسلامی بهویژه غرب از پیشنهادهای اصلی آن کمیته در نصاب تعلیمی است. همچنین بیگانه خواندن اهل تشیع، شیطانی خواندن سازمان ملل متحد، منع تجلیل نوروز، وضع محدودیت بر میلهها و جشنها و نکوهش برخی از شخصیتها از جمله امانالله خان، فیضمحمد کاتب و عبدالغنی خان شاعر پشتو از دیگر نکاتی است که حکومت فعلی در این بازنگری به آن اشاره کردهاند. در حالی وزارت معارف از تغییر نصاب آموزشی خبر میدهد که بیش از دو سال میشود که حکومت سرپرست دختران بالاتر از صنف ششم را در افغانستان از رفتن به مکتب منع کرده است. وزارت تحصیلات عالی حکومت فعلی، زنان و دختران افغان را از تحصیل در دانشگاهها و مراکز آموزشی نیز بازداشته است. این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیونها دانشآموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به باشگاههای ورزشی، رستورانتها، حمامهای عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بینالمللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شدهاند. علیرغم واکنشها و محکومیتهای جهانی، حکومت سرپرست تا اکنون از تصمیمشان دربارهی آموزش زنان و دختران عقبنشینی نکردهاند. حکومت فعلی کار زنان در ادارات دولتی و غیردولتی را نیز منع کرده است.