سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد (فائو) هشدار داده است که افغانستان با وجود چشمانداز نسبتاً مطلوب برای برداشت محصولات کشاورزی، با فشار فزاینده بر منابع آبی خود روبرو است.
این سازمان با نشر گزارشی گفته است که کاهش ذخایر برف، افت سطح آبهای زیرزمینی و افزایش دما میتواند در ماههای آینده بر تولید محصولات کشاورزی و دامداری تأثیر منفی بگذارد.
در گزارش آمده است که با آغاز فصل تابستان، دسترسی به آب به مهمترین چالش کشاورزان تبدیل شده است.
فائو تاکید کرد: «دسترسی به آب بهگونه فزاینده عامل تعیینکننده در عملکرد محصولات تابستانی، تولید دامداری و وضعیت چراگاهها خواهد بود.»
بر اساس ارزیابی اقلیمی و زراعتی ماه جون، نشانهای از نابودی گسترده محصولات دیده نمیشود و بارندگیهای بهاری اخیر به رشد محصولات در بیشتر مناطق عمده کشت گندم دیم کمک کرده است. وضعیت چراگاهها نیز در بسیاری از مناطق کشور بهبود یافته و به نفع دامداران بوده است.
با این حال، سازمان ملل هشدار داده است که ذخایر برف در رشتهکوه هندوکش و مناطق مرتفع مرکزی پایینتر از میانگین بوده و همراه با افزایش دما، احتمال کاهش منابع آبی در اوج فصل آبیاری را افزایش میدهد.
بر بنیاد پیشبینیهای این نهاد، احتمال شکلگیری پدیده النینو در فاصله ماههای می تا جولای ۸۲ درصد و احتمال ادامه آن تا زمستان ۲۰۲۶-۲۰۲۷ حدود ۹۶ درصد است. هرچند النینو معمولاً با زمستانهای پربارشتر در افغانستان همراه است، اما میتواند نوسانات شدید آبوهوایی و بیثباتی اقلیمی را نیز به همراه داشته باشد.
فائو گفته است که دمای هوا در جنوب و غرب افغانستان در ماه جون بین نیم تا دو درجه سانتیگراد بالاتر از حد معمول خواهد بود و در بسیاری از مناطق از ۳۵ درجه سانتیگراد فراتر خواهد رفت. این وضعیت باعث افزایش تبخیر و نیاز بیشتر به آبیاری میشود.
ارزیابیهای میدانی انجامشده در هر ۳۴ ولایت کشور نشان میدهد که انتظارها از برداشت گندم امسال عموماً مثبت است.
در این بررسی که بر پایه ۳۴۵ نشست گروهی با کشاورزان، دامداران و مقامهای محلی انجام شده، ۸۱ درصد پاسخدهندگان گفتهاند که انتظار برداشت خوب گندم آبی را دارند؛ رقمی که یک ماه پیش ۴۷ درصد بود.
همچنین ۶۴ درصد پاسخدهندگان گفتهاند که انتظار برداشت متوسط یا خوب گندم دیم را دارند و بیشتر کشاورزان گزارش دادهاند که محصولات آنان مطابق برنامه یا حتی زودتر از موعد رشد کردهاند. برداشت محصولات تا ماه جولای ادامه خواهد یافت.