حنان بلخی، مسوول منطقه‌ای سازمان جهانی صحت در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که از آغاز سال جاری میلادی تا کنون ۱۵۰ مرکز صحی در افغانستان که تحت حمایت نهادهای بشردوستانه بودند، به‌دلیل کمبود بودجه فعالیت خود را یا تعلیق و یا تعطیل کرده‌اند. خانم بلخی با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که این وضعیت باعث شده است که کارکنان صحی توانایی کم‌تری برای واکسیناسیون کودکان داشته باشند، مادران با دشواری بیشتری به مراقبت‌های ایمن دسترسی پیدا کنند و بیماران برای دریافت خدمات صحی ضروری، با مشکلات بیشتری مواجه شوند. وی در ادامه تاکید کرده است: «این خسارت‌ها را نمی‌توان نادیده گرفت.» او تصریح کرد که بیش از ۲۲ میلیون نفر در افغانستان به کمک‌های بشردوستانه نیاز دارند و از این میان ۱۴.۴ میلیون نفر نیازمند خدمات صحی هستند. حنان بخلی افزوده است که برنامه‌ی پاسخ‌گویی صحی برای سال ۲۰۲۶ میلادی برای افغانستان با کمبود شدید بودجه مواجه است و تا ماه جون امسال تنها ۱۷ درصد از بودجه‌ی مورد نیاز آن تأمین شده بود. مسوول منطقه‌ای سازمان جهانی صحت گفت که تداوم سرمایه‌گذاری جامعه‌ی جهانی برای حفظ ارائه‌ی خدمات صحی، حفاظت از دست‌آوردها و ارائه‌ی خدمات به افرادی که بیش از همه به آن نیاز دارند، حیاتی است. او تاکید کرده که سرمایه‌گذاری در نظام صحی افغانستان نه‌تنها امروز جان انسان‌ها را نجات می‌دهد، بلکه تاب‌آوری این نظام را افزایش می‌دهد، نظارت بر بیماری‌ها را تقویت می‌کند و تضمین می‌کند که میلیون‌ها نفر همچنان به خدمات اساسی صحی دسترسی داشته باشند. این در حالی است که برنامه‌های بشردوستانه در افغانستان پس از قطع کمک‌های مالی امریکا توسط اداره‌ی دونالد ترامپ، همواره با کمبود بودجه و چالش‌های متعدد مواجه بوده است. سال گذشته‌ی میلادی نیز ده‌ها مرکز صحی در افغانستان به‌دلیل کمبود بودجه فعالیت خود را متوقف کرده بودند.

ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان، خواستار حمایت و به‌رسمیت‌شناسی تیم کریکت زنان و دختران افغانستان شده است. آقای بنت امروز (چهارشنبه، ۱۷ سرطان) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که تیم کریکت زنان افغانستان از سال ۲۰۲۱ میلادی در تبعید به‌سر می‌برد و بودجه آن در ماه آگوست سال جاری پایان می‌یابد. همچنین وی با آغاز مجمع عمومی سالانه (AGM) شورای بین‌المللی کریکت (ICC)، تاکید کرده است که هنوز راهکاری برای حمایت دوامدار از این تیم ایجاد نشده است. گزارشگر ویژه سازمان ملل تاکید کرد که فدراسیون بین‌المللی فوتبال (فیفا) توانسته است راهی برای حمایت از فوتبالیست‌های زن افغانستان پیدا کند و کریکت نیز می‌تواند اقدام مشابهی انجام دهد. او افزوده است که به‌رسمیت‌شناسی و حمایت دوامدار از ورزشکاران زن افغانستان، کمترین چیزی است که انتظار می‌رود. باید گفت که از زمان تسلط حکومت فعلی، قوانین سخت‌گیرانه‌ای علیه زنان وضع شده است؛ حضور زنان در ورزشگاه‌ها ممنوع و فعالیت در بسیاری از رشته‌های ورزشی زنان ممنوع شده است.

برهم صالح، کمیسر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان که به افغانستان سفر کرده است به محدودیت‌های حکومت سرپرست واکنش نشان داده و می‌گوید که توسعه‌ی افغانستان بدون زنان و دختران امکان‌پذیر نیست. کمیسر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان به خبرگزاری فرانسه گفته است: «ما باید از ظرفیت‌های این جامعه استفاده کنیم و این امر مستلزم آن است که مردان، زنان، پسران و دختران همگی بتوانند برای ساختن آینده‌ی کشورشان بسیج شوند.» او به ممنوعیت ورود کارمندان زن اهل افغانستان به دفترهای سازمان ملل متحد نیز اشاره کرده و گفته است: «بدون تردید، این موضوع محدودیت بزرگی بر توانایی ما در ارائه‌ی خدمات به مردم افغانستان ایجاد کرده است.» او به خبرگزاری فرانسه گفته است: «افغانستان شایسته‌ی حمایت است، اما برای این‌که بتوانیم این حمایت را ارائه دهیم، همکاری و مشارکت نیاز است.» همچنین الکساندر دی کرو، رییس برنامه‌ی توسعه‌ سازمان ملل متحد نیز با اشاره به بحران‌های جاری در افغانستان گفته است: «برای مقابله با این شرایط، به مشارکت همه نیاز است؛ باید از تمام استعدادهای موجود استفاده شود، و این شامل استعدادهای مردان و همچنین زنان می‌شود.» براساس گزارش خبرگزاری فرانسه، او این سخنان را در جریان بازدید از یک مرکز قالین‌بافی در ولسوالی نهرشاهی ولایت بلخ ایراد کرده است؛ جایی که در آن زنان بازگشت‌کننده به افغانستان مشغول کار هستند. رییس عمومی برنامه‌ی توسعه سازمان ملل متحد از حکومت سرپرست خواسته است که دسترسی زنان و دختران به آموزش، کار و کارآفرینی را تضمین کنند. این در حالی است که حکومت فعلی از زمان تسلط دوباره بر افغانستان، آموزش و کار زنان را ممنوع و محدودیت‌های گسترده‌ای بر حضور و مشارکت آنان در جامعه وضع کرده‌اند. همچنین حکومت سرپرست ورود کارمندان زن اهل افغانستان را به دفترهای سازمان ملل متحد ممنوع و با وجود درخواست‌های مکرر، تا کنون این ممنوعیت را لغو نکرده است.

الکساندر دی‌کرو، رییس برنامه‌ی توسعه‌ای سازمان ملل متحد، در سفرش به بلخ و دیدار با زنان تجارت‌پیشه می‌گوید که حمایت این نهاد از یک کارگاه پروسس میوه‌های خشک در مزارشریف، مرکز این ولایت به رشد این کسب‌وکار و ایجاد فرصت‌های کاری برای بیش از ۳۰۰ زن کمک کرده‌است. آقای دی‌کرو این کارگاه را نمونه‌ای از سرمایه‌گذاری در روند بهبود اقتصادی افغانستان دانسته ‌و گفته است که ایجاد شغل در بخش خصوصی می‌تواند به تقویت اقتصاد محلی کمک کند. او با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که در بازدید از کارگاه «میو‌ه‌های خشک تک» در مزارشریف، تأثیر رویکرد حمایتی این برنامه در بخش‌های مختلف اقتصادی را دیده ‌است. وی تاکید کرد که حمایت از کشاورزان، زیربناهای محلی و شرکت‌های خصوصی، به رشد این کارگاه کمک کرده و زمینه‌ی کار برای زنان را فراهم ساخته‌است. این در حالی‌ست که رییس برنامه‌ی توسعه‌ای سازمان ملل متحد، به تاز‌گی در افغانستان سفر کرده که هدف آن بررسی مستقیم وضعیت بشردوستانه و توسعه‌ای، گفتگو با مردم و ارزیابی راه‌های حمایت از جوامع محلی عنوان شده‌است. سازمان ملل گفته است که این سفر بر یافتن راه‌حل‌های عملی برای حمایت از زنان، عودت‌کنندگان، بی‌جاشدگان داخلی و جوامع میزبان متمرکز است.

برنامه اسکان بشر ملل متحد (UN-Habitat) در تازه‌ترین مورد اعلام کرده است که بازگشت میلیون‌ها مهاجر به افغانستان، فشار بر مناطق شهری، حاشیه‌شهری و روستایی این کشور را افزایش داده است. این سازمان امروز (سه‌شنبه، ۱۶ سرطان) با نشر گزارشی گفته است که تنها در سال ۲۰۲۵ میلادی حدود ۲.۸ میلیون تن به این کشور بازگشته‌اند. برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد در ادامه تاکید کرده است که احتمال دارد نزدیک به دو میلیون تن دیگر نیز در سال ۲۰۲۶ میلادی به کشور بازگردند. این نهاد تصریح کرد که افزایش شمار بازگشت‌کنند‌گان، نیاز به ایجاد سکونت‌گاه‌های پایدار، تامین مسکن و توسعه زیرساخت‌های اجتماعی را افزایش داده است. برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد افزوده است که هدف از این بررسی‌ها، کمک به برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری درباره سرمایه‌گذاری در شهرک‌ها برای حمایت از ادغام مجدد بازگشت‌کنندگان در افغانستان است. همچنین پیشتر سازمان ملل در گزارشی اعلام کرده بود که افغانستان با یکی از بزرگ‌ترین بحران‌های آوار‌گی در جهان روبرو است.

شورای پناهندگان ناروی اعلام کرده است که با حمایت اداره‌ی حفاظت مدنی و کمک‌های بشردوستانه‌ی اتحادیه‌ی اروپا، یک‌هزار و ۶۱۴ دانش‌آموز، از جمله ۸۹۷ دختر، در مناطق دورافتاده‌ی ولایت‌های هرات و بادغیس از فرصت‌های آموزشی برخوردار شده‌اند. این شورا با نشر پیامی گفته است که صنف درسی تنها مکانی برای آموزش نیست، بلکه فضایی است که دانش‌آموزان در آن رشد می‌کنند، اعتماد‌به‌نفس به دست می‌آورند و مهربانی و همدلی را در خود پرورش می‌دهند. شورای پناهندگان ناروی درباره‌ی نوع برنامه‌های آموزشی یا سطح صنف‌های تحت پوشش این پروژه، جزییات بیش‌تری ارائه نکرده است. این حمایت در حالی صورت می‌گیرد که دختران بالاتر از صنف ششم در افغانستان برای پنجمین سال پیاپی از آموزش متوسطه و دانشگاهی محروم‌اند و محدودیت‌ها دسترسی میلیون‌ها دختر به آموزش را به‌شدت محدود کرده است. در چنین شرایطی، برنامه‌های آموزشی در سطح ابتدایی و در مناطق دورافتاده، همچنان یکی از معدود فرصت‌های آموزشی برای بسیاری از کودکان، به‌ویژه دختران، به شمار می‌رود. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند. بر بنیاد گزارش‌ها، اگر این ممنوعیت ادامه یابد، تا سال ۲۰۳۰ نزدیک به چهار میلیون دختر ممکن است از آموزش محروم شوند.

اداره‌ی ملی امتحانات، نتایج آزمون کانکور سال ۱۴۰۵ را که برای چهارمین سال متوالی بدون حضور دختران برگزار شده بود، امروز (دوشنبه، ۱۵ سرطان) اعلام کرد. این اداره با نشر اعلامیه‌ای گفته است که راشد، فرزند پهلوان از ولایت پروان با کسب ۳۶۰ نمره، اول‌نمره عمومی شده و به دانشکده‌ی طب عمومی دانشگاه طبی کابل راه یافته است. عبدالباقی حقانی، رییس اداره‌ی ملی امتحانات می‌گوید که راشد اولین نفر است که ۳۶۰ نمره در آزمون کانکور کسب کرده است. براساس اعلام اداره‌ی ملی امتحانات، انعام‌الله فرزند شیرزمان از ولایت کنر با کسب ۳۵۸.۰۹۳۷ نمره، دوم‌نمره عمومی شده و به دانشکده‌ی طب عمومی دانشگاه کابل راه یافته است. به همین ترتیب، عبدالهادی فرزند عبدالرحمان از ولایت پکتیا با کسب ۳۵۶.۹۶۷۹۱ نمره، سوم‌نمره عمومی شده است و به دانشکده‌ی طب عمومی دانشگاه طب کابل راه یافته است. همچنین محمدایمن فرزند محمدبشیر از ولایت پکتیا نیز با کسب ۳۵۶.۹۶۷۹۰ نمره، چهارم‌نمره عمومی شده و بسم‌الله‌جان فرزند محمدعمر از ولایت میدان وردک با کسب ۳۵۶.۸۵۷۹ نمره، پنجم‌نمره عمومی شده است. در اعلامیه آمده است که این دو نفر نیز به دانشکده‌ی طب عمومی دانشگاه طب کابل راه یافته‌اند. مراسم اعلام نتایج آزمون کانکور با حضور عبدالسلام حنفی، معاون اداری نخست‌وزیر حکومت سرپرست برگزار شد. آقای حنفی در سخنرانی خود گفت که در کانکور امسال ۱۱۷ هزار داوطلب از مکاتب و مدارس کشور شرکت کرده بودند. او مدعی شد که تمام مراحل این آزمون به‌صورت منظم و شفاف سپری شده است. این در حالی است که حکومت فعلی پس از تسلط دوباره بر افغانستان، تنها یک سال به دختران اجازه‌ی شرکت در آزمون سراسری کانکور را دادند و پس از آن شرکت آنان در این آزمون را ممنوع کردند. پیش از تسلط حکومت فعلی بر افغانستان و ممنوعیت آموزش دختران، برای سه سال متوالی دختران اول‌نمره عمومی کانکور شده بودند.

شبکه تلویزیونی «کانال ۴» بریتانیا در تازه‌ترین مورد گزارش داده است که اعضای تیم کریکت زنان افغانستان در پی به‌رسمیت‌شناسی این تیم از سوی شورای بین‌المللی کریکت هستند. این شبکه تلویزیونی با نشر گزارشی گفته است که شماری از اعضای این تیم که روز گذشته به عنوان تماشاگر در بازی میان تیم‌های کریکت بریتانیا و استرالیا در فینال جام جهانی ۲۰ آوره در ورزشگاه «لردز» حضور داشته‌اند، ابراز امیدواری کرده‌اند که روزی آنان نیز فرصت حضور در رقابت‌های جهانی را دریابند. در گزارش آمده است که پس از برگشت حاکمیت دوباره حکومت سرپرست، اعضای تیم ملی زن کریکت کشور، افغانستان را ترک کردند و اکثر آنان به کشورهای غربی و استرالیا پناهنده شدند. پس از سقوط نظام جمهوریت، شورای بین‌المللی کریکت این تیم در تبعید را به عنوان تیم ملی کریکت زنان افغانستان به‌رسمیت نشناخت و اعضای این تیم از حضور در رقابت‌های بین‌المللی محروم شدند؛ تصمیم که تا اکنون از سوی این شورا تغییر نکرده است. بازیکنان زن تیم کریکت افغانستان در حال حاضر در قالب تیمی متشکل از پناهجویان فعالیت می‌کنند و بسیاری از آنان به گفته خود شان «پس از دریافت تهدیدها» اکنون در استرالیا ساکن هستند. این بازیکنان زن کریکت کشور قرار است در هفته جاری توری از رقابت‌های خود را در بریتانیا برگزار می‌کنند. همچنین حکومت فعلی در نزدیک به پنج سال گذشته دختران و زنان کشور را از صحنه‌های سیاست، ورزش و آموزش حذف کرده است.

شماری پناه‌جوی افغانستان از جمله زنان دارای پرونده‌های پی‌۱ و پی۲، در یک گردهمایی مسالمت‌آمیز در شهر پیشاور پاکستان نسبت به خطر اخراج اجباری هشدار داده و خواستار اقدام فوری برای جلوگیری از بازگرداندن‌شان به افغانستان زیر کنترل شدند. شرکت‌کنندگان، با نشر اعلامیه‌ای گفته‌اند که بازگشت به افغانستان برای بسیاری از زنان و دختران به معنای مواجهه با تهدیدهای جدی امنیتی، محدودیت‌های گسترده و از دست‌دادن حقوق اساسی است. معترضان با اشاره به مهلت تعیین‌شده از سوی دولت پاکستان برای اخراج پناهندگان اهل افغانستان در ۱۰ جولای ۲۰۲۶ میلادی، خواستار توقف فوری این روند شدند. آنان تاکید کردند که اخراج اجباری، جان بسیاری از زنان، کودکان و دیگر اعضای خانواده‌های دارای پرونده‌های مهاجرتی را در معرض خطر قرار می‌دهد. پناه‌جویان از دولت ایالات متحده، کنگره آمریکا و وزارت امور خارجه این کشور خواستند با همکاری دولت پاکستان، روند اخراج پناه‌جویان افغانستان را متوقف کرده و رسیدگی به پرونده‌های پی‌۱ و پی۲ را از سر گرفته و تسریع کنند. زنان معترض می‌گویند که سال‌ها انتظار و بلاتکلیفی آنان را در شرایط دشواری قرار داده و بازگشت به افغانستان برای‌شان امن نیست. همچنین برگزارکنندگان از نهادهای مدافع حقوق بشر، حامیان و شخصیت‌های حامی پناه‌جویان خواسته‌اند که بر توقف روند اخراج‌شان به افغانستان با کشور میزبان گفتگو کنند. این در حالی است که پس از بازگشت حکومت سرپرست به قدرت در ۲۰۲۱ میلادی، صدها شهروند افغانستان، از جمله زنان، فعالان حقوق بشر، روزنامه‌نگاران، قاضیان، دادستان‌ها، نیروهای امنیتی پیشین، فعالان جامعه مدنی و دیگر افرادی که در معرض تهدید قرار داشتند، ناچار به ترک این کشور شدند. بخش بزرگی از این افراد به کشورهای همسایه، از جمله پاکستان و ایران، پناه بردند و بسیاری از آنان همچنان در انتظار تکمیل روند بررسی پرونده‌های اسکان مجدد و انتقال به کشورهای امن، به سر می‌برند.