همزمان با ادامه‌ی اعتراضات سراسری در ایران، «جنبش آزادگان در تبعید» درتازه‌ترین مورد اعلام کرده که پناه‌جویان افغانستان در ایران با محرومیت سیستماتیک و دسترسی به نیازهای اساسی مواجه‌اند. اعضای این‌ جنبش اعتراضی با نشر اعلامیه‌ای گفته‌اند که وضعیت پناه‌جویان افغانستانی در ایران «اضطراری» بوده و خواستار توجه و رسیدگی به آن‌ها شدند. در بخشی از اعلامیه آمده است: «دسترسی به مواد غذایی اولیه برای آنان پناه‌جویان افغانستان در ایران محدود یا عملا مسدود شده است.» جنبش آزادگان در تبعید در ادامه تاکید کرده است که این وضعیت «نقض آشکار حقوق بنیادین بشر، اصل عدم تبعیض و حق حیات» بوده و تداوم آن، خطر بروز یک فاجعه انسانی خاموش را به‌طور جدی افزایش داده است. همچنین جنبش آزادگان در تبعید در بخشی از اعلامیه‌اش خواستار مداخله‌ی سازمان ملل متحد، به‌ویژه کمیساریای عالی پناهندگان و دفتر کمیسر عالی حقوق بشر، برای ارزیابی و مهار این بحران شده است. اعضای این جنبش اعتراضی خواستار تضمین دسترسی فوری، ایمن و بدون تبعیض پناه‌جویان افغانستان به مواد غذایی، خدمات صحی و نیازهای اولیه شده است. آن‌ها بر توقف بازداشت‌های خودسرانه و اخراج‌های اجباری و ایجاد سازوکارهای حفاظتی ویژه برای پناه‌جویان افغانستان در ایران تاکید کرده و خواستار تسریع روند حمایت‌های بین‌المللی، اسکان مجدد و ایجاد مسیرهای امن برای پناه‌جویان در وضعیت اضطراری شده‌اند. این در حالی است که طی بیش از چهار سال گذشته، بسیاری از نظامیان حکومت پیشین، کارمندان دولتی، خبرنگاران و فعالان حقوق بشر که به کشورهای همسایه مهاجر شده‌‌اند تا هنوز موفق به دریافت ویزای کشورهای مهاجرپذیر نشده‌اند.

اوچا یا دفتر هماهنگ‌کننده کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل متحد درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که فرمان‌ها و محدودیت‌های حکومت سرپرست، دسترسی زنان و دختران به خدمات اساسی و روند کمک‌رسانی بشردوستانه در افغانستان را به‌گونه جدی محدود کرده است. این نهاد با نشر گزارشی گفته است که از آگوست ۲۰۲۱ میلادی تا اکنون دست‌کم ۴۷۰ فرمان از سوی حکومت فعلی افغانستان صادر شده است که به‌صورت مستقیم یا غیرمستقیم بر فعالیت‌های بشردوستانه در کشور تاثیر گذاشته است. در بخشی از گزارش دفتر هماهنگ‌کننده کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل آمده است که ۷۹ فرمان به‌طور مشخص زنان و دختران را هدف قرار داده و آزادی‌های آن‌ها را در بخش‌های آموزش، اشتغال، مشارکت اقتصادی و حضور در زند‌گی عمومی محدود ساخته است. اوچا در ادامه تاکید کرده است که این محدودیت‌ها شامل ممنوعیت آموزش متوسطه و عالی برای دختران، الزام پوشش اسلامی و منع کار زنان در سازمان‌های غیردولتی و نهادهای بین‌المللی می‌شود. در گزارش آمده است که این محدودیت‌ها ساختار اجتماعی و اقتصادی افغانستان را دگرگون کرده و دسترسی زنان به معیشت و خدمات اساسی را به‌گونه چشم‌گیر کاهش داده است. دفتر هماهنگ‌کننده کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل هشدار داده که این محدودیت‌ها خطر خشونت مبتنی بر جنسیت و مشکلات روانی–اجتماعی را افزایش داده و روند کمک‌رسانی بشردوستانه را با چالش‌های جدی روبرو کرده است. قابل ذکر است که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

دفتر کمک‌های بشردوستانه اتحادیه اروپا برای آسیا درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که بیش از ۲۱ میلیون تن در افغانستان به آب صحی دسترسی ندارند. این دفتر امروز (دوشنبه، ۱ جدی) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که به دلیل سال‌ها درگیری و بدتر شدن شرایط اقلیمی، آب در افغانستان کمیاب است. دفتر کمک‌های بشردوستانه اتحادیه اروپا برای آسیا در ادامه تاکید کرده است که برای خانواده‌ها چاه‌ها و پمپ‌های دستی نصب می‌کند تا به آب صحی دسترسی داشته باشند. همچنین موسسه مهاجرت ناروی روز گذشته یک شبکه آب‌رسانی را برای ۳۰۰ خانواده در زابل ایجاد کرد. نبود آب سالم در افغانستان یکی از چالش‌های جدی محسوب می‌شود. قابل ذکر است که بحران آب در افغانستان یکی از چالش‌هایی فراگیر و فزاینده است که زندگی میلیون‌ها نفر را تهدید می‌کند و بر سلامت عمومی، امنیت غذایی و ثبات اجتماعی تاثیر منفی گذاشته است. همچنین پیشتر صندوق کودکان سازمان ملل نیز در گزارشی با اشاره به تأثیر تغییرات اقلیمی بر افغانستان، هشدار داده بود که حدود ۸۰ درصد شهروندان افغانستان از آب‌های آلوده و ناپاک برای نوشیدن استفاده می‌کنند. یونیسف نسبت به شیوع بیماری‌ها ناشی از استفاده از آب‌های آلوده در افغانستان هشدار داد. یونیسف پیشتر نیز هشدار داده بود که تا سال ۲۰۳۰ میلادی، منابع آب کابل به‌طور کامل خشک خواهد شد. قابل ذکر است که بیشتر کودکان در مکاتب افغانستان به آب سالم دسترسی ندارند. این در حالی است که کمیته صلیب سرخ در روز جهانی آب گفته است که ۳۳ میلیون تن در افغانستان به آب نوشیدنی سالم دسترسی ندارند.

صندوق جمعیت سازمان ملل متحد (UNFPA) درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که دسترسی به مراقبت‌های صحی و حمایت روانی زنان به‌ویژه مادران، نقش مهمی در بهبود سلامت و توانمندی آنان دارد. این سازمان امروز (سه‌شنبه، ۱۸ قوس) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که تیم‌های صحی سیار (MHT) در مناطق روستایی خدمات حیاتی مانند مراقبت‌های قبل و بعد از زایمان و مشاوره‌ روانی ارائه می‌دهند تا زنان بتوانند سلامت جسمی و روانی خود را حفظ کنند. صندوق جمعیت سازمان ملل متحد در ادامه تاکید کرده است که این خدمات به زنان کمک می‌کند فشارهای روانی و جسمی مرتبط با بارداری و مراقبت از نوزاد را بهتر مدیریت کنند. باید گفت که نبود مراکز درمانی عصری، خدمات صحی مورد نیاز و داکتران زن در مناطق دور دست و‌ روستایی افغانستان، باعث بلند رفتن آمار مرگ‌و‌میر مادران و نوزادان در هنگام ولادت شده است. همچنین حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. حکومت فعلی در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران بست، در حالی که ‏بخش صحت افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که «خشونت دیجیتال» دسترسی زنان و دختران افغانستان به دانش، بازارها و فرصت‌ها را محدود می‌کند. این سازمان امروز (دوشنبه، ۱۷ قوس) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که دسترسی زنان و دختران به فضای دیجیتال امن ضروری است. سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد در ادامه تاکید کرده است: «تضمین فضای دیجیتال امن برای رهبری و مشارکت آنان در کشاورزی، ارتقای معیشت‌ها و ایجاد یک سیستم غذایی مقاوم‌تر برای همه ضروری است.» در بخشی از پیام تاکید شده است، زمانی که زنان و دختران روستایی از دسترسی به اطلاعات دیجیتالی محروم می‌شوند، فرصت‌های مهمی برای یادگیری مهارت‌ها و تقویت اقتصادی خود از دست می‌دهند. سازمان ملل در ادامه افزوده است که خشونت دیجیتال تنها یک تهدید آنلاین نیست، بلکه محرومیت از آموزش، بازارها و آینده نیز به شمار می‌رود. این در حالی است که سال گذشته، «افغان ویتنس» گزارش داده بود که خشونت‌های آنلاین علیه زنان و دختران افغانستان افزایش یافته است. همچنین آنتونیو گوترش، دبیر کل سازمان ملل متحد هشدار داده است که آزارواذیت آنلاین زنان و دختران به‌طور نگران‌کننده‌ای در حال گسترش است و می‌تواند به خشونت واقعی منجر شود. آقای گوترش گفته است که خشونت علیه زنان و دختران باید در همه سطوح متوقف شود و از کشورها خواسته است برای پایان دادن به این روند «متحد» عمل کنند.

صندوق جمعیت سازمان ملل متحد (UNFPA)  درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که بدون دسترسی به اینترنت، زنان و دختران در افغانستان نمی‌توانند از خدمات اساسی و نجات‌بخش بهره‌مند شوند. این سازمان امروز (دوشنبه، ۱۰ قوس) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که محدودیت اینترنت توانایی زنان و دختران برای تصمیم‌گیری آگاهانه درباره زندگی و آینده‌شان را کاهش می‌دهد. همچنین بخش زنان سازمان ملل متحد نیز با نشر گزارشی گفته است که زیرساخت‌های ضعیف و سواد پایین، دسترسی شهروندان‌ افغانستان به تلفن و اینترنت را محدود می‌کند. این سازمان در ادامه تاکید کرده است که زنان و دختران با موانع بیش‌تری مواجه هستند‌ زیرا، هنجارهای اجتماعی و فرهنگی دسترسی آنان را به خدمات دیجیتالی محدود می‌سازد. در کنار آن، سازمان ملل اعلام کرده بود که هر گونه قطعی اینترنت و شبکه‌های تلفنی در افغانستان، زند‌گی زنان و دختران را با مشکلات جدی روبرو می‌سازد. باید گفت که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. همچنان در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران و زنان بست، در حالی که ‏بخش صحت سراسر افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش و تحصیل باز بمانند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند.

برنامه اسکان بشر سازمان ملل متحد اعلام کرده است که بسیاری از مردم افغانستان، به‌ویژه در سکونت‌گاه‌های غیررسمی، به آب پاک دسترسی ندارند. این برنامه امروز (یک‌شنبه، ۲۷ میزان) در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که باید تمام تلاش‌ها برای دسترسی همگانی به آب پاک انجام شود. برنامه اسکان بشر سازمان ملل پیش‌تر نیز اعلام کرده بود که بیشتر بازگشت‌کنندگان از ایران و پاکستان در مکان‌های غیررسمی زند‌گی می‌کنند. همچنین یونیسف یا صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد هشدار داده است که تا سال ۲۰۳۰ میلادی، آب در کابل به‌طور کامل خشک خواهد شد. نهادهای مختلف سازمان ملل نسبت به کاهش منابع آبی در افغانستان و همچنین نبود آب سالم هشدار داده‌اند. قابل ذکر است که افغانستان چند سال است که با خشک‌سالی‌های پی‌هم دست‌وپنجه نرم می‌کند.‏ طبق این گزارش‌ها، استخراج آب در حال حاضر سالانه ۴۴ ‏میلیون متر مکعب بیشتر از میزان تغذیه طبیعی آب‌های ‏زیرزمینی است. موسسه مرسی کورپس (Mercy Corps) اعلام کرده بود که افغانستان در آستانه یک بحران سراسری آب قرار دارد و میلیون‌ها شهروند افغانستان که از ایران و پاکستان بازگردانده شده‌اند، بر منابع و سیستم‌های شکننده آبرسانی کشور فشار شدید وارد می‌کنند. این موسسه با نشر گزارشی گفته بود که شهر کابل ممکن است تا سال ۲۰۳۰ میلادی کاملاً با کمبود آب روبرو شود، در حالی‌که ولایت‌های چون هرات و قندهار هم‌اکنون با کاهش شدید منابع آبی و پیامدهای انسانی گسترده مواجه‌اند.

ریچارد بنت، گزارشگر ویژه شورای حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان درتازه‌ترین مورد و پس از ۴۸ ساعت قطع اینترنت و شبکه‌های مخابراتی در سراسر کشور، اعلام کرده است که این محدودیت، زند‌گی را مختل می‌کند و نباید هرگز اعمال شود. آقای بنت امروز (چهارشنبه، ۹ میزان) با نشر پیامی در حساب کاربری ایکس خود نوشته است که قطعی اینترنت زندگی‌ها را مختل می‌کند، حقوق را نقض می‌کند و دسترسی به اطلاعات را قطع می‌کند. وی در ادامه تاکید کرده است که این قطعی‌ها (قطع اینترنت و شبکه‌های مخابراتی) هرگز نباید تحمیل شوند. او در بخشی از پیامش افزوده است: «از شنیدن خبر آنلاین شدن مردم داخل افغانستان و ارتباط مجدد آنها با یکدیگر و جهان پس از تقریباً ۴۸ ساعت تاریکی (برای برخی طولانی‌تر) آسوده خاطر شدم.» این در حالی است که حکومت سرپرست به مدت دو روز، شبکه‌های مخابراتی و خدمات اینترنت را در سراسر افغانستان قطع کرده بود. ۴۸ ساعت قطع اینترنت و شبکه‌های مخابراتی در افغانستان، شهروندان را با چالش‌های جدی مواجه کرده است. برخی فعالان مدنی از حکومت سرپرست خواسته‌اند تا دسترسی به اینترنت را به عنوان یک حق اساسی شهروندی تضمین کند و از ایجاد اختلال‌های ناگهانی خودداری شود. مسوولان حکومت فعلی تا اکنون درباره‌ی این قطعی و اتصال دوباره توضیحی ارائه نکرده‌اند.

ولکر ترک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد درتازه‌ترین مورد اعلام کرده است که افغانستان به دلیل محدودیت‌ها بر دسترسی زنان و دختران به خدمات صحی، یکی از بالاترین نرخ‌های مرگ‌ومیر مادران در جهان را دارد. آقای ترک این سخنان در آغاز شصتمین نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد مطرح کرده و گفته است که حکومت سرپرست افغانستان نه‌تنها دسترسی زنان به خدمات صحی را محدود کرده‌، بلکه بسیاری از حقوق بشری آنان را نیز نقض کرده است. وی در ادامه تاکید کرده است: «طی سال گذشته، حذف زنان و دختران از زندگی عمومی تقریباً کامل شده است.» همچنین کمیسر عالی حقوق ‌‌بشر سازمان ملل متحد در این نشست به اخراج مهاجران افغانستان از ایران و پاکستان و شماری دیگر از کشورها اشاره کرد و افزوده است که سیاست‌ها و رویه‌هایی که حقوق مهاجران و پناهندگان را نقض می‌کنند، در برخی کشورها در حال عادی شدن هستند. قابل ذکر است که حکومت فعلی پس از تسلط بر افغانستان، زنان و دختران را از آموزش و ‏تحصیل محروم کرده است. حکومت فعلی در آخرین محدودیت خود، ‏دروازه‌های انستیتوت‌های طبی را به‌روی دختران بست، در حالی که ‏بخش صحت افغانستان با کمبود پرسنل مواجه است.‏ این اقدام حکومت فعلی باعث شده است که میلیون‌ها دانش‌آموز دختر از آموزش باز بماند. در کنار آن زنان از رفتن به‌ باشگاه‌های ورزشی، رستورانت‌ها، حمام‌های عمومی، معاینه توسط پزشکان مرد، سفر بدون محرم و کار در موسسات غیردولتی داخلی و بین‌المللی و حتی دفاتر سازمان ملل در افغانستان منع شده‌اند. در حال حاضر افغانستان با بحران جدی بشری مواجه است و نیمی از ‏جمعیت کشور نیاز به کمک‌های بشردوستانه دارند. در همین حال اخراج ‏گروهی مهاجران افغانستان از کشورهای همسایه، به وخامت وضعیت ‏افزوده است.‏ همزمان با این، نهادهای سازمان ملل از کمبود داکتران زن در کشور هشدار داده‌اند.